II SA/Ke 697/07

PostanowienieWSA w Kielcach2008-05-23

Skład orzekający: Małgorzata Długońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który posiada stały dochód i nieruchomość wymagającą remontu, może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony mu adwokat z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy, który wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Jednakże, jeśli wnioskodawca posiada stały dochód i majątek, powinien partycypować w kosztach postępowania, zwłaszcza jeśli jest w stanie zgromadzić środki na pokrycie wpisu od skargi kasacyjnej przy racjonalnym gospodarowaniu.
Stan faktyczny
Z. F. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej warunków zabudowy. Wnioskodawca pobiera emeryturę, a jego żona wynagrodzenie za pracę. Posiadają dom wymagający remontu. Wcześniej sąd oddalił jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wnioskodawca złożył kolejny wniosek o prawo pomocy, podając te same dane.
Rozstrzygnięcie
I. ustanowić dla Z. F. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, II. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 23 maja 2008 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. F. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze Z. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: I. ustanowić dla Z. F. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, II. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Z. F. złożył w dniu 24 grudnia 2007 r. wniosek o zwolnienie od wpisu sądowego od jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie warunków zabudowy, uzupełniony w dniu 14 stycznia 2008 r. na formularzu urzędowym PPF. Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Wnioskodawca pobiera emeryturę w wysokości [...]zł brutto ([...]zł netto), a jego żona wynagrodzenie za pracę w wysokości [...]zł brutto miesięcznie. Skarżący nie posiada innego majątku poza domem z 1920 r. wielkości 240 m kw (część mieszkalna 70 m kw) wraz z działką o powierzchni 0,0494 ha. Połowa domu wymaga remontu kapitalnego. Postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 8 lutego 2008 r. zwolniono skarżącego od wpisu sądowego od skargi. Wyrokiem z dnia 2 kwietnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę Z. F. W dniu 17 kwietnia 2008 r. skarżący uiścił opłatę kancelaryjną w wysokości 100 zł za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem, a w dniu 16 maja 2008 r. złożył formularz urzędowy PPF, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, podając te same dane, co poprzednio. Zgodnie z art. 245 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego przysługuje osobie, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W orzecznictwie sądowym prezentowane jest stanowisko, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinno mieć charakter wyjątkowy i być stosowane w stosunku do osób żyjących w ubóstwie (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia). Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada stały miesięczny dochód przewyższający ustalone minimalne wynagrodzenie za pracę ( post. NSA z dnia 22 grudnia 2002 r., OZ 862/04, niepubl.). Natomiast stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. W rozpatrywanej sprawie biorąc pod uwagę przedstawioną wyżej sytuację życiową i majątkową skarżącego, przede wszystkim niewysoki dochód na dwie dorosłe osoby oraz posiadanie jedynie nieruchomości wymagającej remontu kapitalnego i dużych nakładów finansowych uznano, że nie jest on w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i żony, a zatem jego wniosek zasługuje na uwzględnienie w części dotyczącej ustanowienia adwokata z urzędu. Uznano natomiast, że przy racjonalnym gospodarowaniu stałym dochodem z emerytury i wynagrodzenia za pracę żony będzie wnioskodawca w stanie zgromadzić środki finansowe na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 250 zł (o ile zostanie sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika prawnego) oraz poniesienie innych kosztów sądowych jakie ewentualnie mogą pojawić się na tym etapie postępowania. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło