II SA/Ke 667/10
WyrokWSA w Kielcach2010-12-15
Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Jacek Kuza, Sylwester Miziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie dobudowanej kotłowni może zostać skierowana do osoby, która nie jest właścicielem nieruchomości, ale ją użytkuje i uważa się za uprawnioną do władania nią?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie dobudowanej kotłowni może zostać skierowana do osoby, która nie jest formalnym właścicielem nieruchomości, ale ją użytkuje i uważa się za uprawnioną do jej władania, zwłaszcza gdy nie ujawniła w sprawie innej osoby odpowiedzialnej za inwestycję. W takich okolicznościach, przy uwzględnieniu zasad doświadczenia życiowego, można przyjąć, że osoba użytkująca nieruchomość jest inwestorem. Ponadto, sąd stwierdził, że prawidłowe było zastosowanie przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowolnej rozbudowy, w tym nakazu rozbiórki, w sytuacji gdy inwestor nie dopełnił obowiązków legalizacyjnych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą A.C. rozbiórkę samowolnie wykonanej rozbudowy budynku mieszkalnego o kotłownię. Organ ustalił, że rozbudowa została wykonana po 2000 roku bez wymaganego pozwolenia na budowę. A.C. w skardze zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. przez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego i pominięcie materiału dowodowego, a także kwestionował ustalenie, że to on jest inwestorem rozbudowy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Małgorzata Rymarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi A.C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], nakazującą A.C. rozbiórkę samowolnie wykonanej rozbudowy (od strony południowej) istniejącego budynku mieszkalnego (o pomieszczenie użytkowane jako kotłownia), zlokalizowanego na działce nr 247/4 położonej w C. przy ulicy S. i na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 4 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. nakazał A. C. dokonanie rozbiórki kotłowni o wymiarach 4,10 x 4,40 m, samowolnie dobudowanej do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr 247/4 w C. przy ulicy S..
W uzasadnieniu tej decyzji organ ustalił, że w wyniku interwencji B. M. i M. M. organ I instancji przeprowadził w dniu 28 maja 2009 r. oględziny rozbudowy budynku mieszkalnego na działce nr 247/4 położonej w C. przy ul. S. 1 i ustalił, że obiekt składa się z dwóch powiązanych ze sobą konstrukcyjnie części mieszkalnej oraz dobudowanej od strony południowej kotłowni. Wymiary zewnętrzne części mieszkalnej wynoszą 7,0 x 8,15m, natomiast dobudowana kotłownia posiada wymiary zewnętrzne 4,10 x 4,40m. Dobudowana część jest wykonana w technologii tradycyjnej, ściany są murowane, dach o konstrukcji drewnianej jednospadowy ze spadkiem w kierunku południowym, kryty blachą. A. C. oświadczył do protokołu oględzin, że przedmiotową nieruchomość wraz z budynkiem użytkuje od ok. 60 lat. Obecnie posiada tu meldunek. Budynek mieszkalny i budynek kotłowni były wybudowane przed rozpoczęciem użytkowania. Dokonał jedynie remontu budynku oraz wykonał łazienkę i zbiornik na ścieki. Przedstawiciel Agencji Nieruchomości Rolnych - Oddział w R. J.G. oświadczył natomiast, że ok. 10 lat wcześniej przy okazji wyceny nieruchomości obiekty znajdowały się w bardzo złym stanie technicznym i były nieużytkowane. Po zakończeniu wyceny odstąpiono od sprzedaży z uwagi na roszczenia zgłoszone przez A. C.
W oparciu o powyższe ustalenia organ I instancji uznał, że budynek mieszkalny wraz z kotłownią został wzniesiony kilkadziesiąt lat temu. Ze względu na brak uszkodzeń konstrukcyjnych obiektu mogących rzutować na bezpieczeństwo użytkowania odstąpił od podjęcia działań administracyjnych.
W związku jednak z pismem B. M. z dnia 12 maja 2009 r. z dołączonymi do niego zdjęciami, w dniu 28 maja 2009 r. organ I instancji przeprowadził kolejne oględziny z udziałem przedstawiciela Agencji Nieruchomości Rolnych – J.G., który oświadczył do protokołu, że działka na której osiedlił się Pan C. jest własnością Skarbu Państwa - Agencji Nieruchomości Rolnych, a był na niej po raz pierwszy około 2000 r. z racji obowiązków służbowych. W tym czasie budynek był w stanie nie nadającym się do zamieszkania, gdyż miał tylko ściany i resztki dachu. Od daty zgłoszenia przez A. C. roszczeń do tej nieruchomości, zaczął on pojawiać się na niej i przystosowywać budynek do zamieszkania. Rozbudowa istniejącego budynku nastąpiła na pewno po 2000 r.
W oparciu o powyższe oświadczenie oraz dokonaną analizę zdjęć przedłożonych przez B. M. organ I instancji uznał, że rozbudowa istniejącego budynku mieszkalnego o część południową, w której obecnie urządzona jest kotłownia na paliwo stałe została zrealizowana po 2000 r. samowolnie, bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę i po wszczęciu postępowania z urzędu, postanowieniem z dnia 10 lipca 2009 r. podjętym w trybie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane z 1994r., wstrzymał prowadzenie wszelkich robót budowlanych przy samowolnej rozbudowie budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce Nr 247/4 położonej przy ul. S. w C. oraz nałożył na A. C. obowiązek przedstawienia w terminie do dnia 31 stycznia 2010 r. w PINB w O.:
- zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności rozbudowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego,
- 4 egzemplarzy projektu budowlanego rozbudowanej części budynku mieszkalnego zlokalizowanego jak wyżej wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, z poinformowaniem, że w przypadku stwierdzenia, że wykonane roboty budowlane przy rozbudowie budynku mieszkalnego naruszają obowiązujące przepisy techniczne, opracowanie to winno zawierać również zakres zmian i przeróbek niezbędnych do doprowadzenia obiektu do zgodności z tymi przepisami, a zawartość i kształt projektu budowlanego winien być zgodny z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. Nr 120/2003 poz. 1133 ze zm.),
- oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z poinformowaniem, że nie spełnienie w wyznaczonym terminie nałożonych obowiązków spowoduje wydanie decyzji zgodnie z przepisem, art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, a po przedłożeniu nakazanych dokumentów wydane zostanie postanowienie w sprawie naliczenie opłaty legalizacyjnej zgodnie z art. 49 ustawy Prawo budowlane liczonej wg obowiązujących wzorów.
Ponieważ w/w obowiązki nie zostały wykonane, organ I instancji wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia [...].
W tak ustalonym stanie faktycznym organ II instancji przyjął, że rozbudowa istniejącego budynku mieszkalnego o część południową, w której obecnie urządzona jest kotłownia na paliwo stałe, została zrealizowana po 2000 r. samowolnie, bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Przytaczając treść przepisów art. 28 ust. 1 i art. 3 pkt 6 prawa budowlanego oraz powołując się na treść art. 29 i 30 tej ustawy, WINB uznał, że organ I instancji zasadnie postanowieniem z dnia 10 lipca 2009 r., wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane z 1994r. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy samowolnej rozbudowie budynku mieszkalnego z jednoczesnym nałożeniem obowiązku przedłożenia w określonym terminie dokumentów wymienionych w przepisie ust. 3 tego artykułu. Skoro jednak zobowiązany A. C. nie wykonał nałożonego obowiązku, zasadnie organ I instancji korzystając z przepisu art. 48 ust. 1 nakazał w/w zobowiązanemu rozbiórkę samowolnie wybudowanej rozbudowy istniejącego budynku mieszkalnego.
Organ II instancji uznał jedynie, że konieczne było uzupełnienie podstawy prawnej decyzji organu I instancji o stwierdzenie, że podstawę prawną winien stanowić art. 48 ust. 1 w związku z ust. 4 prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem bowiem, w przypadku nie spełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1, zgodnie z którym właściwy organ nakazuje z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wskazany brak decyzji pierwszoinstancyjnej nie stanowił jednak o wadliwości zaskarżonej decyzji.
Odpowiadając na argumenty odwołania organ II instancji wyjaśnił co następuje:
Zawiadomienie o wszczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie oraz przesyłka zawierająca postanowienie organu I instancji z dnia 10 lipca 2009 r. zostały przesłane przez organ I instancji do A. C. za pośrednictwem poczty w dniach 24 czerwca 2009 r i w dniu 13 lipca 2009 r., jednakże mimo dwukrotnego awizowania obie przesyłki zostały zwrócone przez pocztę do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w O. z adnotacjami "Zwrot nie podjęto w terminie". Stosownie zaś do przepisu art. 44 § 4 kpa, doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Okres zaś, o którym mowa w § l wynosi 14 dni.
Jak przy tym wynika z akt sprawy organu I instancji, organ ten pismem z dnia 8 marca 2010 r. udzielił A. C. stosownych wyjaśnień w tym względzie, a jednocześnie pełnomocnik odwołującego się E.C., po zapoznaniu się z aktami sprawy w dniu 26 marca 2010r. otrzymała kserokopie dokumentów. W tym stanie rzeczy organ II instancji nie uznał argumentacji odwołania, że A. C. nie wiedział o toczącym się postępowaniu.
Odnośnie zarzutu jakoby wcześniej rozbudowany dom nie różnił się od stanu obecnego organ zauważył, że zaprzeczają takiemu twierdzeniu złożone przez B. M. zdjęcia, które pokazują dom przed rozbudową.
Organ wyjaśnił też, że nie ma istotnego znaczenia, czy rozbudowa tego domu nastąpiła w 2000 r., czy też później, ponieważ bezspornie rozbudowa ta nastąpiła po dacie wejścia w życie Prawa budowlanego z 1994 r., a zatem mają do niej zastosowanie przepisy tej właśnie ustawy.
Organ II instancji zauważył też, że organ I instancji na zlecenie WINB, przeprowadził dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów dotyczących rozbudowy (od strony południowej) w/w budynku mieszkalnego o kotłownię i ustalił, że:
- zgodnie z pismem UMiG w C. z dnia 12 lipca 2010 r., teren miasta C. nie posiada sporządzonego ważnego planu zagospodarowania przestrzennego, ponadto dla obszaru obejmującego działkę Nr 247/4 nie została wydana decyzja ustalająca warunki zabudowy,
- zgodnie z pismem Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w R., aktualnym właścicielem działki jest ANR,
- zgodnie z pismem Poczty Polskiej SA z dnia 22 czerwca 2010 r. awiza dotyczące doręczenia A. C. zawiadomienia o wszczęciu postępowania i postanowienia organu I instancji z dnia 10 lipca 2009 r., zostały pozostawione w skrzynce pocztowej umieszczonej na drzwiach domu, w którym mieszka adresat.
W skardze z dnia 23 września 2010 r. A. C. wniósł o uchylenie decyzji WINB z dnia [...]
Skarżący zarzucił naruszenie:
1. art. 7 kpa przez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy polegające na nieustaleniu w jakim okresie były wykonywane zdjęcia przez B. M., (co było istotne, skoro zdjęcia nie były wykonane techniką cyfrową) oraz przez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania wnioskowanego świadka G.D., której zeznania pozwoliłyby na ustalenie, kiedy budynek gospodarczy powstał i czy powstanie tego budynku miało jakikolwiek związek z działalnością skarżącego.
2. art. 8 kpa przez pominięcie w rozważaniach materiału dowodowego jaki stanowiły wyjaśnienia A. C. i jego żony oraz faktury wskazujące na rozpoczęcie przez skarżącego wyłącznie prac adaptacyjnych, a nie budowlanych i to dopiero w latach 2005/2006, czyli po jego zamieszkaniu na stałe na działce nr 247/4, które nastąpiło w połowie 2002 roku. Ponadto organy wadliwie powołały się przy ustaleniu kiedy miała miejsce dobudowa kotłowni, na zeznaniach świadka J.G., które nie były ani jasne, ani precyzyjne.
W uzasadnieniu skargi zauważono, że wykonanie instalacji CO w roku 2006, dowodzi, że dobudowa kotłowni nastąpiła dopiero w tym roku, a nie na początku lat 2000. To instalacja CO bowiem uzasadniała tę dobudowę.
Ponadto autor skargi wywiódł, że ponieważ przedmiotowa przybudówka nie była wynikiem działalności inwestycyjnej A. C., to brak jest podstaw do nakładania na niego obowiązku jej rozbiórki.
Do skargi dołączono oświadczenia M.S. i G.D. dotyczące czasu powstania nadbudówki, z wnioskiem o uzupełnienie materiału dowodowego poprzez przeprowadzenie dowodu z tych oświadczeń, bądź przesłuchanie tych osób w charakterze świadków.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowanego wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
Sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji sprawowana jest
w granicach sprawy, przy czym sąd nie jest związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).
Dokonując tak rozumianej kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w postępowaniu organów obu instancji takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uchylenia bądź stwierdzenia nieważności wydanej decyzji.
Nie było w sprawie kwestionowane, że przedmiotem postępowania był trwale związany z gruntem murowany budynek gospodarczy, w którym urządzona została kotłownia na paliwo stałe, stanowiący rozbudowę od strony południowej istniejącego wcześniej budynku mieszkalnego. Okoliczności te wynikają poza tym ze zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów i dowodów. Nie było też podważane ustalenie, że na taką rozbudowę wymagane było pozwolenie na budowę. Jak to bowiem trafnie wywiedziono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, dalej prawo budowlane (Dz. U. Nr 156/06 poz. 1118 ze zm.) wynika, że roboty budowlane (czyli między innymi rozbudowę – art. 3 pkt 7 i pkt 6 tej ustawy), można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 – 31. W przepisach art. 29 i 30 prawa budowlanego wyszczególniona została natomiast lista obiektów i robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i zwolnionych z obowiązku zgłoszenia, a ustalona niespornie na podstawie oględzin charakterystyka przedmiotowego obiektu wykazała, że nie mieści się on w żadnej z kategorii, o jakich mowa w art. 29 i 30 prawa budowlanego. Niewątpliwe było również, że A. C., na którego nałożono obowiązek dokonania rozbiórki przedmiotowej rozbudowy, nie uzyskał pozwolenia na tę rozbudowę.
Wątpliwości i zarzuty jakie zostały w sprawie zgłoszone dotyczyły natomiast tego, kiedy przedmiotowa rozbudowa została wykonana oraz kto był jej inwestorem, a w konsekwencji czy możliwe było nałożenie obowiązku rozbiórki na A. C. Ta ostatnia wątpliwość miała istotne znaczenie dla wyniku sprawy, ponieważ zgodnie z art. 52 prawa budowlanego, inwestor, właściciel, zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa m. in. w art. 48 prawa budowlanego, który to przepis był postawą zaskarżonej decyzji. Stosownie natomiast do poglądów utrwalonych w doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych, w pierwszej kolejności przedmiotowymi obowiązkami jest obciążony inwestor mający tytuł prawny do nieruchomości, a dopiero w drugiej kolejności właściciel lub działający w jego imieniu zarządca (por. Z. Niewiadomski (w:) Prawo budowlane. Komentarz. Wydawnictwo C. H. Beck 2006, str. 546, wyrok NSA z 21 lutego 2002 r., II SA/Gd 1705/99).
Druga ze zgłoszonych wątpliwości, nie miała w istocie znaczenia dla rozstrzygnięcia, skoro nie było kwestionowane, że przedmiotowa rozbudowa została wykonana pod rządami prawa budowlanego z 1994 r., a twierdzenia i wnioski skarżącego zmierzały do wykazania, że rozbudowa nastąpiła nie na początku lat 2000, jak ustalił organ, ale dopiero w roku 2006. Przepisy, które zostały zastosowane przez orzekające organy nie różnicują bowiem sytuacji prawnej takich obiektów budowlanych jak przedmiotowy ze względu na datę ich wykonania pomiędzy rokiem 2000, a 2006. Niemniej w ocenie Sądu, organy nadzoru budowlanego trafnie przyjęły, że przedmiotowy budynek został dobudowany do istniejącego wcześniej budynku mieszkalnego w 2000 roku. Przekonują o tym bowiem zgromadzone w sprawie dowody, które zostały trafnie ocenione przez organ II instancji. Chodzi tu w szczególności o oględziny przeprowadzone w dniu 25 listopada 2008 r. i 28 maja 2009 r., w czasie których sporządzono dokumentację fotograficzną i odebrano od stron oświadczenia dotyczące między innymi daty wybudowania budynku kotłowni, a także o zdjęcia opatrzone wyjaśnieniami złożone przez B. M. przy piśmie z dnia 12 maja 2009 r. Szczególnie ostatnio wymienione pismo i zdjęcia (których wykonanie w technice analogowej, a nie cyfrowej, wbrew zarzutowi skargi przydaje im wiarygodności), nie pozostawiają wątpliwości co do tego, że przedmiotowa rozbudowa nastąpiła po roku 1998. Przekonuje o tym w szczególności analiza wyglądu budynku mieszkalnego i dobudowanego do niego od południowej strony przedmiotowego budynku oraz znajdującego się na tych zdjęciach samochodu, w konfrontacji z rokiem produkcji tego samochodu określonym w jego dowodzie rejestracyjnym. Charakterystyczne przy tym jest, że sam skarżący ani w odwołaniu, ani w skardze nie zakwestionował wynikających z tych zdjęć istotnych dla sprawy okoliczności (tj. faktu wybudowania przedmiotowego budynku po 1998 r., a nie wcześniej), a tylko zgłosił wątpliwości co do precyzji ustaleń tej daty przez organy administracji wywodząc, że jej określenie na czas po roku 2000 nie wyklucza, że budowa mogła nastąpić w roku 2001 lub 2002, albo w roku 2006, czego mają dowodzić faktury z 2006 r. potwierdzające zakupy związane z wykonaniem instalacji CO w dobudowanej kotłowni. Pomijając wskazaną już wyżej okoliczność, że precyzyjne ustalenie daty przedmiotowej rozbudowy pomiędzy rokiem 2000, a 2006 nie ma dla sprawy znaczenia prawnego, nie można nie zauważyć braku logiki w rozumowaniu autora skargi. Zakup urządzeń związanych z instalacją CO w 2006 r. nie może bowiem dowodzić dobudowy kotłowni, w której te urządzenia zostały zamontowane również w 2006 r., skoro instalację CO można również zamontować w budynkach wybudowanych wcześniej.
Wracając do pierwszej z zarzuconych wadliwości ustaleń będących podstawą zaskarżonej decyzji, Sąd podziela trafność uznania za inwestora przedmiotowej rozbudowy właśnie skarżącego A. C. Przemawiają bowiem za tym istotne argumenty.
Z oświadczenia A. C. zawartego w protokole oględzin z dnia 25 listopada 2008 r. wynika, że od około 60 lat użytkuje on budynek kotłowni oraz, że budynek ten został wybudowany przed rozpoczęciem jego użytkowania. Pomijając oczywiście nieprawdziwe twierdzenie zawarte w tym oświadczeniu co do tak odległej daty budowy tego budynku (z którego zresztą skarżący się wycofał w odwołaniu sporządzonym przez jego pełnomocnika, żonę E.C. – k. II-3 akt administracyjnych), to wynika z niego, że A. C. objął ten budynek w posiadanie i użytkuje go jako kotłownię jego domu mieszkalnego położonego w C. na działce nr 247/4. Okoliczność tę skarżący potwierdził również w odwołaniu i w skardze wywodząc, że kotłownię urządził w 2006 r. Konfrontując to twierdzenie z prawidłowo wykazanym w sprawie faktem wybudowania przedmiotowego budynku około 2000 roku oraz z twierdzeniami samego skarżącego, a także z dołączonymi do skargi oświadczeniami wnioskowanych przez skarżącego świadków (z których jedno, tj. oświadczenie G.D. zostało złożone również w toku postępowania administracyjnego, co dodatkowo – oprócz wyjaśnionego już wyżej braku znaczenia okoliczności, które dowody te miały wykazać dla rozstrzygnięcia sprawy - czyni ten wniosek dowodowy skargi niezasadnym) z których wynika, że A. C. już w 1999 r. był posiadaczem działki nr 247/4 i znajdującego się na niej budynku mieszkalnego, należy dojść do wniosku, że to nikt inny tylko sam skarżący był inwestorem przedmiotowej rozbudowy. Skoro bowiem skarżący, który od 1999 r. uważa się za uprawnionego do władania tą nieruchomością (por. pismo A. C. z dnia 8 czerwca 1999 r. do Dyrekcji Gospodarstwa Administracyjno-Handlowego Zespołu Własności Rolnej Skarbu Państwa w którym twierdzi, że jest spadkobiercą w linii prostej m. in. działki nr 247/4 położonej w C. – k. I-19 akt administracyjnych), był posiadaczem budynku mieszkalnego w czasie jego rozbudowy o przedmiotową część i następnie zaczął wykorzystywać tę część jako kotłownię domu, w którym mieszka, a równocześnie w żaden sposób nie ujawnił w sprawie, kto inny miałby rzekomo rozbudować jego dom i jak objął w posiadanie tę część rozbudowaną przez domniemane osoby trzecie – to zachowując reguły logicznego myślenia i uwzględniając zasady doświadczenia życiowego nie da się nie przyjąć, że to właśnie A. C. był inwestorem tej rozbudowy. Powoduje to w ocenie Sądu, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo do niego skierowały zaskarżoną decyzję rozbiórkową. Należy przy tym dodać, że kwestia uprawnienia do władania przedmiotową nieruchomością nie może mieć w niniejszej sprawie przesądzającego znaczenia dla oceny, kto powinien być adresatem nakazu rozbiórki, skoro istnieje nierozstrzygnięty jeszcze spór o własność nieruchomości, na której zlokalizowana jest przedmiotowa rozbudowa pomiędzy skarżącym a rodziną M.
Konsekwencją prawidłowych ustaleń dokonanych przez organy administracji było wszczęcie postępowania w sprawie samowolnej rozbudowy istniejącego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr 247/4 położonej przy ulicy S. w C. oraz wdrożenie postępowania legalizacyjnego, o jakim mowa w art. 48 prawa budowlanego. W toku tego postępowania doszło do wydania w dniu 10 lipca 2009 r. postanowienia o jakim mowa w art. 48 ust. 2 i 3 prawa budowlanego, wstrzymującego prowadzenie wszelkich robót budowlanych przy tej samowolnej rozbudowie i nakładającego na A. C. obowiązek przedstawienia w odpowiednio długim terminie, tj. do dnia 31 stycznia 2010 r., dokumentów, o jakich mowa w art. 48 ust. 3 pkt 1 i 2 prawa budowlanego. Zarówno to postanowienie, jak i zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia 23 czerwca 2009 r. zostały prawidłowo doręczone inwestorowi w trybie zastępczym, o jakim mowa w art. 44 kpa. O zachowaniu trybu przewidzianego w tym przepisie świadczy w szczególności informacja z Poczty Polskiej S. A. Centrum Poczty Oddział Rejonowy w K. zawarta w piśmie z dnia 22 czerwca 2010 r. nadesłanym do PINB w O.. Wynika z niego bowiem, że obie w/w przesyłki były pozostawione w skrzynce pocztowej umieszczonej na drzwiach domu, w którym mieszka adresat A. C., tj. w C. przy ulicy S. 1, co świadczy o spełnieniu jednego z wymogów prawidłowego doręczenia zastępczego określonego w art. 44 § 2 kpa. Wiarygodności tej informacji przydaje fakt, że wspomniana w niej skrzynka pocztowa umieszczona na drzwiach domu skarżącego w C. przy ulicy S. 1, widoczna jest na zdjęciach wykonanych w czasie oględzin przeprowadzonych przez pracowników PINB w O. m w dniu 28 maja 2009 r. (k. I-3 akt administracyjnych).
W efekcie skutecznego doręczenia tego postanowienia inwestorowi i bezskutecznego upływu wyznaczonego w nim terminu, prawidłowe było zastosowanie przez organ nadzoru budowlanego art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 prawa budowlanego, a więc wydanie nakazu rozbiórki. Należy przy tym zauważyć, że choć organy nadzoru, w odpowiedzi na wniosek strony o przedłużenie terminu zakreślonego w postanowieniu z dnia 10 lipca 2009 r., nie uwzględniły formalnie tego wniosku (co było uzasadnione skutecznym doręczeniem tego postanowienia w trybie art. 44 § 4 kpa w dniu 29 lipca 2009 r.), to jednak w istocie umożliwiły skarżącemu podjęcie działań zmierzających do wywiązania się z nałożonych obowiązków jeszcze w ciągu kolejnych blisko 5 miesięcy. Pełnomocnik skarżącego otrzymał bowiem kserokopię postanowienia PINB w O. z dnia [...] w dniu 26 marca 2010 r. (k. I-13 akt administracyjnych), a ostateczna merytoryczna decyzja nakazująca rozbiórkę zapadła dopiero w dniu [...] Inwestor nie podjął jednak również w tym przedłużonym terminie żadnych działań w kierunku zalegalizowania popełnionej samowoli. Dlatego nie może być wątpliwości co do prawidłowości zaskarżonej decyzji rozbiórkowej.
Nie budzi również wątpliwości zreformowanie przez organ II instancji rozstrzygnięcia podjętego w sprawie przez organ I instancji. Istotnie bowiem w decyzji z dnia [...] nie została powołana jej pełna podstawa prawna, a także nie określono wymiarów podlegającego rozbiórce budynku. Skorygowanie decyzji PINB w O. w ostatnio wymienionej części powoduje też, że nie ma w sprawie wątpliwości co do zakresu przestrzennego rozbiórki przedmiotowego budynku względem połączonego z nim od północnej strony budynku mieszkalnego i dobudowanego od południa drewnianego obiektu gospodarczego. Przedmiotowy budynek wyposażony jest bowiem we własne ściany od strony przylegających obiektów, co widoczne jest na zdjęciach z oględzin.
Odnosząc się do zawartych w skardze wniosków dowodowych należy – ponad to, co wyjaśniono wyżej - zauważyć, że zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek strony przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Z przepisu tego wynika więc, że Sąd nie mógł przeprowadzić wnioskowanego dowodu z przesłuchania świadków. Przeprowadzenie dowodu z ich pisemnych oświadczeń, nie było natomiast niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości ze względu na treść tych oświadczeń, o czym była już wyżej mowa.
Ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w sprawie zarzucanego przez skarżącego naruszenia przez organy administracji ogólnych zasad postępowania administracyjnego uregulowanych w art. 7 i 8 kpa, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło