II SA/Ke 62/06
WyrokWSA w Kielcach2007-01-11
Skład orzekający: Renata Detka, Beata Ziomek, Sylwester Miziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy schorzenie gardła i krtani, spowodowane nadmiernym wysiłkiem głosowym, może zostać uznane za chorobę zawodową, jeśli nie spełnia kryteriów określonych w wykazie chorób zawodowych, mimo że występuje u osoby narażonej na szkodliwe czynniki środowiskowe?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że nawet jeśli dolegliwości E. R. związane z gardłem i krtanią są prawdopodobnie spowodowane nadmiernym wysiłkiem głosowym, nie stanowią one choroby zawodowej w rozumieniu rozporządzenia, ponieważ nie stwierdzono u niej jednostek chorobowych wymienionych w poz. 15 załącznika do rozporządzenia (guzki głosowe twarde, niedowład mięśni przywodzących i napinających fałdy głosowe, wtórne zmiany przerostowe fałdów głosowych). Orzeczenia lekarskie, stanowiące podstawę rozstrzygnięć organów, zawierały jednoznaczne stwierdzenia wykluczające istnienie tych schorzeń, a organy inspekcji sanitarnej nie miały podstaw do kwestionowania ich wiarygodności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. R. na decyzję Inspektora Sanitarnego, który nie stwierdził u niej choroby zawodowej narządu głosu. Organy administracji oparły swoje rozstrzygnięcia na orzeczeniach lekarskich, które nie wykazały zmian chorobowych kwalifikujących jako choroba zawodowa, mimo że stwierdzono narażenie na nadmierny wysiłek głosowy. Skarżąca podnosiła, że jej dolegliwości są spowodowane czynnikami środowiskowymi i zarzucała sprzeczności w orzeczeniach lekarskich.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę E. R.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek, Asesor WSA Sylwester Miziołek, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Rymarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi E. R. na decyzję Inspektora Sanitarnego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.
II SA/Ke 62/06
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny
nie stwierdził u E. R. choroby zawodowej narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym, wymienionej w pozycji 15 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów
z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz.U. nr 132, poz.1115).
Jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia organ podał przepisy § 1 i 8 Rozporządzenia wskazując jednocześnie, iż decyzja została wydana w oparciu
o orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. i Instytutu Medycyny Pracy
i Zdrowia Środowiskowego SZPITAL w S. oraz ocenę narażenia zawodowego. Przeprowadzone w wyżej wymienionych jednostkach służby zdrowia specjalistyczne badania lekarskie, nie wykazały zmian chorobowych takich jak wtórne zmiany przerostowe, guzki głosowe twarde lub niedowład mięśni przywodzących i napinających fałdy głosowe. Dolegliwości zgłaszane przez pacjentkę oraz stwierdzany w badaniach laryngologicznych minimalny brak zwarcia
z pogrubieniem fałdów głosowych, jest związany z przewlekłym prostym zapaleniem błony śluzowej gardła i krtani oraz z obserwowanym w przeszłości nieprawidłowym sposobem tworzenia głosu.
Ocena narażenia zawodowego sporządzona w związku z podejrzeniem choroby zawodowej przez przedstawiciela Inspektora Sanitarnego w Liceum Ogólnokształcącym wykazała, że E. R. podczas wykonywanej pracy jako nauczyciel w pełnym wymiarze czasu pracy, była zawodowo narażona na nadmierny wysiłek głosowy, ale tylko
w niektórych okresach zatrudnienia, mianowicie od lutego 1962 r. do 1 sierpnia
1963 r., od 15 sierpnia 1965 r. do sierpnia 1980 r. oraz od 1 września 1986 r. do 31 grudnia 1990 r.
Rozpoznając odwołanie od tego rozstrzygnięcia wniesione przez E. R., Państwowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu podał, iż postępowanie diagnostyczno-orzecznicze w sprawie choroby zawodowej E. R. przeprowadzone zostało prawidłowo,
a wydane w sprawie orzeczenia lekarskie w sposób jasny i czytelny uzasadniają brak podstaw do rozpoznania u odwołującej choroby zawodowej. Postępowanie dowodowe dotyczące okresu zatrudnienia E. R. i jej narażenia zawodowego wykazało, że narażona była na nadmierny wysiłek głosowy przez łączny okres 20 lat i 9 miesięcy, natomiast w okresie od 1 stycznia 1991 r. do 31 sierpnia 2001 r. pełniła funkcję zastępcy dyrektora L.O.
i jednocześnie jako nauczyciel prowadziła zajęcia dydaktyczne
w niepełnym wymiarze czasu pracy.
Choroba zawodowa istnienia guzków głosowych twardych, niedowładu mięśni przywodzących i napinających fałdy głosowe oraz wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych, nie została rozpoznana przez dwie uprawnione jednostki służby zdrowia, a zgodnie z wykazem chorób zawodowych stanowiącym załącznik do Rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 r., tylko takie schorzenia można rozpatrywać
w kategorii choroby zawodowej. Brak rozpoznania choroby zawodowej był dla organu I-szej instancji podstawą do wydania negatywnej decyzji dla zainteresowanej, ponieważ wydanie decyzji stwierdzającej chorobę zawodową jest możliwe tylko wtedy, gdy spełnione są równocześnie wszystkie przesłanki warunkujące jej stwierdzenie, a więc gdy jednostka orzecznicza służby zdrowia rozpoznała chorobę zawodową, a przeprowadzone przez organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej postępowanie dowiodło występowania w środowisku pracy czynnika szkodliwego, którego następstwem jest rozpoznane schorzenie. Dlatego Państwowy Inspektor Sanitarny stwierdził, że postępowanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego jest zgodne z § 8 Rozporządzenia Rady Ministrów z 30 lipca 2002 r. i nie znalazł w tym postępowaniu żadnych uchybień prawnych i merytorycznych.
Skargę od powyższego rozstrzygnięcia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosła E. R. podnosząc, że skierowanie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. z podejrzeniem o chorobę zawodową, otrzymała po wcześniejszym leczeniu laryngologicznym i foniatrycznym. Podstawą skierowania była zaś ciągle utrzymująca się dolegliwość ze strony gardła i krtani. Skarżąca podała, iż podjęte przez nią leczenie farmakologiczne, rehabilitacja foniatryczna i oszczędzanie głosu nie przyniosły rezultatu. Specjalistyczne badania lekarskie stwierdziły u niej asymetryczność fałdów głosowych z przerostem po prawej stronie, niezupełne zwarcie fonacyjne oraz dysfonię. W ocenie skarżącej, zachodzi duże prawdopodobieństwo, iż dokuczająca jej choroba gardła i krtani została spowodowana czynnikami środowiskowymi związanymi z nadmiernym wysiłkiem głosowym. Uznała za dyskusyjny czas pracy jako zastępcy dyrektora szkoły, gdyż była to funkcja dydaktyczno-wychowawcza, a nie administracyjna, a pełniąc ją nauczyciel narażony jest na nadmierny wysiłek głosowy, często znacznie większy niż w licznym, zdyscyplinowanym zespole klasowym. Jednocześnie skarżąca zarzuciła, iż w wydanych orzeczeniach lekarskich znajdują się wzajemnie wykluczające się informacje, a mianowicie dotyczące jej rzekomego nałogu palenia papierosów,
a także stwierdzonej choroby nadciśnienia tętniczego.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a., sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi Sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w decyzji organu odwoławczego będącej przedmiotem skargi, naruszeń prawa skutkujących koniecznością jej uchylenia lub stwierdzenia nieważności.
Stan faktyczny ustalony przez organy obu instancji nie był kwestionowany
i znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Prawidłowo także zastosowane zostały do niego przepisy prawa materialnego, a mianowicie Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz.U. nr 132, poz. 1115 ), zwanego dalej rozporządzeniem.
Podstawą wydania decyzji zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia, jest w szczególności orzeczenie lekarskie wydane przez właściwą jednostkę orzeczniczą służby zdrowia oraz ocena narażenia zawodowego. Orzeczenie o jakim mowa wyżej, należy traktować jak opinię w rozumieniu art. 84 § 1 kpa, a jej ocena dokonywana przez właściwy organ podlegać musi kryteriom określonym w art. 80 kpa. Jeżeli zatem orzeczenie lekarskie poddane takiej ocenie zawiera w sobie logiczne i przekonujące wyjaśnienie zajętego przez lekarzy orzeczników stanowiska, to organ nie może sprzecznie z tą opinią dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby
i ustalenia, że mieści się ona w wykazie chorób zawodowych.
Orzeczenia lekarskie będące podstawą rozstrzygnięć organów obu instancji zawierają jednoznaczne stwierdzenie wykluczające istnienie u skarżącej niedowładu mięśni przywodzących, napinających fałdy głosowe, guzków głosowych twardych lub wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych. Jeśli zaś chodzi o dolegliwości narządu głosu odczuwane przez E. R., to ich występowanie jest niewątpliwe i zostało zdiagnozowane jako minimalny brak zwarcia z pogrubieniem fałdów głosowych. Należy także zgodzić się ze skarżącą, że najprawdopodobniej, występujące u niej schorzenie gardła i krtani spowodowane zostało czynnikami środowiskowymi związanymi z nadmiernym wysiłkiem głosowym, na który przez wiele lat była narażona pracując jako nauczyciel. Rzecz jednak w tym, że nie stanowi ono choroby zawodowej w rozumieniu rozporządzenia, którą zgodnie z poz. 15 załącznika, są wyżej wymienione jednostki chorobowe; tych jednak u skarżącej nie stwierdzono.
Ponieważ orzeczenia lekarskie znajdujące się w aktach administracyjnych zawierają jasne, uzasadnione stanowisko, oparte na przeprowadzonych badaniach, organy państwowej inspekcji sanitarnej właściwe w sprawach stwierdzania chorób zawodowych, nie miały podstaw do kwestionowania ich wiarygodności i do wydania decyzji odmiennych od wniosków przedstawionych w tych opiniach.
Dlatego oba rozstrzygnięcia, tak organu I-szej instancji, jak i organu odwoławczego, są zgodne z prawem.
Jeśli chodzi o podniesiony w skardze zarzut, iż w karcie wypisowej Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego SZPITAL w S. oraz
w orzeczeniu lekarskim tej jednostki diagnostycznej z dnia [...], znajdują się wzajemnie wykluczające informacje dotyczące rzekomego nałogu palenia papierosów przez E. R. oraz nadciśnienia tętniczego, to nie ma on znaczenia prawnego dla oceny rozstrzygnięcia. Skarżąca wraz ze skargą przedstawiła kartę wypisową Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego Szpital w S. z dnia [...], sporządzoną po jej hospitalizacji
w dniach 22.09.2004 r. do 24.09.2004 r. w której podaje się, że "jest wieloletnim palaczem papierosów, dopiero od 3 lat nie pali. Ponadto choruje na nadciśnienie tętnicze." Odpisu tej karty nie ma w aktach administracyjnych i istotnie, informacje tam zawarte sprzeczne są z treścią drugiej karty wypisowej z dnia [...]
( k. 32 akt administracyjnych). Podstawą orzeczenia lekarskiego z dnia [...] były jednak prawidłowe dane, gdyż stwierdza się w nim, iż skarżąca nigdy papierosów nie paliła. Nie ma także żadnej wzmianki na temat nadciśnienia tętniczego ( k. 33 akt administracyjnych). Faktycznie zatem, okoliczność jaką podnosi E. R. nie ma znaczenia dla oceny orzeczenia lekarskiego wydanego przez organ orzeczniczy II-go stopnia.
Wobec faktu, iż nie stwierdzono u skarżącej choroby zawodowej wymienionej w poz. 15 załącznika do rozporządzenia, nie ma również wpływu na legalność zaskarżonej decyzji przyjęcie, że w okresie sprawowania funkcji zastępcy dyrektora szkoły strona była także narażona na nadmierny wysiłek głosowy. Nawet ustalenie przez organy powyższej okoliczności nie zmieniłoby bowiem diagnozy lekarskiej, która - co wynika z obu orzeczeń - postawiona została w oparciu o przeprowadzone badania
i obserwację kliniczną.
Mając na uwadze powyższe i uznając, że skarga okazała się nieuzasadniona, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło