II SA/Ke 717/14

PostanowienieWSA w Kielcach2015-11-10

Skład orzekający: Małgorzata Długońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie, która ma możliwość podjęcia z depozytu sądowego kwoty odszkodowania znacznie przewyższającej koszty sądowe i honorarium pełnomocnika, należy przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika podlega oddaleniu, jeśli wnioskodawca ma możliwość podjęcia z depozytu sądowego kwoty odszkodowania, która znacznie przewyższa koszty sądowe i honorarium pełnomocnika. Prawo pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, a posiadanie środków finansowych w depozycie sądowym, które można podjąć, wyklucza taką sytuację.
Stan faktyczny
Uczestniczka postępowania J. Ż. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w sprawie dotyczącej ustalenia odszkodowania za przejęcie nieruchomości. Wnioskodawczyni przedstawiła trudną sytuację materialną, wskazując na zajęcie komornicze wynagrodzenia i renty oraz wysokie zobowiązania. Sąd ustalił jednak, że dla wnioskodawczyni została ustalona kwota odszkodowania w wysokości 31.319,00 zł, która została wpłacona do depozytu sądowego i nie została podjęta.
Rozstrzygnięcie
I. Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. II. Oddalono wniosek o ustanowienie pełnomocnika.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 10 listopada 2015 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. Ż. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi A. Ż. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przejęcie z mocy prawa własności nieruchomości postanawia: I. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. II. oddalić wniosek o ustanowienie pełnomocnika. Wyrokiem z dnia 19 lutego 2015 r. oddalił Wojewódzki Sad Administracyjny w Kielcach skargę A. Ż. na decyzję Wojewody w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przejęcie z mocy prawa własności nieruchomości. Uczestniczka postępowania J.Ż. zwana dalej "Uczestniczką" wniosła zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Kielcach z dnia 7 lipca 2015 r. odrzucające zażalenie A. Ż. na postanowienie z dnia 29 maja 2015 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej sporządzonej osobiście przez skarżącą. Uczestniczka złożyła w dniu 26 października 2015 r. formularz urzędowy PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, jest niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym, utrzymuje się z uposażenia w wysokości 2900 zł i renty w wysokości 2400 zł neto miesięcznie. Oświadczyła, że komornik zajął jej wynagrodzenie i rentę, miesięcznie ściąga 2400 zł na spłatę długów zaciągniętych przez inne osoby. Wnioskodawczyni wykazała współwłasność w ½ części domu i działki przy ul. W. oraz zadłużonego mieszkania w Kielcach. Uczestniczka oświadczyła, że nie otrzymała odszkodowania za wywłaszczoną część nieruchomości. Wnioskodawczyni podała następujące stałe zobowiązania i wydatki: kredyt -1700 zł, czynsz -1170 zł, media -150 zł, rehabilitacja – 600 zł, koszty leczenia - 300 zł. Uczestniczka stwierdziła, że wskutek zajęcia komorniczego nie ma pieniędzy nawet na utrzymanie konieczne, w tym zakup żywności, leczenie, rehabilitację. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 poz. 270), przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i wynagrodzenia fachowego pełnomocnika przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem. Wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega zatem oddaleniu. W rozpoznawanej sprawie decydujące znaczenie ma fakt, że niezależnie od sytuacji majątkowej przedstawionej we wniosku, uczestniczka ma możliwość zdobycia środków finansowych niezbędnych do poniesienia kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Ze znajdującego się w aktach sądowych pisma Dyrektora Zarządu Dróg z dnia 22 października 2014 r. wynika, że kwota 31.319,00 zł ustalona tytułem odszkodowania dla A. Ż.- i J. Ż., stosownie do decyzji Prezydenta Miasta została wpłacona w dniu 29 lipca 2014 r. do depozytu sądowego (na rachunek bankowy Sądu Rejonowego). Dyrektor MZD, wyjaśnił, że odszkodowanie nie zostało podjęte w ustawowym terminie przez osoby uprawnione, jak również nie został podany numer konta bankowego ani wskazana inna forma wypłaty. Zatem zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w przypadku gdy wypłata odszkodowania natrafiła na trudne do przezwyciężenia szkody, zaszły przesłanki do złożenia kwoty odszkodowania do depozytu sądowego. Wnioskodawczyni może więc podjąć z depozytu sądowego przyznaną jej kwotę odszkodowania, która znacznie przewyższa koszty sądowe (obecnie jest to tylko wpis sądowy od zażalenia wynoszący 100 zł) i honorarium pełnomocnika, który nie jest konieczny do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 7 lipca 2015 r. Na marginesie należy zauważyć, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach postanowieniem z dnia 29 maja 2015 r. ustanowił dla A. Ż. adwokata z urzędu. Na tej podstawie Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach wyznaczyła w dniu 3 lipca 2015 r. pełnomocnikiem skarżącej adwokata Ł. B.. A. Ż. jest więc reprezentowana przez fachowego pełnomocnika prawnego, uprawnionego do sporządzania dla niej wszelkich pism procesowych, w tym skargi kasacyjnej i zażaleń. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło