II SA/Ke 673/11

Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 3 listopada 2011 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania budynku postanawia: oddalić wniosek J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych. J. S. złożył w dniu 19.X.2011 r. formularz urzędowy PPF, w którym wniósł o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania budynku. Skarżący uzasadnił wniosek ciężka sytuacją finansową jego przedsiębiorstwa. Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Skarżący osiąga z działalności gospodarczej dochód w wysokości 9800 zł brutto miesięcznie, a jego żona pobiera emeryturę w wysokości 1200 zł brutto miesięcznie. Wnioskodawca wykazał własność domu wielkości 110 m². Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Celem ustanowienia instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobom fizycznym i jednostkom organizacyjnym znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej faktycznej realizacji konstytucyjnego prawa do sądu wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Jako instytucja o charakterze wyjątkowym, może ona mieć zastosowanie tylko wobec osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, w szczególności - osób rzeczywiście ubogich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku. Ubiegający się o prawo pomocy winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. W orzecznictwie sądowym prezentowane jest stanowisko, że strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada stały miesięczny dochód przewyższający ustalone minimalne wynagrodzenie za pracę. W rozpatrywanej sprawie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu. Skarżący nie wykazał w sposób przekonujący, że nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł i ponieść innych ewentualnych kosztów sądowych. Wnioskodawca wraz z żoną osiągają stałe dochody z działalności gospodarczej i emerytury w wysokości ponad 11000 zł brutto miesięcznie, co umożliwia planowanie wydatków. Nie można więc uznać, skarżący osiągając taki dochód, jest osobą żyjącą w ubóstwie, pozbawioną dostatecznych środków materialnych dla zaspokojenia potrzeb swoich własnych i żony, a w związku z tym wymagającą pomocy państwa polegającej na zwolnieniu od kosztów sądowych. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.