II SA/Ke 696/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Agnieszka Banach po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi B. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. znak: [...] w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia p o s t a n a w i a : odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. znak: [...] nałożono na B. P. grzywnę w wysokości 10.000 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tym postanowieniu. B. P. wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na powyższe postanowienie. Następnie w piśmie z dnia 29 października 2017 r. wniosła o wstrzymanie wykonania powyższego postanowienia, albowiem, jak wskazała, jego wykonanie powodowałoby dla strony wyrządzenie znacznej szkody oraz nieodwracalnych prawnych i faktycznych skutków. W uzasadnieniu powyższego wniosku skarżąca podniosła, że organ w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy winien brać pod uwagę okoliczność, że uszkodzenia budynku należącego do skarżącej, a skutkujące koniecznością ich naprawienia, powstały nie na skutek jej działania lub zaniechania, lecz na skutek działania osób trzecich - inwestorów z sąsiedniej działki. Wskazane osoby za to właśnie działanie zostały oskarżone, sprawa jest w toku przed Sądem Rejonowym w Staszowie II Wydziałem Karnym. Wyrok zapadły w sprawie karnej niewątpliwie wpływa na wynik tego postępowania. Wobec stwierdzenia winy to na obecnie oskarżonych będzie spoczywał obowiązek naprawienia szkody, w tym naprawy uszkodzeń powstałych na budynku skarżącej. Nie ma żadnych przesłanek, aby móc z całą pewnością stwierdzić, że wnioskodawczyni będzie miała wówczas możliwość odzyskania od nich zwrot zapłaconej grzywny. W takiej sytuacji nie ma podstawy prawnej do wytoczenia powództwa o zapłatę. Skarżąca nie jest w stanie uregulować grzywny nawet w znikomej części. Jest osobą ubogą, borykającą się z poważnymi problemami zdrowotnymi. Gdyby dysponowała środkami w wysokości 10 tys. zł., to, jak podniósł wnioskodawca, przeznaczyłaby je na naprawę uszkodzeń budynku mieszkalnego, zaś wobec braku jakichkolwiek środków nie jest w stanie przeprowadzić napraw w wyznaczonym przez organ I instancji terminie, a tym bardziej wpłacić pieniędzy do organu. W ocenie strony, niewątpliwie w celu uzyskania sumy pieniężnej niezbędne będzie wszczęcie postępowania egzekucyjnego, które wiąże się z powstaniem kolejnych kosztów postępowania. Znaczne ograniczenie przez dłuższy okres czasu środków do życia pozbawia wnioskodawczynię środków na życie i zakup leków oraz dostępu do leczenia. Powołując się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego, strona podniosła, że we wniosku o przyznanie ochrony tymczasowej nie chodzi o wykazywanie przy pomocy dokumentu potencjalnych zdarzeń przyszłych (tj. utraty zaufania klientów, czy ewentualnej konieczności rezygnacji ze studiów przez jednego z synów), ale okoliczności podanych przez samego skarżącego dotyczących m. in. jego aktualnej sytuacji materialnej i rodzinnej. Organ, nadając postanowieniu rygor natychmiastowej wykonalności, nie dokonał właściwej analizy sytuacji zarówno materialnej, rodzinnej oraz zdrowotnej wnioskodawczyni. Brak uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia na etapie postępowania przed organem nie zawiera, zdaniem skarżącej, właściwego uzasadnienia, nie wiadomo bowiem dlaczego organ nie uwzględnił tego wniosku. Właściwa i całościowa analiza sytuacji rodzinnej, finansowej, jak i przede wszystkim zdrowotnej daje podstawy do wstrzymania wykonania postanowienia z uwagi na spełnienie obu przesłanek tj. wyrządzenia znacznej szkody jak i trudnych do odwrócenia skutków. Należy mieć na względzie, jak wskazała wnioskodawczyni, toczące się postępowanie karne, którego wynik ma bezpośredni wpływ na wynik tej sprawy jak również stan majątkowy wnioskodawczyni, która pomimo stałej pracy nie osiąga wysokich dochodów, nie ma również oszczędności. Ważkim argumentem, w opinii strony, jest wpływ ewentualnego przymusowego ściągnięcia kwoty w drodze egzekucji na proces leczenia się wnioskodawczyni, która jest osobą poważnie chorą. Strona powołała się na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na poparcie powyższej argumentacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie zasługuje na uwzględnienie. Obowiązującą zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017r., poz. 1369 ze zm.), dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonej decyzji (postanowienia), jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na wstępie zauważyć należy, że z przepisu art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a, jednoznacznie wynika, iż podstawą do wstrzymania wykonania decyzji (postanowienia) są wskazane przez ustawodawcę okoliczności, przy czym obowiązek uprawdopodobnienia, że zachodzą przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji (postanowienia) obciąża stronę. Należy przy tym zauważyć, że przewidziana w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. ochrona tymczasowa nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami wykonania zaskarżonego aktu, lecz jedynie przed skutkami bezpośrednio związanymi z jego wykonaniem, których ponadto nie można byłoby naprawić w razie ewentualnego uwzględnienia skargi. Chodzi więc o szkodę wyrządzoną wykonaniem konkretnej decyzji (postanowienia), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego (wyegzekwowanego) świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (zob. B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2016, wyd. Wolters Kluwer, str. 342). Analizując treść przedmiotowego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, należy w pierwszym rzędzie zauważyć, że argumentacja dotycząca zgodnej z prawem oceny dowodów przeprowadzonej przez organ nie może stanowić przedmiotu rozważań w związku z rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Ponadto nie przekonuje o zasadności przedmiotowego wniosku ewentualny wynik sprawy karnej, o której mowa w uzasadnieniu wniosku, skoro twierdzenia te opierają się na hipotetycznych założeniach. Odnosząc się do podnoszonych we wniosku kłopotów zdrowotnych skarżącej, należy podnieść, że choroba co do zasady nie stanowi przeszkody do wykonania kwestionowanego skargą postanowienia, mając na uwadze jego przedmiot. Z kolei brak oszczędności po stronie skarżącej umożliwiających jej uiszczenie grzywny w kontekście wysokości i regularności uzyskiwanych przez nią comiesięcznych dochodów nie uprawdopodabnia twierdzenia, że wykonanie zaskarżonego postanowienia spowoduje nieodwracalną szkodę majątkową. Nie zmienia tej oceny istnienie zagrożenia wszczęciem postępowania egzekucyjnego wobec skarżącej, skoro instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji (postanowienia) nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego, by nie naprawiło przede wszystkim poprzez zwrot wyegzekwowanego świadczenia. Powstanie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej, podobnie jak fakt regulowania zobowiązań (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 stycznia 2014 r., sygn. akt II FZ 1350/13, Lex nr 1410667). Zgodzić należy się ze skarżącą, że we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności nie chodzi o wykazanie dokumentami zdarzeń przyszłych. Konieczne jest jednak co najmniej uprawdopodobnienie zaistnienia przesłanek ustawowych określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Samo powołanie się we wniosku na to, że właściwa i całościowa analiza sytuacji rodzinnej, finansowej jak i przede wszystkim zdrowotnej strony daje podstawy do wstrzymania wykonania postanowienia z uwagi na spełnienie obu przesłanek tj. wyrządzenia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków, powyższego wymogu nie spełnia. Nie kwestionując twierdzenia strony, że skarżąca jest osobą schorowaną, to jednak nie zostało wyjaśnione we wniosku, jaki konkretnie wpływ będzie mieć ewentualne przyszłe przymusowe ściągnięcie kwoty grzywny w drodze egzekucji na proces leczenia się wnioskodawczyni. Nadto w uzasadnieniu wniosku podniesiono, że pomimo stałej pracy skarżąca nie osiąga wysokich dochodów. Autor wniosku nie wskazuje, z tytułu jakiej pracy i w jakiej wysokości osiąga dochody skarżąca. Sąd ustalił w oparciu o oświadczenie skarżącej złożone na formularzu urzędowym PPF, że osiąga dochód z tytułu emerytury w kwocie 2190 zł, nie zaś, jak wskazuje się we wniosku - z tytułu stałej pracy, z którego istotną część strona przeznacza na kredyt konsolidacyjny (600 zł miesięcznie). Ubocznie zauważyć trzeba, że postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 16 listopada 2017 r., wydanym w szczególności w oparciu o dane ujawnione w tym formularzu, oddalono wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych. Z powyższych przyczyn Sąd uznał, że strona wnioskująca nie wykazała, że zachodzą przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia określone w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. i z tych przyczyn, na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji postanowienia.