II SA/Ke 595/11

Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 27 października 2011 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 27 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków A. S. i G. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. S. , G. S., M. B. i S. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego postanawia: oddalić wnioski A. S. i G. S. o zwolnienie od kosztów sądowych. A. S. i G. S. złożyli dwa formularze urzędowe PPF, w których wnieśli o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. S., G. S., M. B. i S. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ze złożonych formularza wynika, że wnioskodawcy prowadzą gospodarstwo domowe wspólnie z czteroletnią córką. Skarżąca otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 5250,94 zł brutto (3715,55 zł netto) miesięcznie, skarżący w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 31 sierpnia 2011 r. osiągnął dochód brutto w wysokości 5750,51 zł (średnio 718,81 zł brutto miesięcznie). Wnioskodawcy wykazali własność domu wielkości 94,4m² i samochodu [...]– wartości 14.000 zł. Skarżący podali następujące wydatki miesięczne: 1200 zł na żywność, 270 zł na przedszkole, 50 zł – zajęcia dodatkowe w przedszkolu, paliwo - 650 zł, prąd 40 zł, gaz około 300 zł, woda - 30zł, wywóz szamba 70 zł, 13,5 zł wywóz śmieci, 99,8 zł – ubezpieczenie PZU Życie, 70 zł środki czystości, 270 zł – spłata pożyczki w banku, 675 zł spłata dwóch pożyczek w zakładzie pracy, 37,9 zł – opłata za TV, 50 zł - telefon, 49 zł – Internet, 100 zł – odzież, 60 zł na leki, szczepienia, szkła korekcyjne, 35 zł na prywatne wizyty lekarskie. Ponadto rocznie płacą 910 zł za ubezpieczenie samochodu, 395 zł za ubezpieczenie domu, 239 zł tytułem podatku od nieruchomości, 170 zł za przegląd samochodu. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Celem ustanowienia instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobom fizycznym i jednostkom organizacyjnym znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej faktycznej realizacji konstytucyjnego prawa do sądu wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Jako instytucja o charakterze wyjątkowym, może ona mieć zastosowanie tylko wobec osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, w szczególności - osób rzeczywiście ubogich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku. Ubiegający się o prawo pomocy winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. W orzecznictwie sądowym prezentowane jest stanowisko, że strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada stały miesięczny dochód przewyższający ustalone minimalne wynagrodzenie za pracę. W rozpatrywanej sprawie wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych podlegają oddaleniu. Trzyosobowa rodzina osiąga stały dochód z wynagrodzenia za pracę wnioskodawczyni i działalności gospodarczej jej męża, co umożliwia planowanie wydatków. Skarżących stać na utrzymanie samochodu i domu. Po odjęciu kwoty zadeklarowanych stałych wydatków miesięcznych, w tym również tych, które nie zaliczają się do kosztów utrzymania koniecznego, pozostaje im do dyspozycji kwota około 400 zł. Nie można więc stwierdzić, że wnioskodawcy są osobami żyjącymi w ubóstwie, pozbawionymi dostatecznych środków materialnych dla zaspokojenia potrzeb swoich własnych i dziecka, a w związku z tym wymagającymi pomocy państwa polegającej na zwolnieniu od kosztów sądowych. Uznano zatem, że przy racjonalnym gospodarowaniu stałymi dochodami i posiadanym majątkiem mają oni możliwość poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i córki. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.