II SA/Ke 689/10
WyrokWSA w Kielcach2011-01-20
Skład orzekający: Renata Detka, Dorota Chobian, Jacek Kuza
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy roboty budowlane wykonane w ramach zgłoszenia remontu istniejącego budynku mogą być uznane za samowolę budowlaną skutkującą koniecznością wstrzymania robót i wydania decyzji nakazującej rozbiórkę?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że roboty budowlane wykonane przez inwestora mieściły się w zakresie zgłoszeń lub nie wymagały pozwolenia na budowę ani odrębnego zgłoszenia. Nie stwierdzono samowoli budowlanej, która uzasadniałaby wstrzymanie robót lub nakaz rozbiórki. Wobec tego postępowanie administracyjne zostało prawidłowo umorzone, a skarga oddalona.Stan faktyczny
S.K. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego umarzającą postępowanie administracyjne dotyczące remontu budynku po byłej pralni chemicznej na działce nr 4323/2 w K. przy ul. T. 7. Skarżący zarzucał, że inwestor P.B. dokonał samowoli budowlanej, wykonując prace wykraczające poza zakres zgłoszeń, w tym m.in. rozbiórkę ścian działowych, demontaż daszku, budowę przewodów kominowych i inne prace bez pozwolenia. Organy nadzoru budowlanego po kontroli nie stwierdziły naruszeń prawa budowlanego, a postępowanie zostało umorzone.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Małgorzata Rymarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi S.K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania S. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...], umarzającej na podstawie art. 105 § 1 kpa wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie remontu budynku po byłej pralni chemicznej, zlokalizowanego na działce nr 4323/2 w K. przy ul. T. 7, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ wskazał, że P. B. dokonał w dniach 15 czerwca 2009r. oraz 8 sierpnia 2009r. w Starostwie Powiatowym w K. dwóch zgłoszeń remontu istniejącego budynku na działce nr 4323/2 położonej w K. przy ul. T. 7, obejmującego swym zakresem wymianę uszkodzonych elementów konstrukcyjnych dachu, wymianę pokrycia dachowego, naprawę uszkodzonych ścian, murłaty, malowanie elewacji, wylanie podłóg, wymianę stolarki okienno-drzwiowej, wymianę uszkodzonej podsufitki stropu, docieplenie jednej ściany, tynkowanie ścian, naprawę posadzek, remont instalacji elektrycznej i wodnokanalizacyjnej, naprawę schodów zewnętrznych wraz z wymianą elementów. Starosta Konecki nie wniósł sprzeciwu na te zgłoszenia. Na skutek licznych interwencji S. K. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. przeprowadził stosowne postępowanie wyjaśniające. W dniach 11 czerwca 2010r. oraz 7 lipca 2010r. zostały przeprowadzone kontrole, w wyniku których nie stwierdzono, aby inwestor wykroczył poza zakres dokonanych zgłoszeń remontu, bądź aby wykonywał roboty wymagające uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania odrębnego zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. W szczególności nie stwierdzono wybicia nowych otworów okiennych i drzwiowych, stwierdzono natomiast ocieplenie ścian styropianem i ich otynkowanie, zdemontowanie zadaszenia nad wejściem do budynku, dokonanie naprawy przewodów wentylacyjnych powyżej połaci dachu, obłożenie schodów zewnętrznych kostką betonową oraz naprawę murku oporowego przy schodach. W związku z tym brak było podstaw prawnych do wstrzymania przez organ I instancji prowadzonych robót budowlanych i nakazania inwestorowi wykonania określonych obowiązków lub czynności, stosownie do art. 50-51 Prawa budowlanego, stąd też postępowanie stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 kpa. Ponadto nie stwierdzono, aby inwestor wykonywał prace wymagające pozwolenia na budowę lub dokonania odrębnego zgłoszenia, co stanowiłoby podstawę do wszczęcia odrębnego postępowania administracyjnego stosownie do przepisów art. 48 i 49b Prawa budowlanego.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze na tę decyzję S. K. domagał się jej uchylenia w całości "wraz nakazaniem rozbiorke samowoli budowlanych zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego", a także stwierdzenia, że złożone przez inwestora w dniach 16 czerwca 2009r. oraz 6 sierpnia 2009r. zgłoszenia są nieważne z mocy samego prawa z uwagi na dopisywania i skreślenia oraz poświadczenie nieprawdy. W uzasadnieniu wskazał, że budynek na działce 4323/2 bezpośrednio przylega do budynków 3 sąsiadów oraz, że z jego budynkiem na działce 4323/1 ma 3 wspólne ściany, "czego inwestor nie szanuje" gdyż zdemontował strop i rozebrał ściany działowe wewnątrz budynku opuszczonego i zagrzybionego, z popękanymi ścianami, "z zabetonowana bomba ekologiczna w podpiwniczeniu budynku" bez ekspertyzy dokumentacji i wyliczeń, zdemontował zadaszenie nad wejściem do budynku wybudowanego w oparciu o dokumentację i pozwolenie na budowę, co oznacza samowolę, dokonał wybudowania nowych przewodów kominowych, rozebrał jedną rurę metalową i jeden przewód kominowy i wybudował obok nowy przewód kominowy, wybudował trzy nowe przewody kominowe, wmurował rurę wentylacyjną w ścianie bez otworów z wylotem na jego posesję, wykonał elewację fundamentu i ściany płytkami elewacyjnymi, wymienił uszkodzone elementy konstrukcji dachu bez dokumentacji i bez wyliczeń oraz bez pozwolenia na budowę, dokonał docieplenia ściany, wybudował nowe schody, wykuł 4 otwory w ścianie bez otworów, "wybudowano 3 parapety okienne w ścianie bez otworów wstawiono okna od wewnątrz budynku natomiast od zewnątrz powyższe okna są zakamuflowane w otworach wykutych nielegalnie w ścianie bez otworów", że "dokonano wybudowania" kanału betonowego o średnicy 1 mb w podpiwniczeniu budynku z wykutymi dwoma otworami w fundamentach w celu odprowadzania nieczystości do gruntów sąsiadów, wybudowania studni głębinowej, którą następnie zagruzowano niezgodnie ze sztuką budowlano-geologiczną.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że niektóre roboty wymienione w zgłoszeniu, takie jak naprawa i wymiana uszkodzonych ścian działowych, wykonanie podłóg, stolarki okienno-drzwiowej, wymiana podsufitki stropu, tynkowanie ścian, naprawa posadzek w ogóle nie wymagały zgłoszenia, tak więc fakt, ze inwestor przystąpił do ich wykonywania przed dokonaniem zgłoszenia nie wywołuje żadnych skutków prawnych. Do innych robót inwestor przystąpił już po dokonaniu zgłoszenia, na które Starosta nie wniósł sprzeciwu. Wskazał, że organy nadzoru budowlanego nie są umocowane do kwestionowania samej procedury zgłoszenia. Mogą jedynie zakwestionować fakt, iż na dane zgłoszenie Starosta nie wniósł sprzeciwu, w sytuacji, gdy sprzeciw był wymagany. Taka jednak sytuacja w tej sprawie nie wystąpiła. Inwestor nie wykroczył poza zakres dokonanych zgłoszeń, zaś wszelkie roboty budowlane były wykonywane zgodnie ze sztuką budowlaną. Dlatego brak było podstaw do wstrzymania na podstawie art. 50 Prawa budowlanego prowadzonych robót i nakazania inwestorowi wykonania określonych obowiązków.
Uczestnik postępowania P. B. również wniósł o oddalenie skargi. Wskazał, że budynek kupił w drodze przetargu od Gminy Końskie w kwietniu 2009r. Obiekt był zaniedbany ale jego konstrukcja jak i konstrukcja dachu były w dobrym stanie. Stanowisko skarżącego – jego liczne skargi do różnych instytucji - jest podyktowane tym, że to nie on kupił tę nieruchomość.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zarówno ze skargi jak i licznych pism znajdujących się w aktach administracyjnych wynika, iż S. K. domaga się wydania decyzji nakazującej rozbiórkę całego budynku. Nie zaprzecza przy tym, a w każdym bądź razie w skardze przyznaje, że budynek został wzniesiony na podstawie pozwolenia na budowę. Zauważyć należy, iż zanim doszło do wszczęcia postępowania zakończonego zaskarżoną obecnie do sądu decyzją toczyły się – wszczęte na skutek licznych interwencji skarżącego – postępowanie w przedmiocie zamurowania okien (jeszcze z udziałem Gminy jako strony) oraz postępowanie w przedmiocie stanu technicznego budynku, zakończone ostateczną decyzją z dnia 30 września 2009r., umarzającą postępowanie. W tej ostatniej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wskazał, że obiekt wymaga bieżących napraw i konserwacji, niemniej jego stan techniczny jest dostateczny i nie powoduje bezpośredniego zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi, a biorąc pod uwagę fakt, że P. B. przystąpił na podstawie zgłoszeń do remontu w celu dopełnienia obowiązku wynikającego z art. 61 pkt 1 Prawa budowlanego, brak jest podstaw do ingerencji. Dlatego też w niniejszej sprawie skarżący nie może skutecznie podnosić zarzutów, iż budynek jest w złym stanie technicznym, w związku z czym powinien być rozebrany. Przedmiotem dokonanej przez organy oceny w sprawie zakończonej zaskarżoną do sądu decyzją było to, czy wykonywane przez inwestora roboty budowlane były samowolą budowlaną, skutkującą obowiązkiem ich wstrzymania stosownie do art. 50 Prawa budowlanego i następnie wydania rozstrzygnięć stosownie do art. 51 tej samej ustawy. W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego za prawidłowe uznać należy ustalenie, iż zakres wykonanych przez P. B. robót budowlanych bądź to mieści się w robotach objętych zgłoszeniami bądź też nie wymagał uzyskania pozwolenia na ich wykonanie lub dokonania odrębnego zgłoszenia. W tym miejscu zauważyć należy, iż przedstawienie organowi architektoniczno – budowlanemu zgłoszenia, zawierającego poprawki, polegające na skreśleniach czy też dopisywaniach nie stanowi podstawy stwierdzenia nieważności takiego zgłoszenia, a w każdym bądź razie organ nadzoru budowlanego nie ma uprawnień do stwierdzenia takiej nieważności.
Z zawartych w skardze zarzutów można wywnioskować, że ponieważ, jak to twierdzi skarżący, budynek inwestora posiada trzy wspólne ściany z jego budynkiem, to wszystkie roboty przy tym budynku, łącznie z pracami prowadzonymi wewnątrz, takimi jak rozebranie ściany działowej i postawienie w to miejsce nowej wymagało pozwolenia na budowę. Pomijając okoliczność, że budynek P. B. z uwagi na to, że ma kształt czworokąta i jego dwie ściany: frontowa i północna nie przylegają do żadnego budynku, nie może jednocześnie trzema ścianami przylegać do budynku skarżącego, to zauważyć należy, iż w zgłoszeniu z dnia 6 sierpnia 2009r. inwestor wskazał, że zamierza między innymi dokonać naprawy i wymiany uszkodzonych ścian działowych. Rozebranie istniejącej ściany działowej z cegły i postawienie w tym miejscu ściany z siporeksu nie może w związku z tym być uznane za prowadzenie robót budowlanych samowolnie, zwłaszcza, iż takie prace jak rozebranie ściany działowej czy też postawienie nowej takiej ściany nie wymagają ani pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Faktem jest, że w żadnym zgłoszeniu inwestor nie wskazał, że zamierza rozebrać daszek istniejący nad wejściem do budynku. Ponieważ jednak taki daszek nie jest samodzielnym obiektem budowlanym, jego demontaż nie wymagał ani dokonania zgłoszenia, ani tym bardziej uzyskania pozwolenia na rozbiórkę. Twierdzenie skarżącego, że inwestor zdemontował strop budynku nie zostało potwierdzone podczas przeprowadzonych w dniach 8 marca 2010r. i 11 czerwca 2010r. oględzin. Przeprowadzone jeszcze w trakcie prowadzonego postępowania w przedmiocie stanu technicznego budynku oględziny nie potwierdziły także wykopania jakiejś studni głębinowej pod budynkiem, o czym skarżący został poinformowany już w piśmie z dnia 12 listopada 2009r. Poza tym zupełnie nielogiczne jest, aby inwestor wykopywał studnię tylko po to, aby ją następnie zagruzować, jak to zarzuca skarżący. Również za gołosłowne uznać należy twierdzenia, jakoby w ramach prowadzonego remontu inwestor wybudował kanał betonowy w podpiwniczeniu budynku, czy też aby wykuł 4 otwory okienne. Jak już wyżej wspomniano, budynek inwestora ma dwie ściany, które do niczego nie przylegają: frontową oraz północną. Nawet z samych zdjęć dołączonych przez skarżącego do skargi ( których odbitki ksero znajdują się w aktach administracyjnych) wynika, że w ścianie frontowej przed remontem były otwory okienne i drzwiowe i po remoncie są nadal, natomiast w ścianie północnej po remoncie nie ma żadnych otworów. Jeszcze bowiem przed remontem istniejące wcześniej okna zostały zamurowane cegłą, z tym, że w porównaniu ze ścianą budynku grubość tego muru w otworach okiennych była cieńsza. Z przedstawionej dokumentacji fotograficznej wynika, że inwestor istniejące w związku z tym wnęki jedynie wyrównał styropianem w taki sposób, że obecnie cała ściana ma równomierną powierzchnię. Zauważyć należy, iż związku z twierdzeniami S. K.a, jakoby doszło do wykucia nowych otworów okiennych czy też drzwiowych, okoliczność ta była przedmiotem badania w czasie przeprowadzonych w dniu 7 lipca 2010r. oględzin i pracownicy PINB nie stwierdzili wybicia nowych otworów okiennych czy też drzwiowych. Jeśli chodzi o pozostałe wymienione w skardze roboty, to zauważyć należy, iż w zgłoszeniu z dnia 15 czerwca 2009r. P. B. wskazał, że zamierza wymienić uszkodzone elementy konstrukcyjne dachu (wymiana krokwi dachowych w ilości 8 sztuk w sposób sukcesywny, bez rozbiórki dachu, wymienić pokrycie dachowe z papy na papę, wymienić uszkodzone łaty, murłatę z zachowaniem tych samych parametrów, bez zmiany konstrukcji dachu), dokonać naprawy tynku i malowania elewacji. Z kolei w zgłoszeniu z dnia 6 sierpnia 2009r. wskazał, że chce dokonać naprawy i wymiany uszkodzonych ścian działowych, wylania podłogi, wymiany stolarki okienno – drzwiowej, wymiany uszkodzonej podsufitki stropu, tynkowania ścian, naprawy posadzek, naprawy schodów zewnętrznych z wymianą elementów, remontu istniejącej instalacji elektrycznej i wod. – kan., docieplenia jednej ściany budynku o wys. 11m. styropianem 10cm plus tynki. W tej sytuacji zawarty w skardze zarzut, że inwestor dopuścił się samowoli gdyż ocieplił ścianę, wymienił uszkodzone elementy dachu, wykonał elewację fundamentu i ścian płytkami elewacyjnymi jest nieuzasadniony. Jeśli chodzi zaś o zarzut, iż zostały wybudowane nowy schody, to aczkolwiek dołączone zdjęcia wskazują na to, że przed wykonanymi robotami schody te miały trochę inne wymiary aniżeli teraz, to ponieważ schody te należy uznać za urządzenie budowlane, o jakim mowa w art. 3 pkt 9, ich remont, nawet jeśli doprowadził do zmiany ich wymiarów, nie uzasadniał zastosowania żadnego z przepisów art. 50 Prawa budowlanego. Również za urządzenie budowlane należy uznać przewody kominowe oraz wentylacyjne wewnątrz budynku. Ich przebudowa nie podlega samodzielnej kwalifikacji i skoro w wyniku prac nie doszło do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych budynku, nie zmieniły się jego parametry takie jak kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji, nie stanowiły one robót budowlanych, wymagających uzyskania pozwolenia na budowę lub ich zgłoszenia. Także udekorowanie ściany północnej budynku imitacją parapetów nie można uznać za samowolę, wymagającą podjęcia przez organ nadzoru budowlanego jakiś środków.
Reasumując za prawidłowe uznać należy ustalenie organu, że przy wykonywaniu remontu inwestor nie dopuścił się samowoli budowlanej, skutkującej koniecznością wstrzymania robót na podstawie art. 50 Prawa budowlanego i wydania któregoś z rozstrzygnięć, wymienionych w art. 51 ust. 1 tej samej ustawy. Dlatego też zasadnie na podstawie art. 105 § 1 kpa postępowanie w sprawie umorzył. Skoro zaś przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w sposób, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy, sama zaś decyzja nie narusza prawa, skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło