II SA/Ke 645/05
WyrokWSA w Kielcach2006-04-20
Skład orzekający: Dorota Chobian, Beata Ziomek, Jacek Kuza
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest stwierdzenie choroby zawodowej, jeśli rozpoznana choroba nie znajduje się w wykazie chorób zawodowych, a dodatkowo upłynął termin do zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej od zakończenia narażenia zawodowego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Stwierdzono, że dla rozpoznania choroby zawodowej konieczne jest kumulatywne spełnienie przesłanek, w tym istnienie choroby ujętej w wykazie oraz występowanie narażenia zawodowego. Dodatkowo, w przypadku chorób z pkt. 5 i 6 wykazu, okres od zakończenia narażenia do zgłoszenia podejrzenia nie może przekroczyć roku, co w tej sprawie zostało naruszone (minęło blisko 17 lat).Stan faktyczny
Skarżąca K. S. złożyła skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję o braku stwierdzenia u niej chorób zawodowych układu oddechowego (przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli i astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego). Skarżąca zarzuciła błędy w postępowaniu diagnostyczno-orzeczniczym i nieprawidłowe uwzględnienie wyników badań. Organ II instancji oraz sąd administracyjny uznali, że mimo narażenia zawodowego, nie stwierdzono przesłanek do rozpoznania choroby zawodowej, a dodatkowo upłynął termin do zgłoszenia podejrzenia choroby.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę K. S.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt: II SA/Ke 645/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 kwietnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędziowie: Sędzia WSA Beata Ziomek, Asesor WSA Jacek Kuza (spr.), Protokolant: ref. stażysta Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] numer [...] w przedmiocie : choroby zawodowej oddala skargę.
II SA/Ke 645/05
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w J. z dnia [...], nie stwierdzającą u K. S. chorób zawodowych układu oddechowego tj: przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli pochodzenia zawodowego ani astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego.
W uzasadnieniu swej decyzji organ II instancji ustalił, że mimo dwuinstancyjnego postępowania diagnostyczno-orzeczniczego, przeprowadzonego przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. i na skutek odwołania skarżącej przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego - Szpital w S., nie stwierdzono u K. S. istnienia podstaw do rozpoznania chorób zawodowych astmy oskrzelowej zawodowej oraz przewlekłego zapalenia oskrzeli pochodzenia zawodowego. Stwierdzona u niej astma nie ma zawodowej etiologii, o czym przekonują ujemne wyniki testów z potencjalnymi alergenami zawodowymi, a o braku przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli pochodzenia zawodowego świadczy brak objawów niewydolności wentylacyjnej układu oddechowego.
Przy takich ustaleniach organ stwierdził, że nawet mimo istnienia narażenia zawodowego w czasie pracy K. S. w latach 1973-1986 w Cementowni "A" na stanowisku laboranta -analityka z przerwą w okresie od czerwca 1983 do listopada 1985 r. kiedy przebywała na urlopie wychowawczym - nie ma możliwości stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej. Wydanie decyzji stwierdzającej taką chorobę możliwe jest bowiem tylko wtedy, gdy spełnione zostaną wszystkie przesłanki warunkujące jej stwierdzenie, a więc gdy upoważniony zakład służby zdrowia rozpozna chorobę zawodową figurującą w wykazie chorób zawodowych, a przeprowadzone przez organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej postępowanie dowiodło występowania w środowisku pracy czynnika szkodliwego, którego następstwem jest rozpoznane schorzenie. Ponieważ rozpoznana u K. S. astma oskrzelowa niezawodowa ma podłoże infekcyjne, a częściowo również charakter alergiczny związany z uczuleniem na alergeny środowiska wiejskiego i nie znajduje się w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132 poz. 1115) - wykluczone było wydanie decyzji stwierdzającej chorobę zawodową.
Skargę od powyższego rozstrzygnięcia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła K.S. Zarzuciła ona, że wszyscy lekarze u których się leczyła stwierdzali jednoznacznie, że przyczyną jej choroby płuc są warunki pracy, w której była narażona na mgły i pary kwasów, wodorotlenków, amoniaku, pyłu przemysłowego i dymnicowego. Odnośnie postępowania diagnostyczno-orzeczniczego przeprowadzonego przez WOMP w K. zarzuciła, że wykonano jej dwukrotnie badanie spirometryczne i tylko drugie z nich, przeprowadzone po 15 minutowej inhalacji z berodualu, uwzględniono w orzeczeniu. Skarżąca zarzuciła również, że w czasie badania w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego - Szpital w S. poszerzono badania na alergeny środowiska wiejskiego, i mimo jednego tylko "plusa na jęczmień", uwzględniono uczulenie na alergeny środowiska wiejskiego, podczas gdy " pojedyncze plusy " z potencjalnymi alergenami zawodowymi nie zostały uwzględnione.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153/2002 poz. 1269 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności orzeczeń wydawanych w toku postępowania administracyjnego sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną
( art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 ustawy o p.p.s.a.).
Ponieważ postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zostało w niniejszej sprawie wszczęte w dniu 21 lipca 2003 r. (k. 15 akt administracyjnych), a zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej nastąpiło w dniu 6 maja 2003 r. (k. 2 akt administracyjnych), z mocy § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132 poz. 1115), zastosowanie miały w sprawie przepisy tego właśnie rozporządzenia.
Zgodnie z § 2 tego rozporządzenia, przy zgłaszaniu podejrzenia, rozpoznawaniu i stwierdzaniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanymi dalej "narażeniem zawodowym". Według § 8 ust.1 cytowanego rozporządzenia, właściwy państwowy inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim, o którym mowa w § 6 ust. 1 oraz oceny narażenia zawodowego pracownika. Zgodnie natomiast z § 6 ust 1 powoływanego rozporządzenia, orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej wydaje lekarz właściwej jednostki orzeczniczej na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego pracownika.
Z powyższej regulacji wynika, co trafnie zauważył organ II instancji, że dla stwierdzenia choroby zawodowej konieczne jest kumulatywne spełnienie wszystkich wymienionych w § 2 ust. 1 przesłanek. Brak więc którejkolwiek z nich powoduje konieczność wydania decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.
Jedną z tych przesłanek, której nie stwierdzono w toku postępowania administracyjnego, było istnienie u skarżącej choroby zawodowej ujętej w wykazie stanowiącym załącznik do rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 r.
Prawidłowość postępowania diagnostyczno - orzeczniczego przeprowadzonego w niniejszej sprawie, nie nasuwa żadnych wątpliwości co do jego zgodności z prawem.
Zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej dokonał zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia lekarz, który podczas wykonywania zawodu powziął podejrzenie istnienia u K. S. choroby zawodowej. Orzeczenia o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wydali lekarze zatrudnieni we właściwych w myśl § 5 ust. 2 i 3 rozporządzenia, jednostkach orzeczniczych I i II stopnia, tj. w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w K. oraz w Instytutcie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego - Szpital w S. Orzeczenia te oparte zostały na dokumentacji medycznej skarżącej, dokumentacji dotyczącej przebiegu jej zatrudnienia oraz ocenie jej narażenia zawodowego, a także na szczegółowych, wnikliwych, a w wypadku jednostki orzeczniczej II stopnia długotrwałych, bo trwających blisko miesiąc badaniach (karta wypisowa Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego - Szpital w S. - k. 10 akt administracyjnych). Wynika z nich w szczególności, że u K. S. brak jest objawów jakiejkolwiek niewydolności wentylacyjnej układu oddechowego, podczas gdy o stwierdzeniu choroby zawodowej wymienionej w pkt. 5 wykazu chorób zawodowych można mówić wtedy, gdy przewlekłe obturacyjne zapalenie oskrzeli spowodowało trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej poniżej 50 % wartości należnej, wywołane narażeniem na pyły lub gazy drażniące, jeżeli w ostatnich 10 latach pracy były przypadki stwierdzenia na stanowisku pracy przekroczeń odpowiednich normatywów higienicznych.
Odnośnie astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego, o jej braku przekonują ujemne wyniki testów z potencjalnymi alergenami zawodowymi, świadczące o tym, że substancje z którymi K. S. miała styczność w pracy zawodowej, nie były czynnikami przyczynowymi astmy. Jednocześnie stwierdzone uczulenie na alergeny środowiska wiejskiego, w którym skarżąca w okresie narażenia zawodowego mieszkała oraz powracające u niej infekcje górnych dróg oddechowych pozwoliły stwierdzić takie właśnie, a nie zawodowe podłoże stwierdzonej u skarżącej astmy oskrzelowej.
W nawiązaniu do zarzutów skargi należy stwierdzić, że z karty wypisowej Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego - Szpital w S. nie wynika, aby testy alergenowe z potencjalnymi alergenami zawodowymi i typowymi alergenami wyziewnymi dały jakiekolwiek, nawet pojedynczy wyniki dodatnie oraz aby testy na alergeny środowiska wiejskiego dały tylko pojedynczy wynik dodatni. Również wyniki badań spirometrycznych przeprowadzonych przez WOMP w K. nie wskazują, aby były one wykonywane dwukrotnie, z różnymi wynikami. Poza tym badania spirometryczne zostały powtórzone przez jednostkę orzeczniczą II stopnia (karta wypisowa k. 10 akt administracyjnych), i do tych badań oraz ich wyników skarżąca nie zgłaszała już żadnych zastrzeżeń. W tej sytuacji niczym nie poparte, sprzeczne ze wskazanymi dokumentami twierdzenia skarżącej odnośnie wadliwości postępowania jednostek orzeczniczych - nie mogły odnieść skutku.
Należy również zauważyć, na co organy administracji nie zwróciły uwagi, że zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznanie może nastąpić u pracownika lub byłego pracownika, w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym lub po zakończeniu pracy w takim narażeniu, nie później jednak niż w okresie, który został określony w wykazie chorób zawodowych. W wypadku chorób zawodowych, określonych w pkt. 5 i 6 wykazu chorób zawodowych, których podejrzenia dotyczyło postępowanie, okres ten wynosi 1 rok. Tymczasem od zakończenia narażenia zawodowego do dnia zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej K. S. minęło blisko 17 lat. Już ta okoliczność więc pozwalała na wydanie decyzji o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej.
Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, że rozstrzygające w sprawie organy administracji przeprowadziły postępowanie zgodnie z obowiązującymi przepisami, dokonały w jego wyniku niewadliwych ustaleń stanu faktycznego, a wydane przez nie decyzje nie budzą wątpliwości co do ich zgodności z prawem.
Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło