II SA/Ke 65/06
WyrokWSA w Kielcach2006-12-15
Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Danuta Kuchta, Sylwester Miziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego, która uchyla zaskarżoną decyzję w części i orzeka co do istoty sprawy, a w pozostałej części utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji, jest prawidłowa, jeśli jej sentencja nie pozwala na jednoznaczne odczytanie, w jakim zakresie organ utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja organu odwoławczego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sentencja decyzji organu odwoławczego, mimo uchylenia części decyzji organu pierwszej instancji i orzeczenia co do istoty sprawy, nie pozwalała na jednoznaczne odczytanie, w jakim zakresie organ utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Rozstrzygnięcie musi być sformułowane w sposób jasny i precyzyjny, a nie pośrednio wynikać z uzasadnienia. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję w całości.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. Z. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku gospodarczego. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej odmowy wydania nakazu rozbiórki i orzekł o odmowie wydania nakazu rozbiórki szopy drewnianej, w pozostałej części utrzymując decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Skarżąca zarzuciła wadliwe ustalenie daty powstania obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając zaskarżoną decyzję z powodu naruszeń proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i stwierdzono, że nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Danuta Kuchta, Asesor WSA Sylwester Miziołek (spr.), Protokolant Asystent sędziego Sergiusz Leydo, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Znak [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku.
II SA/Ke 65/06
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...]Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) w zw. z art 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ()Dz.U. Nr 207 z 2003 r., poz. 2016 ze m.) "odmówił nakazu D. K. usunięcia budyniu gospodarczego usytuowanego na działce w miejscowości B., gm. B".
Rozpoznając odwołanie J. Z. od powyższej decyzji Inspektor Nadzoru Budowlanego, powołując się na przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa "uchylił zaskarżoną decyzję w części rozstrzygnięcia dotyczącego odmowy wydania nakazu D. K. usunięcia budynku gospodarczego usytuowanego w miejscowości B., gm. B. i orzekł o nowym rozstrzygnięciu tj. o odmowie wydania nakazu D. K. rozbiórki szopy drewnianej usytuowanej w miejscowości B., gm. B., w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję".
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy podniósł, że całość zgromadzonego materiału dowodowego pozwala na przyjęcie, że przedmiotowy obiekt (drewniana szopa bez fundamentu usytuowana na linii wodociągu wiejskiego "Bugaj" - I etap) został wykonany samowolnie przed rokiem 1995, zatem mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 24.X.1974 r. Prawo budowlane. Organ stwierdził, że nie zachodzą przesłanki do nakazania jego rozbiórki w myśl przepisu art. 37 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, gdyż nie można stwierdzić, ażeby obiekt ten naruszał obowiązujące w dacie jego budowy przepisy określone rozporządzeniem Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3.VII.1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. Nr 17, poz. 61), a tym samym aby powodował niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia, albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.
Nie zachodzą także przesłanki do nakazania rozbiórki tego obiektu w myśl przepisu art. 37 ust. 1 pkt 1, nie stwierdzono bowiem, ażeby przedmiotowy budynek naruszał ustalenia miejscowego ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego gminy B., obowiązującego w dacie jego budowy.
Organ odwoławczy stwierdził, że wobec jednoznacznie postawionego żądania wnioskodawczyni - J. Z. - usunięcia przedmiotowego obiektu organ I instancji zasadnie wydał decyzję z dnia 14.X.2005 r. z zastosowaniem a contrario art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane z dnia 24.X.1974 r., odmawiającą nakazu jego rozbiórki, skoro nie zachodzą przesłanki do wydania nakazu jego rozbiórki. Z uwagi na brak powołania w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji pkt 1 w/w art. 37 organ odwoławczy uznał, że należy podstawę tę uzupełnić, stwierdzając, że "podstawę prawną winien stanowić przepis art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 tej ustawy".
Jednocześnie stwierdzając, że w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji organ I instancji nieprawidłowo i niezgodnie ze stanem faktycznym określił przedmiotowy obiekt jako budynek gospodarczy, organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję w części rozstrzygnięcia i orzekł o nowym rozstrzygnięciu, tj. o odmowie wydania D. K. nakazu rozbiórki szopy drewnianej usytuowanej w miejscowości B., gm. B. Nieprawidłowe, zdaniem organu odwoławczego określenie przedmiotowego obiektu nie stanowi o wadliwości decyzji i nie skutkuje jej uchyleniem, skoro z jej uzasadnienia, jak również z całości akt sprawy jednoznacznie wynika, że przedmiotem niniejszego postępowania jest obiekt budowlany nie związany trwale z gruntem, tj. drewniana szopa (bez fundamentów) ustawiona bezpośrednio na gruncie.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła J. Z. zarzucając, że organ wadliwie ustalił datę zrealizowania przedmiotowego obiektu, który faktycznie powstał w 2002 r., a nie w 1992 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji, aczkolwiek przyczyny jej uwzględnienia nie są tożsame z przedstawionymi przez skarżącego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Na Sądzie zatem ciąży obowiązek kontroli zgodności zaskarżonej decyzji z prawem we wszystkich aspektach, nie tylko tych podniesionych w skardze.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w zakresie pozostawania jej w zgodności z przepisami prawa stwierdzić należy, że została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podstawę procesową decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego stanowił przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Przepis ten upoważnia organ odwoławczy do wydania decyzji uchylającej zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w całości lub w części oraz wydania w tym zakresie orzeczenia reformatoryjnego (orzekającego co do istoty sprawy), bądź też uchylenia decyzji i umorzenia postępowania pierwszej instancji.
W przypadku wydania orzeczenia kasacyjnego w części, organ winien dokładnie określić, jaka część decyzji podlega uchyleniu, zaś orzeczenie reformatoryjne w tym zakresie powinno zastąpić wadliwą część decyzji organu pierwszej instancji.
W sprawie niniejszej organ odwoławczy uznał na podstawie materiału zgromadzonego w sprawie, że należy dokładnie określić przedmiotowy obiekt, wobec którego odmówiono nakazu rozbiórki i stosując przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w części i w tym zakresie orzekł co do istoty sprawy. Jednak w zaskarżonej decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] zawarte zostało jeszcze rozstrzygnięcie "w pozostałej części utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję".
O ile z osnowy tej decyzji wynika dokładnie, jaką część decyzji uchylono, to jednak pozostała jej część nie pozwala na prawidłowe odczytanie, w jakim zakresie organ utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji
Porównując bowiem treść decyzji organu I instancji i organu odwoławczego nie można przyjąć, że pozostała po uchyleniu i reformatoryjnym rozstrzygnięciu jeszcze jakaś jej część, którą organ mógł utrzymać w mocy. Rozstrzygnięcie zawarte w sentencji decyzji jest jednym z elementów najistotniejszych każdej decyzji administracyjnej i musi być sformułowane w sposób jednoznaczny, precyzyjny, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji. Rozstrzygnięcie stanowi istotę decyzji (osnowę), bowiem w tym fragmencie przesądza się o udzielonym stronie uprawnieniu, względnie nałożeniu obowiązku, a wówczas treści rozstrzygnięcia organu nie można domniemywać. W rozstrzygnięciu (osnowie) decyzji zostaje wyrażona wola organu administracyjnego załatwiająca sprawę w tej formie.
Wprawdzie częścią składową decyzji jest też uzasadnienie faktyczne i prawne, które służy wyjaśnieniu rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji, jednak zdaniem Sądu rozstrzygnięcie musi być sformułowane w sposób jasny i precyzyjny, a nie pośrednio wynikać z uzasadnienia decyzji.
Nie można podzielić stanowiska wyrażonego przez pełnomocnika organu na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym dnia 15.XII.2006 r., że w sentencji decyzji organu odwoławczego w trybie art. 138 kpa można utrzymać w mocy "uzasadnienie decyzji organu I instancji".
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja, która zgodnie z intencją organu odwoławczego miała precyzować rozstrzygnięcie organu I instancji w istocie nie uczyniła zadość temu wymogowi i podlega uchyleniu w całości, gdyż naruszenie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 kpa miało charakter istotnego, a w konsekwencji istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art.145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło