II SA/Ke 717/19

WyrokWSA w Kielcach2019-11-14

Skład orzekający: Krzysztof Armański, Agnieszka Banach, Dorota Pędziwilk-Moskal

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków jest zobowiązany do samodzielnej aktualizacji danych dotyczących wykazu osób uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej, czy też jest związany wyłącznie wnioskiem zarządu wspólnoty?
Ratio decidendi
Organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków jest związany żądaniem zawartym we wniosku zarządu spółki powołanej do sprawowania zarządu nad wspólnotą gruntową. Nie jest uprawniony ani zobowiązany do samodzielnej oceny, kto i w jakiej części powinien zostać ujawniony w wykazie osób uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej, w oderwaniu od treści wniosku zarządu. Organ ten ocenia jedynie, czy przedstawione dokumenty potwierdzają zasadność żądania wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący L.K. domagał się wpisania go do ewidencji gruntów i budynków jako osoby uprawnionej do udziału we Wspólnocie Gruntowej Miasta Pińczowa w miejsce R.B., jako spadkobiercy. Organy administracji odmówiły dokonania takiej zmiany, uznając, że L.K. nie jest jedynym spadkobiercą po R.B. i małżonkach K., a wniosek zarządu spółki gruntowej nie obejmował żądania podziału udziału. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę L.K.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Armański, Sędziowie Asesor WSA Agnieszka Banach (spr.), Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Karolina Chrapkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2019 r. sprawy ze skargi L.K. na decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Kielcach z dnia 8 sierpnia 2019 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 8 sierpnia 2019 r. znak: [...] Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Kielcach utrzymał w mocy decyzję Starosty Pińczowskiego z dnia 18 czerwca 2019 r. znak: [...] o odmowie dokonania zmiany w ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do osób uprawnionych do udziału we Wspólnocie Gruntowej Miasta Pińczowa polegającej na wpisaniu w miejsce R.B. L.K. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Pismem z dnia 24 lipca 2018 r. L.K. zwrócił się do Zarządu Spółki Gruntowej Miasta Pińczowa powołanej dla zagospodarowania Wspólnoty Gruntowej Miasta Pińczowa o wpisanie go, jako spadkobiercy S. i K. małż. K., na listę członków Wspólnoty Miasta Pińczów. W dniu 9 kwietnia 2019 r. do Starostwa Powiatowego w Pińczowie wpłynął wniosek z dnia 5 kwietnia 2019 r. Zarządu Spółki Gruntowej Miasta Pińczowa powołanej dla zagospodarowania Wspólnoty Gruntowej Miasta Pińczowa, z prośbą o zweryfikowanie i wprowadzenie zmian w zakresie osób uprawnionych - spadkobierców, w odniesieniu do 19 osób, w tym w odniesieniu do R.B. i wykazanie w jej miejsce L.K.. Starosta Pińczowski potraktował wniosek Zarządu Spółki Gruntowej Miasta Pińczowa powołanej dla zagospodarowania Wspólnoty Gruntowej Miasta Pińczowa jako wniosek o wprowadzenie zmiany w ewidencji gruntów i budynków i ww. decyzją z dnia 18 czerwca 2019 r. odmówił dokonania wnioskowanej wyżej zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Od decyzji organu pierwszej instancji odwołał się L.K. Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym, Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Kielcach wyjaśnił, że decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Pińczowie nr PBG.IV- 44/6/64 z dnia 9 maja 1964 r. zatwierdzono projekt wykazu osób uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej użytkowanej rolniczo, wielkość obszarów gospodarstw przez nich posiadanych oraz wielkość przysługujących im udziałów we wspólnocie położonej w mieście Pińczowie o obszarze ok. 130 ha. W wykazie tym pod pozycją 133 wykazana została R.B. oraz powierzchnia posiadanego przez nią gospodarstwa rolnego wynosząca 1,75 ha. W decyzji Starosty Pińczowskiego z dnia 19 listopada 2018 r. znak: GN.VIII.6829.1.2017/2018 stanowiącej uzupełnienie decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Pińczowie nr PBG.IV-44/6/64, określono wielkość udziału przysługującego R.B. we Wspólnocie Gruntowej Miasta Pińczowa, która wynosi 7173/1300000 części. W rejestrze gruntów dla miasta Pińczowa założonym w 1970 r., w jednostce rejestrowej nr 804 wykazano R.B. jako osobę władającą gruntem stanowiącym działki nr nr 1210, 2571, 3399, 4256, 4156, 3019, 3754, 3544, 2958 o łącznej powierzchni 1.5727 ha. W 1974 r. wprowadzono zmianę w tej jednostce rejestrowej polegającą na wykreśleniu działki nr 3544 o powierzchni 0,0628 ha. Po uwzględnieniu zmiany łączna powierzchnia gruntów pozostających we władaniu R.B. wynosiła 1,5099 ha. Ponadto R.B. figurowała w rejestrze gruntów wsi Skrzypiów założonym w 1968 r. jako osoba władająca gruntem stanowiącym działkę nr 93 o pow. 0,81 ha oraz jako osoba współwładająca, w udziale 1/3, w odniesieniu do gruntów stanowiących działki nr nr 15, 162, 262, 318, 339, 399, 420, 582, 677, 727, 770, 953, 1094, 17, 160, 260, 316, 337, 396, 418, 580, 675, 725, 768, 951, 1092, 16, 161, 261, 317, 338, 397,419, 581, 676, 726, 769, 952, 1093 o łącznej powierzchni 6,15 ha. Na podstawie aktu własności ziemi nr RLS 7010/57/76 wydanego w dniu 30 czerwca 1976 r. nieruchomość położona w mieście Pińczowie, oznaczona w ewidencji gruntów jako działki nr nr 1210, 2571, 3399, 4256, 4156, 3019, 3754, 2958 o łącznej powierzchni 1,5099 ha stała się własnością małż. K. Natomiast na podstawie aktu własności ziemi nr PBG.ON.4511/1051/74 z dnia 24 kwietnia 1974 r. K.K. stała się właścicielką nieruchomości położonych w Skrzypiowie, oznaczonych jako działki nr 17,162, 262,318, 339, 399, 582, 677727, 770, 953, 1094, o łącznej powierzchni 2,05 ha, a na podstawie aktu własności ziemi nr PBG.ON.4511/1212/75 małż. K. stali się właścicielami działki nr 93 o powierzchni 0,80 ha. Organ ustalił zatem, że nabyte na własność opisanymi aktami własności ziemi grunty o łącznej powierzchni 4,3599 ha stanowią całość gruntów będących we władaniu R.B.. Jak wynika z protokołu sporządzonego do wydania aktu własności ziemi nr RLS 7010/57/76 R.B. przekazała grunty będące w jej władaniu swojej córce K.K. z chwilą zawarcia przez nią małżeństwa. W związku z przejęciem w całości gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa należącego do R.B. uprawnionej do udziału we Wspólnocie Gruntowej Miasta Pińczowa uprawnionymi do udziału w tej Wspólnocie stali się małż. K. S.K. zmarł w dniu 10 stycznia 1988 r. a jego żona - K.K. zmarła w dniu 25 czerwca 1992 r. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w Pińczowie z dnia 12 sierpnia 1992 r. sygn. akt I Ns 170/92, spadek po S.K. nabyła żona K.K. oraz dzieci: L.K. i B.G. po jednej trzeciej każde z nich, natomiast spadek po K.K. wraz z wchodzącym w skład spadku gospodarstwem rolnym nabyły dzieci: L.K. i B.G. po jednej drugiej części każde z nich. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w Pińczowie sygn. akt I Ns 170/92 gospodarstwo rolne pozostawione w spadku po małż. K. nabyli L.K. i B.G. Ponieważ z własnością tego gospodarstwa rolnego był związany udział we Wspólnocie Gruntowej Miasta Pińczowa udział ten przeszedł na L.K. i B.G. Organ drugiej instancji wyjaśnił więc, powołując się na art. 27, art. 28 i art. 29 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 703), że w razie zbycia wszystkich gruntów gospodarstwa rolnego przez uprawnionego do udziału we wspólnocie gruntowej udział w tej wspólnocie przechodzi na nabywcę tego gospodarstwa oraz że udział we wspólnocie ulega podziałowi tylko w przypadku, jeżeli gospodarstwo rolne, z którego posiadaniem był związany udział we wspólnocie gruntowej, zostało podzielone na części w drodze działu spadku lub wyjścia ze współwłasności. W pozostałych przypadkach udział we wspólnocie nie podlega podziałowi, nie oznacza to jednak, że udział ten nie może być dziedziczony jako całość przez kilku spadkobierców. Na podstawie aktu notarialnego z dnia 18 września 2002 r. Rep. A nr 2843/02 organ odwoławczy ustalił, że L.K. i B.G. dokonali częściowego działu spadku i zniesienia współwłasności, co nie stanowi, w opinii tego organu, podstawy do podziału udziału we Wspólnocie Gruntowej Miasta Pińczowa związanego z odziedziczonym przez nich gospodarstwem rolnym. Ponadto wniosek Zarządu Spółki Gruntowej Miasta Pińczowa powołanej dla zagospodarowania Wspólnoty Gruntowej Miasta Pińczowa z dnia 5 kwietnia 2019 r. nie obejmował żądania podziału udziału należącego niegdyś do R.B.. We wniosku tym Zarząd Spółki Gruntowej Miasta Pińczowa powołanej dla zagospodarowania Wspólnoty Gruntowej Miasta Pińczowa zwrócił się z prośbą o zweryfikowanie i wprowadzenie zmian w zakresie osób uprawnionych - spadkobierców, między innymi w odniesieniu do R.B. z żądaniem wykazania w jej miejsce L.K.. Wniosek ten nie uwzględnia faktu, że L.K. nie jest jedyną osobą uprawnioną do udziału w tej wspólnocie należącego pierwotnie do R.B. W konsekwencji organ drugiej instancji stwierdził, że aktualizacja ewidencji gruntów i budynków polegająca na wykazaniu w miejsce R.B. wyłącznie L.K. jako osoby uprawnionej do udziału w tej wspólnocie nie znajduje uzasadnienia w przedstawionych dokumentach. W świetle § 44 pkt 2 i § 45 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 393), starosta jako organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie ma podstaw do wprowadzania w ewidencji gruntów i budynków danych niezgodnych z przedstawionymi dokumentami. Ponadto organ drugiej instancji podkreślił, że prowadząc postępowanie administracyjne na wniosek Zarządu Spółki Gruntowej Miasta Pińczowa powołanej dla zagospodarowania Wspólnoty Gruntowej Miasta Pińczowa, organ jest związany żądaniem strony, co wynika z art. 61 § 3 i art. 63 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Biorąc zatem pod uwagę żądanie Zarządu Spółki Guntowej Miasta Pińczowa powołanej dla zagospodarowania Wspólnoty Gruntowej Miasta Pińczowa oraz przedstawione w tej sprawie dokumenty organ odwoławczy stwierdził, że Starosta Pińczowski decyzją z dnia 18 czerwca 2019 r. prawidłowo odmówił dokonania zmiany w ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do osób uprawnionych do udziału we Wspólnocie Gruntowej Miasta Pińczowa polegającej na wpisaniu w miejsce R.B. L.K., lecz z innych przyczyn niż wskazane w uzasadnieniu tej decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Saądu Administracyjnego w Kielcach wywiedzionej na powyższą decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Kielcach przez L.K., zarzucił on naruszenie: • art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 9 k.p.a. przez wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji w sytuacji, gdy ze względu na uchybienia proceduralne popełnione przez organ I instancji powinna zapaść decyzja kasacyjna z art. 138 § 2 k.p.a., • art. 24 ust. 2 pkt 1b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne przez jego niezastosowanie w sprawie, • art. 29 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że udział we wspólnocie gruntowej podlega podziałowi wówczas, gdy gospodarstwo rolne, z którego posiadaniem związany był udział we wspólnocie gruntowej, zostało podzielone w całości. W związku z tymi zarzutami strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że rejestr ewidencji gruntów jest odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego danej nieruchomości, ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, co oznacza, że nie kształtuje nowego stanu prawnego nieruchomości, a jedynie potwierdza stan prawny zaistniały wcześniej. Mając to na uwadze strona zarzuciła organom administracji, że dysponując dokumentacją pozwalającą ustalić następstwo prawne po S.K. i K.K., mogły one wyjść poza wniosek Zarządu Spółki Gruntowej i dokonać aktualizacji ewidencji gruntów poprzez wpisanie L.K. i B.G. z urzędu, stosownie do art. 24 ust. 2a pkt 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Zdaniem skarżącego, nie bez znaczenia jest okoliczność, że wójt (burmistrz, prezydent) jako organ nadzoru nad działalnością spółki gruntowej nie dysponuje środkami nadzorczymi umożliwiającymi mu wpłynięcie na zarząd spółki przez modyfikację wniosku o dokonanie zmiany w strukturze osobowej wspólnoty gruntowej, nie może też wystąpić z wnioskiem zastępczym. Zgodnie z art. 23 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, nadzór nad działalnością spółki sprawuje właściwy wójt (burmistrz, prezydent miasta), jednakże przepis ten ma charakter ogólny, nie stanowi samodzielnej podstawy prawnej do stosowania środków nadzoru. Przedmiot nadzoru jest precyzowany w normach kompetencyjnych stanowiących podstawę do zastosowania poszczególnych środków nadzoru. Ponadto ze względu na treść art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych z samodzielnym wnioskiem nie może też wystąpić skarżący. Strona zarzuciła także, że organ II instancji nie dostrzegł, iż organ I instancji naruszył art. 9 k.p.a. Skarżący nie był informowany przez organy prowadzące postępowanie, że wniosek Zarządu Spółki Gruntowej jako ograniczający się jedynie do L.K. nie może zostać rozpoznany pozytywnie. Mając taką wiedzę, skarżący podjąłby starania o zmianę treści wniosku. Także rozbieżność w zakresie uzasadnienia odmownych decyzji zmotywowała skarżącego, jak podniósł, do wniesienia skargi do WSA w Kielcach celem uzyskania wiążącej oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania. W ocenie organu I instancji L.K. jako spadkobierca małż. K. nie dopełnił obowiązku, jaki wynika z art. 29 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, tj. dokonał działu spadku i wyjścia ze współwłasności jedynie w odniesieniu do części gospodarstwa, z którym związany jest udział we Wspólnocie Gruntowej Miasta Pińczowa. Z kolei organ II instancji uznał decyzję za prawidłową, ale z innego powodu, a mianowicie z racji ograniczenia wniosku Zarządu Spółki Gruntowej do osoby L.K.. Zgodnie zaś z art. 29 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, jeżeli gospodarstwo rolne, z którego posiadaniem był związany udział we wspólnocie gruntowej, zostało podzielone na części w drodze działu spadku lub wyjścia ze współwłasności, udział we wspólnocie ulega podziałowi proporcjonalnie do obszaru tych części. W ocenie skarżącego, wątpliwości budzi stanowisko organu odwoławczego, że udział we wspólnocie gruntowej (w tym przypadku 7173/1300000 części) może po śmierci osoby uprawnionej przypaść wielu spadkobiercom. W pisemnej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, które to stanowisko podtrzymał pełnomocnik organu na rozprawie w dniu 14 listopada 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wyznaczonym wskazanymi przepisami prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uznał, że skarga L.K. nie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie Zarząd Spółki Gruntowej Miasta Pińczowa powołanej dla zagospodarowania Wspólnoty Gruntowej Miasta Pińczowa zwrócił się do Starosty Pińczowskiego z wnioskiem o dokonanie zmiany w ewidencji gruntów i budynków w wykazie osób uprawnionych do udziału w ww. Wspólnocie Gruntowej poprzez wykreślenie R.B. w pozycji 133 i wpisanie L.K. w jej miejsce jako spadkobiercy. Kwestie zmian w wykazie osób uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej regulują przepisy ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 703 ze zm.). Zgodnie z art. 18 ust. 2 tej ustawy, nazwa spółki i skład zarządu spółki oraz obszar wspólnoty gruntowej i wykazy uprawnionych do korzystania z tej wspólnoty podlegają z urzędu wpisowi do ewidencji gruntów. Wszelkie późniejsze zmiany w obszarze wspólnoty gruntowej i w wykazie osób uprawnionych, jak również zmiana statutu i zmiany w składzie osobowym zarządu, zgłasza do ewidencji zarząd spółki. Zatem dla zaistniałych po wydaniu decyzji zmian podmiotowych lub przedmiotowych we wspólnocie gruntowej w przepisach ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych nie zastrzeżono formy decyzji administracyjnej. Wpis uprawnionych do korzystania ze wspólnoty, czy jego zmiana, następuje poprzez uwidocznienie (wpisanie) tych danych w ewidencji gruntów (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 6 lutego 2019 r., II SA/Ke 20/19, Lex nr 2627166 i powołane tam wyroki WSA w Warszawie: z dnia 29 listopada 2018 r., sygn. VIII SA/Wa 623/18, z dnia 25 maja 2011 r., sygn. VIII SA/Wa 34/11, postanowienie WSA w Warszawie z dnia 14 września 2012 r., sygn. IV SA/Wa 1460/12). Jak przyjmuje się także w orzecznictwie sądów administracyjnych, a który to pogląd Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela, z treści art. 18 ust. 2 ustawy wprost wynika, że tylko zarząd wspólnoty gruntowej może zgłaszać do ewidencji wszelkie zmiany w wykazie osób uprawnionych do udziału we wspólnocie (por. m.in. wyroki: WSA w Warszawie z dnia 29 listopada 2018 r., VIII SA/Wa 623/18, WSA w Warszawie z dnia 25 października 2016 r., IV SA/Wa 1091/16, WSA w Kielcach z dnia 9 maja 2017 r., II SA/Ke 1072/16, WSA w Kielcach z dnia 23 lutego 2018 r., II SA/K 756/17, WSA w Kielcach z dnia 19 listopada 2013 r., II SA/Ke 733/13). Ma on charakter przepisu szczególnego w stosunku do przepisów ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne w zakresie zmiany danych dotyczących wspólnoty gruntowej wcześniej wpisanej do ewidencji gruntów (zob. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2011 r., I OSK 364/10, Lex nr 952018). Powyższe oznacza, że organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków związany jest żądaniem zawartym we wniosku zarządu spółki powołanej do sprawowania zarządu nad wspólnotą i do właściwego zagospodarowania gruntów wchodzących w skład tej wspólnoty. W rozpoznawanej sprawie wniosek Zarządu Spółki Gruntowej Miasta Pińczowa powołanej dla zagospodarowania Wspólnoty Gruntowej Miasta Pińczowa zawierał żądanie wpisania skarżącego w wykazie osób uprawnionych do udziału ww. wspólnocie gruntowej w miejsce R.B.. W oparciu o materiał dowodowy, na podstawie którego orzekały organ administracji, ustalono, że .. nie jest wyłącznym spadkobiercą po R.B.. R.B. przekazała całość gruntów będących w jej władaniu swojej córce K.K. z chwilą zawarcia przez nią małżeństwa i jak organy ustaliły, uprawnionymi do udziału we Wspólnocie Gruntowej Miasta Pińczowa stali się małż. K. Z kolei spadek, w tym gospodarstwo rolne, po rodzicach skarżącego nabył L.K. i jego siostra – B.G., co potwierdza postanowienie Sądu Rejonowego w Pińczowie z dnia 12 sierpnia 1992 r., I Ns 170/92. Z własnością tego gospodarstwa rolnego związany był udział we wspólnocie gruntowej. Wobec takich ustaleń faktycznych słusznie zważył organ drugiej instancji, że wniosek o wpisanie zmiany w wykazie uprawnionych do udziału w ww. wspólnocie gruntowej w miejsce R.B. wyłącznie L.K. nie zasługiwał na uwzględnienie. O ile udział we wspólnocie gruntowej podlega co do zasady dziedziczeniu, to jednak organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie jest uprawniony, a tym bardziej zobowiązany, do samodzielnej oceny, w oderwaniu od treści żądania zarządu spółki powołanej do sprawowania zarządu na wspólnotą gruntową, kto i w jakiej części powinien zostać ujawniony w wykazie osób uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej. Organ taki powinien ocenić, czy przedstawione do wniosku o ujawnienie zmiany w wykazie osób uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej dokumenty potwierdzają zasadność żądania wniosku. Wyniki tej oceny przekładają się na wprowadzenie zmiany w ewidencji gruntów i budynków w drodze czynności materialno-technicznej, bądź odmowy wprowadzenia zmiany w drodze decyzji administracyjnej – jak miało to miejsce w niniejszej sprawie. Reasumując, Sąd podziela argumentację organu odwoławczego, że w świetle dokumentów znajdujących się w aktach sprawy nie było podstaw do uwzględnienia wniosku Zarządu Spółki Gruntowej Miasta Pińczowa powołanej dla zagospodarowania Wspólnoty Gruntowej Miasta Pińczowa. W każdym razie strona nie wykazała, by ustalenia związane z nabyciem spadku po R.B. oraz małż. K. były nieprawidłowe. Z akt administracyjnych wynika, że żądanie zawarte we wniosku Zarządu ww. Spółki było najprawdopodobniej zdeterminowane treścią wniosku samego skarżącego z dnia 24 lipca 2018 r. skierowanego do tego Zarządu o wpisanie go jako spadkobiercy małż. K. na "listę członków Wspólnoty Gruntowej w Pińczowie" (k. 26 akt. adm. I inst.). W piśmie tym skarżący nie wskazuje na dziedziczenie tego gospodarstwa rolnego również przez B.G. Odnosząc się do zarzutów skargi, stwierdzić trzeba, choć wynika to z powyższych rozważań, że przepisy ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, w tym art. 18 tej ustawy, mają charakter szczególny wobec regulacji zawartej w ustawie – Prawo geodezyjne i kartograficzne (ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Dz. U. z 2019 r. poz. 725). Organy ewidencyjne nie mogą zatem z urzędu aktualizować danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie wykazu osób uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej. To zarząd wspólnoty jest jedynym podmiotem uprawnionym do zgłoszenia organowi prowadzącemu ewidencję gruntów zmian w wykazie osób uprawnionych i skutecznego spowodowania tym samym wszczęcia postępowania w tym przedmiocie, co czyni niezasadnym zarzut skargi dotyczący naruszenia prawa - art. 24 ust. 2a pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne - w związku z niedokonaniem stosownych zmian w ewidencji gruntów i budynków przez organ ewidencyjny z urzędu. Wątpliwości Sądu budzi zgłoszenie zarzutu naruszenia art. 24 ust. 2 pkt 1b ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, ponieważ art. 24 ust. 2 tej ustawy nie posiada jednostek redakcyjnych oznaczonych w punktach. Przechodząc do zarzutu skargi w zakresie naruszenia art. 29 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, stwierdzić trzeba, że nie mógł on spowodować uwzględnienia skargi. Udział we wspólnocie gruntowej może przypaść spadkobiercom w okolicznościach opisanych w art. 29 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych poprzez podział udziału proporcjonalnie do obszaru części, które powstały na skutek podziału gospodarstwa rolnego (z którym udział we wspólnocie gruntowej jest związany) na części w drodze działu spadku lub wyjścia ze współwłasności. Niemniej ani z treści umowy o częściowy dział spadku i zniesienia współwłasności z dnia 18 września 2002 r. (akt notarialny nr Rep. A 2843/02) ani z innych dokumentów zgromadzonych w aktach niniejszej sprawy nie wynika, aby doszło do takiego podziału gospodarstwa R.B., że uprawnionym jest żądanie wpisania w jej miejsce wyłącznie L.K. Całkowicie chybiony okazał się również zarzut naruszenia art. 9 k.p.a., albowiem zawiadomieniem z dnia 23 maja 2019 r. skierowanym przez organ pierwszej instancji, między innymi do skarżącego, organ ten poinformował strony w trybie art. 79a k.p.a., że na dzień wysłania tej informacji przedłożone przez stronę dokumenty nie potwierdzają dokonania zmiany w ewidencji gruntów i budynków i wpisania L.K. jako udziałowca Wspólnoty Gruntowej w Pińczowie. Organ wyjaśnił w ww. piśmie, w świetle przywołanych w nim ustaleń faktycznych (w szczególności dotyczących dziedziczenia gospodarstwa rolnego, z którym związany jest we wspólnocie gruntowej także przez A.G.), że mogą one skutkować wydaniem przez Starostę Pińczowskiego decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Organ drugiej instancji zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. zawiadomił strony o uprawnieniach wynikających z tego przepisu prawa. Zatem w toku postępowania organy czyniły zadość swoim obowiązkom wynikającym z art. 9 i art. 10 § 1 k.p.a. Wobec takiej oceny prawnej dokonanej przez Sąd w niniejszej sprawie jako oczywiście nieuzasadniony okazał się także zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., skoro rozstrzygnięcie decyzji organu I instancji było prawidłowe, a jedynie jej uzasadnienie zostało zmodyfikowane w ramach kontroli instancyjnej przez organ drugiej instancji. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach nie znalazł podstaw faktycznych i prawnych do uwzględnienia skargi, nie dopatrzył się bowiem takich naruszeń prawa procesowego lub materialnego, które prowadziłyby do obowiąkzu wyeliminowania kwestionowanych decyzji z obrotu prawnego. Dlatego na zasadzie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło