II SA/Ke 643/15

PostanowienieWSA w Kielcach2017-12-21

Skład orzekający: Małgorzata Długońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za zastępstwo prawne w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, jeśli NSA uchylił wyrok WSA i zaskarżoną decyzję, nie orzekając o kosztach pełnomocnika?
Ratio decidendi
Radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za zastępstwo prawne, nawet jeśli Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i decyzję, nie orzekając o kosztach pełnomocnika. Wynagrodzenie to powinno zostać ustalone zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy i nakładu pracy pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżąca J. M. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku dla opiekuna. WSA w Kielcach oddalił jej skargę. Następnie ustanowiono dla niej radcę prawnego z urzędu, który wniósł skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i decyzję SKO, nie orzekając o kosztach zastępstwa procesowego. Radca prawny złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz radcy prawnego J. P. kwotę 442,80 zł (w tym 82,80 zł VAT) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego J. P. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zasiłku dla opiekuna postanawia: przyznać od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz radcy prawnego J. P. kwotę 442,80 zł (czterysta czterdzieści dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tym kwotę 82,80 zł (osiemdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) VAT, tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy. Wyrokiem z dnia 19 sierpnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku dla opiekuna. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 28 sierpnia 2016 r. ustanowiono dla skarżącej na jej wniosek radcę prawnego z urzędu. Na tej podstawie Okręgowa Izba Radców Prawnych w Kielcach pismem z dnia 28 września 2015 r. wyznaczyła pełnomocnikiem skarżącej radcę prawnego J.P.. W dniu 2 lutego 2016 r. radca prawny z urzędu wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. W skardze kasacyjnej zawarła wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w wysokości maksymalnej, oświadczając, że koszty pomocy prawnej udzielonej skarżącej nie zostały w żadnym zakresie uiszczone. Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej wyrokiem z dnia 2 czerwca 2017 r. uchylił zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję. Sąd II instancji nie orzekł o wynagrodzeniu pełnomocnika z urzędu. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W przypadku radców prawnych regulacje powyższe znajdują się w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805), zwanego dalej "rozporządzeniem". Jego stosowanie w niniejszej sprawie związane jest z brzmieniem przepisu przejściowego - § 22 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1715), który do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia nakazuje stosowanie przepisów dotychczasowych do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Według § 2 powołanego rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę ustalona zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego Stosownie do § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" tego rozporządzenia opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Opłata o której mowa w pkt 1 dotycząca postępowania przed sądem administracyjnym w I instancji, do którego nawiązuje § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia, wynosi zgodnie z pkt 1 lit "c" 480 zł. Natomiast w myśl § 4. ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Rozdział IV, czyli § 21, reguluje opłaty maksymalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. W myśl zaś § 4 ust. 3 opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. W rozpoznawanej sprawie mając na uwadze fakt, że Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił zarzut obszernej skargi kasacyjnej sporządzonej i wniesionej przez radcę prawnego z urzędu, uchylił zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję należało, zgodnie z § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia, ustalić wynagrodzenie w wysokości opłaty maksymalnej wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b", wynoszącej 360 zł. Kwota 360 zł stanowi bowiem opłatę maksymalną obliczoną jako 75 % kwoty 480 zł, co wynika z treści § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" w związku z pkt 1 lit "c". Mając powyższe na uwadze, należało przyznać wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną obejmującą sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług - w łącznej wysokości 442,80 zł (wynagrodzenie: 360 zł + podatek VAT: 82,80 zł =442,80 zł). Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" i pkt 1 lit "c" oraz § 4 ust. 1, 2 i 3 i § 2 pkt 1 i 2

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło