II SA/Ke 633/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gry na automatach poza kasynem postanawia: 1. zawiesić postępowanie sądowe; 2. wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gry na automatach poza kasynem w kwocie 24000 zł. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach złożyła reprezentowana przez radcę prawnego [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. W skardze tej został również zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W jego uzasadnieniu autor wniosku podał, że na dzień 13 kwietnia 2015 r. zapłacił kary pieniężne w łącznej wysokości 5.079.683,76 zł, a obecnie wobec spółki toczy się szereg postępowań w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzenie gier poza kasynem gry. Zdaniem spółki brak wstrzymania wykonania decyzji groziłby utratą jej płynności finansowej, a to skutkowałoby groźbą upadłości czyli sytuacją, której nie da się już odwrócić nawet w przypadku wygrania przez nią sporu i zwrotu wyegzekwowanego wcześniej świadczenia. Podniosła tez, że obecnie ponosi duże straty i nie osiąga planowanych zysków. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W odniesieniu do interpretacji pojęcia "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", należy zauważyć, że praktyka sądowa opowiada się za szerokim jego rozumieniem, wychodząc poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania, np. w przypadku podjęcia uchwały przez Naczelny Sąd Administracyjny lub wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym (por. postanowienie NSA z dnia 26 sierpnia 2009 r. sygn. akt I FZ 248/09; postanowienie NSA z dnia 20 maja 2008 r., sygn. akt II FZ 200/08, LEX nr 505445; M. Niezgódka-Medek w uwadze 3 do art. 125 p.p.s.a. (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Zakamycze, 2006). W sprawie niniejszej, Sąd wziął pod uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r. w sprawie o sygn. akt II GSK 686/13, na podstawie art. 193 Konstytucji RP, wystąpił do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym o następującej treści: "Czy art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych są zgodne: a) z art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, b) z art. 20 i 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej". Sprawa ta została zarejestrowana w Trybunale Konstytucyjnym pod sygn. akt P 4/14. W sprawie tej Trybunał rozpoznawał także pytanie prawne Sądu Rejonowego w Gdańsku-Południe w Gdańsku "czy uchwalenie ustawy o grach hazardowych, w zakresie w jakim zawiera ona przepisy techniczne w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.Urz.UE L 204 z 21.07.1998, s. 37, ze zm.), w szczególności art. 14 tej ustawy, z naruszeniem notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz.U. Nr 239, poz. 2039 ze zm.) jest zgodne z art. 2, art. 7 w zw. z art. 9 Konstytucji z uwagi na naruszenie konstytucyjnego trybu ustawodawczego". Dniu 11 marca 2015 r. Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok w sprawie P 4/14, w którym orzekł, że "art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. Nr 201, poz. 1540, z 2010 r. Nr 127, poz. 857, z 2011r. Nr 106, poz. 622 i Nr 134, poz. 779, z 2013r. poz. 1036 oraz z 2014r. poz. 768 i 1717) są zgodne z: a) art. 2 i 7 w zw. z art. 9 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, b) art. 20 i art. 22 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji"; ponadto Trybunał na podstawie art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997r. o Trybunale Konstytucyjnym postanowił umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie. W ocenie Sądu wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy będzie miało orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, które zostanie wydane w sprawie, w której Sąd ten wystąpił do Trybunału z pytaniem prawnym (sygn. akt II GSK 686/13 – aktualna sygnatura II GSK 1296/15). W uzasadnieniu postanowienia z dnia 15 stycznia 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził bowiem, że jeżeli Trybunał Konstytucyjny nie podzieli zarzutów postawionych w tym pytaniu, czyli nie stwierdzi niekonstytucyjności wskazanych przepisów (co się ziściło), NSA stanie przed koniecznością dokonania samodzielnej oceny skutku prawnego braku notyfikacji art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, które mogłyby doprowadzić do uznania, że – mimo niedopełnienia obowiązku notyfikacji - nie ma podstaw do odmowy stosowania tych przepisów. Zatem, w sprawie tej Naczelny Sąd Administracyjny przesądzi kwestię dotyczącą stosowania przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, które nie zostały notyfikowane. Mając na celu pewność orzecznictwa i jego stabilność, które same w sobie stanowią jedną z gwarancji praworządnego państwa prawa Sąd orzekający, po dokonaniu oceny z punktu widzenia celowości, sprawiedliwości oraz ekonomiki procesowej uznał za celowe zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Postanowienie w tym przedmiocie sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (§ 5). Nie ulega wątpliwości, że w omawianym przepisie chodzi o skutki o charakterze potencjalnym. Nie jest wymagane, żeby one rzeczywiście wystąpiły. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. wymaga jedynie zagrożenia ich wystąpienia ("zachodzi niebezpieczeństwo"), czyli można się ich spodziewać na podstawie racjonalnej oceny zakresu, zasad i tytułu wykonania aktu lub czynności w czasie zawisłości sprawy w sądzie administracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2012 r. sygn. akt II GSK 2434/11, dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu we wniosku zostało przytoczone szereg argumentów przemawiających za jego uwzględnieniem między innymi: znaczna łączna kwota nałożonych na spółkę kar pieniężnych, inne toczące się w tym przedmiocie postępowania, ryzyko utraty płynności finansowej i ewentualnej upadłości, czy straty ponoszone z tytułu prowadzonej działalności. W tej sytuacji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., należało wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji, o czym orzeczono jak w punkcie drugim sentencji.