II SA/Ke 70/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 marca 2009r. sprawy ze skargi M. D. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 134 kpa stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Odwołanie od decyzji wniesione zostało przez M. D. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podniósł, że decyzją z dnia 22 sierpnia 2008r. organ pierwszej instancji nakazał M. D. rozbiórkę wiaty o wymiarach 5,10 x 3,90m, dobudowanej do pawilonu handlowego – kiosku zlokalizowanego na działkach o nr ewid. 235/1 i 235/2 w J. przy [...]. W uzasadnieniu postanowienia Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w decyzji z dnia [...] zawarte zostało prawidłowe pouczenie o możliwości wniesienia odwołania do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego za pośrednictwem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji. Organ odwoławczy wskazał, że M. D. nie odebrała powyższej decyzji, pomimo dwukrotnego awizowania. Przesyłka listowa została zwrócona do organu I instancji z adnotacją o kolejnych awizowaniach: z dnia 27 sierpnia 2008r. i 4 września 2008r. Zgodnie z art. 44 § 1 pkt 1 i § 4 kpa doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, tj. 14 dni podczas których pismo przechowywane jest przez pocztę w placówce pocztowej, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. W niniejszej sprawie pismo było awizowane pierwszy raz w dniu 27 sierpnia 2008r., w związku z czym uważa się je za doręczone w dniu 10 września 2008r., a czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął dnia 24 września 2008r. Organ odwoławczy uznał za nieuzasadnione i niezgodne z przepisami powtórne wysłanie przez organ I instancji do M. D. decyzji z dnia 22 sierpnia 2008r., którą otrzymała ona dnia 23 września 2008r. Nie zmienia to faktu, że ostatnim dniem terminu do wniesienia odwołania był dzień 24 września 2008r. Natomiast M. D. odwołanie (pismo z dnia 6 października 2008r.) nadała na poczcie dnia 7 października 2008r. (data stempla pocztowego na kopercie), jednak przesyłka ta została zwrócona przez placówkę pocztową do nadawcy z uwagi na brak dokładnego adresu. W związku z tym M. D. wnioskiem z dnia 14 października 2008r. zwróciła się do organu II instancji z prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, załączając jednocześnie odwołanie z dnia 6 października 2008r. wraz z kopertą oraz kopią karty informacyjnej leczenia szpitalnego M.J. w okresie od 26 września 2008r. do 11 października 2008r. Rozpoznając wniosek M. D. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 4 grudnia 2008r. znak: WINB-WOA-7144/2/1/11/08 odmówił przywrócenia terminu. W związku z powyższym organ odwoławczy uznał, że M. D. nie spełniła wymogu art. 129 § 2 kpa, zgodnie z którym odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie i na podstawie art. 134 kpa stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Jednocześnie organ podkreślił, że uznanie zachowania terminu do złożenia odwołania nie jest uzależnione od woli organu. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] wniosła M. D., domagając się jego uchylenia. Jednocześnie odwołała się od postanowienia o odmowie przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu skargi M. D. podniosła, że nie była w stanie złożyć odwołania od decyzji z dnia 22 sierpnia 2008r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego we wcześniejszym terminie z powodu ciężkiej choroby. Stwierdziła, że odwołanie złożyła "w terminie zawitym", lecz z powodu ciężkich schorzeń, tj. niedowładu rak i nóg i ogólnego osłabienia organizmu wpisała niedokładny adres, a gdy nastąpił zwrot korespondencji w tym samym dniu "odesłała" odwołanie z prawidłowym adresem, co powoduje, że "ciągłość odwołania została zachowana". Na okoliczność schorzeń onkologicznych przedłożyła historię choroby leczenia szpitalnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym, stosownie do § 2 powołanego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, tj. zarówno prawem materialnym jak i procesowym. Przedmiotem skargi jest postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania i tylko w tym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny jest władny wypowiedzieć się, czy postanowienie to jest zgodne z prawem. Na wstępie należy podnieść, że wyłącznym trybem weryfikacji decyzji nieostatecznej w kodeksie postępowania administracyjnego jest postępowanie odwoławcze, które oparte jest w pełni na zasadzie skargowości. Może ono być uruchomione tylko w wyniku podjęcia przez uprawniony podmiot czynności procesowej – wniesienia odwołania w terminie określonym w art. 129 kpa, co powoduje, że organ wyższego stopnia może skorzystać z uprawnień, jakie są przewidziane dla organu odwoławczego (por. wyrok NSA z dnia 25.V.1984 r. II SA 2048/83 – ONSA 1984, Nr 1, poz. 51). Obowiązkiem organu jest zatem należyte zbadanie w postępowaniu wstępnym, czy odwołanie zostało wniesione przez stronę postępowania administracyjnego w terminie przewidzianym przepisem art. 129 kpa. Warunkiem skuteczności wniesienia odwołania jest zachowanie ustawowego terminu do jego dokonania, gdyż uchybienie terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Rozpatrzenie przez organ odwoławczy odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). W sprawie niniejszej Wojewódzki Inspektora Nadzoru Budowlanego po złożeniu przez skarżącą odwołania badał, czy wniesione ono zostało w ustawowym terminie i swoje stanowisko wyraził w postanowieniu z dnia [...] znak: [...]. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia pod względem jego legalności uznać należy, że nie narusza ono prawa. Organ odwoławczy słusznie zauważył, że w decyzji z dnia 22 sierpnia 2008r., stosownie do wymogów art. 107 § 1 kpa zawarte zostało pouczenie o prawie strony do wniesienia odwołania do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego za pośrednictwem organu wydającego decyzję, tj. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego - w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji (art. 129 § 2 kpa). Zgodnie z treścią art. 57 § 1 i § 5 kpa, jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło, zaś upływ ostatniego z wyznaczonej liczby 14 dni uważa się za koniec terminu. Z akt sprawy administracyjnej wynika, że M. D. nie odebrała wysłanej do niej przez organ I instancji za pośrednictwem urzędu pocztowego decyzji z dnia 22 sierpnia 2008r. Przesyłka pocztowa była dwukrotnie awizowania: dnia 27 sierpnia 2008r. i dnia 4 września 2008r. Dnia 12 września została zwrócona do organu I instancji (data stempla pocztowego). W myśl art. 44 kpa w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 kpa poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej, a zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w określonym miejscu, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Przepis ten przewiduje, że w przypadku niepodjęcia przesyłki w tym terminie, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia i doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu. W niniejszej sprawie pismo było awizowane pierwszy raz w dniu 27 sierpnia 2008r., w związku z czym uznać należy, że doręczone zostało skarżącej w dniu 10 września 2008r., a co za tym idzie czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął dnia 24 września 2008r. Organ odwoławczy słusznie uznał, że ponowne wysłanie przez organ I instancji decyzji z dnia 22 sierpnia 2008r. do skarżącej (doręczone jej dnia 23 września 2008r.) nie ma żadnego znaczenia dla oceny terminu doręczenia decyzji. Nie oznacza ono, iż brak było podstaw do uznania doręczenia, dokonanego w trybie art. 44 kpa za prawidłowe, a więc wywołujące procesowy skutek prawny doręczenia (w dniu 10 września 2008r.). M. D. odwołanie (pismo z dnia 6 października 2008r.) nadała na poczcie dnia 7 października 2008r. (data stempla pocztowego na kopercie). Przesyłka ta została zwrócona przez placówkę pocztową do nadawcy z uwagi na brak dokładnego adresu. W związku z tym M. D. wnioskiem z dnia 14 października 2008r. zwróciła się do organu II instancji z prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, załączając jednocześnie odwołanie z dnia 6 października 2008r. wraz z kopertą oraz kopią karty informacyjnej leczenia szpitalnego M. J. w okresie od 26 września 2008r. do 11 października 2008r. Rozpoznając wniosek M. D. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 4 grudnia 2008r. znak: WINB-WOA-7144/2/1/11/08 odmówił przywrócenia terminu. Wyrokiem z dnia 25 marca 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie sygn. akt II SA/Ke 69/09 oddalił skargę M. D. na to postanowienie. Uznać zatem należy, że postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], stwierdzające na podstawie art. 134 kpa uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest zgodne z prawem. Przepis ten nie uprawnia organu odwoławczego do uznaniowego określenia daty doręczenia decyzji. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.