II SA/Ke 707/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian,, Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Magdalena Niźnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2015 r. sprawy ze skargi T. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki oddala skargę. Postanowieniem z [...], znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu zażalenia T. K., na postanowienie wydane z upoważnienia Starosty z [...], prostującego omyłkę w uzasadnieniu decyzji tego organu z [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 123 kpa, utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że organ I instancji w postanowieniu z [...], sprostował omyłkę w uzasadnieniu własnej decyzji z [...] w ten sposób, że: - w piątym wierszu uzasadnienia słowa "Pana D. K." zastąpiono słowami "Pana T. K.", - w szóstym wierszu uzasadnienia słowa "02 stycznia 2014r. do 08 października 2014r." zastąpiono słowami: "10.06.2014r. do 31.12.2014r.", - w ósmym wierszu uzasadnienia słowa "22 października 2014r." zastąpiono słowami: "23 stycznia 2015r.", - w dziesiątym wierszu uzasadnienia słowa "27 października 2014r." zastąpiono słowami "...", - w jedenastym wierszu uzasadnienia słowa "w zakresie prawa jazdy kategorii B" zastąpiono słowami "w zakresie prawa jazdy kategorii A,B,C, B+E, C+E i T". Dalej Kolegium wskazało, że organ I instancji decyzją z [...] skierował T. K. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie kategorii A, B, B+E, C, C+E, T. Następnie sprostował omyłkę w uzasadnieniu tej decyzji w zakresie adresata decyzji, okresu popełnienia wykroczeń oraz kategorii posiadanych uprawnień. Wskazane błędy decyzji sprostowane zostały postanowieniem wydanym w oparciu o art. 113 kpa. Zdaniem organu odwoławczego, wbrew twierdzeniom wnoszącego zażalenie sprostowanie decyzji we wskazanym zakresie nie wykracza poza ramy zakreślone w art. 113 kpa. Najważniejszą częścią decyzji administracyjnej jest jej rozstrzygnięcie. W niniejszej sprawie Starosta prawidłowo sformułował sentencję decyzji z [...] wskazując właściwego adresata oraz podał odpowiednie dane identyfikujące podmiot, tj. jego pesel i adres zamieszkania oraz posiadane kategorie prawa jazdy. Podał również właściwą podstawę prawną rozstrzygnięcia. Sprostowanie dokonane zaskarżonym postanowieniem nie spowodowało merytorycznej zmiany decyzji, lecz doprowadziło do zgodności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a jego uzasadnieniem wyrażającym wolę organu. Spornemu sprostowaniu nie podlegały wady (błędy i omyłki) istotne m.in. w zakresie konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Ponadto wskazane w sentencji rozstrzygnięcie jest zgodne ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Kolegium wskazało, że jeżeli błąd jest ewidentny, łatwo zauważalny i niewymagający dodatkowych zabiegów myślowych oraz nie wpływa na treść rozstrzygnięcia, to winien podlegać sprostowaniu w trybie art. 113 kpa, gdyż niewątpliwie ważne jest, aby pozostające w obrocie prawnym ostateczne orzeczenia administracyjne, z których wynikają dla strony określone w nich uprawnienia, były niewadliwe pod względem formalnym i materialnym (tak WSA w Łodzi wyrok z 30.05.2014 r. sygn. akt III SA/Łd 317/14). W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższe postanowienie, domagając się jego uchylenia, T. K. zarzucił naruszenie przepisów postępowania: - art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 kpa, poprzez niedokonanie pełnego ustalenia stanu faktycznego oraz prawnego polegającego na błędnym uznaniu, że zaistniała przesłanka do wydania postanowienia o sprostowaniu omyłki pisarskiej; - art. 107 § 3 kpa, poprzez niewłaściwe uzasadnienie stanu faktycznego, przez co strona skarżąca została pozbawiona możliwości poznania toku rozumowania organu I i II instancji, a co za tym idzie - została pozbawiona możliwości obrony swoich praw; - art. 86 kpa poprzez niezastosowanie, co skutkowało brakiem należytego wyjaśnienia stanu faktycznego; - art. 7, 8 kpa poprzez załatwienie sprawy w sposób podważający zaufanie obywateli do organów państwa; - art. 113 kpa poprzez dokonanie błędnej wykładni oraz przekroczenie zastosowania wskazanego artykułu, skutkującego koniecznością wydania nowej, konstytutywnej decyzji. W uzasadnieniu autor skargi podał, że użyte w art. 113 kpa sformułowanie błędu pisarskiego czy innej oczywistej omyłki należy rozumieć jako widoczne, niewłaściwe użycie np. wyrazu, widocznie mylną pisownię albo niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów. W niniejszej sprawie natomiast organ dokonał sprostowania treści decyzji, poprzez wpisanie innego adresata tejże decyzji, innego czasookresu dokonania naruszeń oraz innych kategorii posiadanych uprawnień na kierowanie pojazdami, co skutkuje istotną zmianą treści aktu. W tej sytuacji nie ma zastosowania tryb przewidziany w art. 113 kpa. Skarżący podkreślił, że sprostowanie orzeczenia nastąpiło z rażącym naruszeniem art. 113 § 1 kpa, gdyż niedopuszczalne jest dokonywanie w tym trybie sprostowania orzeczenia w takim zakresie, jaki przedsięwziął organ. Sprostować można jedynie oczywistą omyłkę i w żadnym razie nie może to prowadzić do merytorycznej zmiany (choćby częściowej) orzeczenia. Każde sprostowanie, które ingeruje w materialną treść rozstrzygnięcia, stanowi nie tylko rażące naruszenie art. 113 § 1 kpa. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 113 § 1 kpa organ administracji publicznej może, z urzędu lub na żądanie strony, prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Sprostowaniu w trybie określonym w powołanym przepisie podlegają zatem jedynie "błędy pisarskie i rachunkowe" oraz "inne oczywiste omyłki". Przepisy kpa nie zawierają ustawowej definicji tych pojęć. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz w doktrynie ugruntował się pogląd, że błąd pisarski - to widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia albo widoczne niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów. Na równi z błędami pisarskimi potraktowano inne oczywiste omyłki (por. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001 r., sygn. akt II SA 863/00, Lex nr 75522). Przyjmuje się przy tym, że sprostowanie nie może wykraczać poza granice określone art. 113 § 1 kpa, gdyż przyjęta w nim klasyfikacja wadliwości jest wyczerpująca. Wady te charakteryzuje przy tym ich oczywistość. Oczywistość błędu pisarskiego, rachunkowego czy też omyłki wynikać powinna bądź z natury samego błędu, bądź z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, z treścią wniosku czy też innymi okolicznościami. Nie podlegają natomiast sprostowaniu w omawianym trybie błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa – a więc co do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Sprostowanie nie może więc prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji, czy ponownego rozstrzygnięcia sprawy w sposób odmienny od pierwotnego. Niedopuszczalne jest również obejmowanie instytucją sprostowania omyłek popełnionych przez organ administracji publicznej w odniesieniu do okoliczności mogących rzutować na ocenę legalności decyzji kończącej konkretne postępowanie. Analiza zaskarżonego rozstrzygnięcia nie pozwala uznać, że przedmiotem sprostowania zawartego w zaskarżonym postanowieniu był omówiony powyżej błąd istotny. Przede wszystkim podkreślić należy, że w niniejszej sprawie omyłki w decyzji organu I instancji (k.28 akt administracyjnych) dotyczące: adresata decyzji, okresu popełnieni wykroczeń, daty wszczęcia postępowania, daty wydania decyzji oraz kategorii posiadanych uprawnień zostały popełnione w uzasadnieniu decyzji. Z rozstrzygnięcia (sentencji) decyzji organu I instancji jasno bowiem wynika: kiedy decyzja ta została wydana (2015-02-10), kto jest jej adresatem (zostało podane imię, nazwisko, pesel oraz adres zamieszkania), a także w jakim zakresie adresat tej decyzji został skierowany na egzamin kontrolny (A, B, B+E, T, C, C+E). W niniejszym przypadku więc oczywistość omyłek wynikała z porównania rozstrzygnięcia decyzji z jej uzasadnieniem. Zgodzić należy się z Kolegium, że sprostowanie dokonane zaskarżonym postanowieniem nie spowodowało merytorycznej zmiany decyzji, lecz doprowadziło do zgodności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a jego uzasadnieniem, wyrażającym wolę organu. Nie bez znaczenia jest też fakt, że rozstrzygnięcie zawarte w omawianej decyzji zgodne jest z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, przykładowo wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji o sprawdzenie kwalifikacji, na podstawie którego została wydana decyzja podlegająca sprostowaniu (k.22 akt administracyjnych), dotyczył T. K. Z powyższego wniosku wynika także okres, w jakim zostały dokonane naruszenia przepisów ruchu drogowego przez skarżącego z wyszczególnieniem daty, miejsca popełnienia naruszenia i ilości otrzymanych punktów. Z kolei data wszczęcia postępowania w sprawie skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji oraz ponownie również okres, w jakim zostały dokonane naruszenia przepisów ruchu drogowego wynika z zawiadomienia organu z 28 stycznia 2015 r.(k.24 akt administracyjny). W świetle powyższego nie budzi wątpliwości Sądu, że umieszczenie w uzasadnieniu decyzji z [...], sprostowanych treści było wynikiem niedokładności, czy też niechlujności redakcyjnej organu, mieszczącym się w pojęciu "innych oczywistych omyłek", o których mowa 113 § 1 kpa. Omyłki te nie mogły mieć charakteru istotnego, skoro jak wyżej wspomniano z lektury całości decyzji, a także dokumentów zgromadzonych w aktach administracyjnych jasno wynika, kiedy ona została wydana, kto jest jej adresatem oraz czego decyzja ta dotyczy i w tym zakresie decyzja ta nie budzi żadnych wątpliwości. Ze względu na powyższe Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji wydane w przedmiocie sprostowania decyzji tego organu z [...] Odnosząc się do zarzutów skargi wskazać należy, że Sąd nie stwierdził, aby organ odwoławczy naruszył wymienione w skardze przepisy postępowania, a w żaden sposób nie uzasadniony zarzut naruszenia art. 86 kpa – dotyczący przesłuchania strony - w postępowaniu dotyczącym sprostowania oczywistej omyłki w decyzji - jest wręcz niezrozumiały. Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.