II SA/Ke 687/05

Sygnatura akt: II SA/Ke 687/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 kwietnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędziowie: Sędzia WSA Renata Detka, Asesor WSA Sylwester Miziołek (spr.), Protokolant: Referent stażysta Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] numer [...] w przedmiocie : choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Decyzją z dnia [...] roku Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. nie stwierdził u E.K. choroby zawodowej - uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu pochodzenia zawodowego. W uzasadnieniu wyżej wymienionej decyzji organ I instancji wskazał, iż E.K. był zatrudniony od 25.11.1967 r. do 31.03.1998 r. jako kierowca samochodu ciężarowego "Star" 25, "Jelcz" 3W-317, "Jelcz" 3W-642 m.in. w Kopalni Pirytu "A" w R., w Zakładzie Remontowo - Budowlanym "B" w S., Zakładzie Transportu Samochodowego "C" i w Zakładzie Nadwozi Samochodowych "D" sp. z o.o w likwidacji. Ocena narażenia zawodowego wykazała, że w latach 1967-1975 E.K. był narażony na hałas przekraczający dopuszczalne normy, natomiast w pozostałym okresie nie wykonywano pomiarów hałasu w zakładach pracy zatrudniających skarżącego, a przeprowadzone w analogicznych samochodach pomiary hałasu nie wykazały przekroczeń dopuszczalnych norm. Z tak dokonanymi ustaleniami organ skierował E. K. do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. w celu rozpoznania wystąpienia choroby zawodowej. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. w orzeczeniu z dnia [...] roku stwierdził, iż brak jest podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej - zawodowego uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu (pozycja 15 wykazu chorób zawodowych), w uzasadnieniu podając, że stwierdzone uszkodzenie słuchu nie wykazuje związku przyczynowego z narażeniem na hałas, wobec czego nie ma podstaw do uznania tego schorzenia za chorobę zawodową. Skarżący E.K. odwołał się od wyżej wymienionego orzeczenia i w wyniku tego został skierowany na ponowne badania do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., gdzie był hospitalizowany w okresie 20.10.2003 r. -28.10.2003 r.. Orzeczeniem z dnia [...] powyższy Instytut również orzekł o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, stwierdzając w uzasadnieniu, że aktualny stan narządu słuchu spełnia pod względem klinicznym kryteria upoważniające do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu, jednakże z uwagi na narażenie zawodowe na hałas przekraczający dopuszczalne normy jedynie w latach 1967-1976 nie ma podstaw do uznania związku przyczynowo skutkowego stwierdzonego niedosłuchu z warunkami pracy. Jak wykazało postępowanie w okresie zatrudnienia skarżącego w latach 1976-1998 nie wykonywano pomiarów hałasu w zakładach pracy zatrudniających E.K. Decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. została wydana w oparciu o art. 5 pkt 4 ustawy z dnia 14 marca 1985 roku o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn. Dz.U. Nr 90 z 1998 roku, poz.574). W odwołaniu od tej decyzji E.K. podniósł, iż nie zgadza się z nią i domaga się dokładnego zbadania dokumentacji. Decyzją Nr [...] z dnia [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. po rozpatrzeniu odwołania w oparciu o art. 138 §1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swojego stanowiska wskazał, że odwołanie jest niezasadne i podniósł, iż E. K. był dwukrotnie badany w jednostkach badawczo-rozwojowych w dziedzinie medycyny pracy i zarówno Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. w orzeczeniu z dnia [...] jak i Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. w orzeczeniu z dnia [...], w oparciu o dokumentację medyczną, ocenę narażenia zawodowego pracownika, jak również obserwację kliniczną , stwierdzili brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W obu orzeczeniach lekarskich zostały zamieszczone stwierdzenia, iż brak podstaw do uznania związku przyczynowo - skutkowego stwierdzonego niedosłuchu z warunkami pracy. Ponadto organ podał, iż postępowanie diagnostyczno - orzecznicze rozpoczęto przed wejściem w życie Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 roku w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132 poz. 1115 ), a zatem decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydano w oparciu o Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 roku w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. Nr 65 poz. 294 ) Decyzje te zostały wydane po uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie- Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie wyrokiem z dnia 14 stycznia 2003 roku (sygn. II SA/Kr 863/00 ) poprzednich decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] i Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...]nie stwierdzającej choroby zawodowej u skarżącego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję E.K. zarzucił bezzasadne uznanie braku u niego choroby zawodowej. Jego zdaniem zebrane materiały potwierdzającą uszkodzenie słuchu oraz okoliczności, w jakich doszło do narażenia na powstanie choroby zawodowej. W związku z tym uważa, że posiada on chorobę zawodową, a decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego jest dla niego krzywdząca. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002roku Nr 153, poz.1269) zadaniem Sądu Administracyjnego jest sprawowanie kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem obowiązującym w dniu ich wydania. Sądowa kontrola przeprowadzona w niniejszej sprawie wykazała, że zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane bez wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności w sprawie. Organy orzekające w sprawie nie poczyniły bowiem ustaleń mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Należy mieć na uwadze w niniejszej sprawie, że zaskarżona decyzja oraz decyzja pierwszej instancji zapadły po wydaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku z dnia 14 stycznia 2003 roku, którym uchylona została decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...], oraz decyzja ją poprzedzająca Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] W uzasadnieniu powyższego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że brak pomiarów hałasu na stanowisku pracy w okresie pracy skarżącego nie mogą przemawiać na jego niekorzyść, tym bardziej że organy orzekające opierały się jedynie na przypuszczeniach, że po 1975 roku hałas nie przekraczał dopuszczalnych norm higienicznych, ponadto zwrócił Naczelny Sąd Administracyjny uwagę na predyspozycje osobnicze danej osoby w stosunku do wrażliwości na poziom hałasu. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że istnieje utrwalone w orzecznictwie domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową, a warunkami narażającymi na jej powstanie, które może być obalone poprzez wykazanie, że schorzenie powstało na skutek innych przyczyn. Uchylając poprzednie decyzje Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił iż organy naruszyły dyspozycję art. 7 kpa poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego, jak również dyspozycję art. 77 kpa spowodowane niedopełnieniem obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego zebranego materiału dowodowego. Dotyczyło to w szczególności orzeczeń lekarskich, które ograniczyły się do lakonicznego, jednozdaniowego uzasadnienia, iż brak podstaw do uznania zawodowego uszkodzenia narządu słuchu z uwagi na brak narażenia na przekroczenie norm hałasu przemysłowego. Zgodnie z art.99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ), który ma charakter bezwzględnie obowiązujący ani organ administracji publicznej ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie nie mogą pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż ocena ta wiąże je w sprawie. Związania wynikające z tego przepisu przestają obowiązywać jedynie w przypadku zmiany stanu prawnego lub zmiany stanu faktycznego. W rozpoznawanej ponownie sprawie organy wprawdzie uzupełniły materiał dowodowy we wskazanym w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego zakresie, albowiem skierowali powtórnie skarżącego do jednostek orzeczniczych początkowo pierwszego szczebla - w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w K., a następnie po złożonym odwołaniu w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. Obie te jednostki stwierdziły, że aktualny stan narządu słuchu spełnia pod względem klinicznym (zgodnie z Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 roku w sprawie chorób zawodowych - Dz.U. Nr. 65 poz. 294) kryteria upoważniające do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu, jednakże ocena narażenia zawodowego wykazała narażenie na hałas przekraczający dopuszczalne normy jedynie w latach 1967 - 1976, natomiast w pozostałym okresie nie wykonywano pomiarów w zakładach skarżącego, a przeprowadzone w analogicznych samochodach pomiary hałasu nie wykazały przekroczeń dopuszczalnych norm. Orzeczenia te nie wykazały, że schorzenie powstało na skutek innych przyczyn, a zawarte stwierdzenie, że brak udokumentowanego narażenia na hałas ponadnormatywny od 1976 roku i oceny audiometrycznej stanu narządu słuchu po 1976 roku uzasadniają przyjęcia twierdzenia o braku podstaw do uznania związku przyczynowo skutkowego stwierdzonego niedosłuchu z warunkami pracy. W toku całego postępowania w sposób nie budzący wątpliwości ustalono, że skarżący był narażony na hałas w okresie jego zatrudnienia o natężeniu przekraczającym dopuszczalne normy higieniczne w latach 1967 - 1976, natomiast w pozostałym okresie ustalenia wykazują, że hałas występował i to w granicach bliskich przekroczenia tych norm. W wyniku dokonanej oceny należy stwierdzić, iż wbrew wytycznym Naczelnego Sądu Administracyjnego domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową, a warunkami narażającymi na jej powstanie nie zostało obalone, albowiem organy nie wykazały innej przyczyny czy przyczyn, które wywołały u skarżącego stwierdzony obustronny niedosłuch odbiorczy, który to niedosłuch charakterystyczny jest dla hałasu. Tak więc za zasadny uznać należy zarzut, iż przedmiotowe decyzje zostały wydane bez wnikliwej oceny postępowania dowodowego w zalecanym kierunku, z naruszeniem przepisów postępowania - art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 kpa oraz art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bez wykonania wytycznych Naczelnego Sądu Administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając ponownie sprawę organy wydadzą rozstrzygnięcie mając na uwadze wskazaną ocenę prawną Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ) uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.