II SA/Ke 732/10

Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 2 czerwca 2011 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi L. K. i B. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 20.I.2011r. oddalił skargę L. K. i B. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów. W dniu 28. V.2011 r. L. K. złożyła na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata celem wniesienia skargi kasacyjnej. Wnioskodawczyni podała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i osiąga z emerytury miesięczny dochód w wysokości 1800 zł brutto. Skarżąca wskazała, że posiada wydzielone mieszkanie wielkości 35 m² w stanowiącym współwłasność domu rodzinnym wielkości 110 m² na działce o powierzchni 378 m² oraz udział w 1/6 części we współwłasności nieruchomości w S. o powierzchni 0,944 ha, drewnianego domu i komórek. Wnioskodawczyni nie wykazała żadnych oszczędności ani wartościowych przedmiotów. Ponadto oświadczyła, że jest osobą wiekową, po kilku operacjach, potrzebuje stałego leczenia i leków. Na gruncie obowiązujących przepisów dotyczących postępowań sądowych obowiązuje zasada, zgodnie którą koszty sądowe, jak również koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika, pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 1 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego). Ubiegający się o przyznanie prawa pomocy winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. W orzecznictwie sądowym prezentowane jest stanowisko, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinno mieć charakter wyjątkowy i być stosowane w stosunku do osób żyjących w ubóstwie (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia). Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada stały miesięczny dochód przewyższający ustalone minimalne wynagrodzenie za pracę. W rozpatrywanej sprawie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu. Wnioskodawczyni jest współwłaścicielką dwóch nieruchomości, osiąga stały dochód z emerytury, nie ma nikogo na utrzymaniu. Do dnia złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy L. K. solidarnie ze współskarżącym –B. K. uiściła wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł oraz dwie opłaty kancelaryjne o łącznej wysokości 210 zł. Na obecnym etapie postępowania ewentualne koszty sądowe nie przekroczą jednorazowo kwoty 100 zł. Wyżej wymienione okoliczności jednoznacznie wskazują, że uiszczenie kwoty 100 zł nie przekracza możliwości finansowych skarżącej. Oddaleniu podlega również wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. Skarżąca w formularzu PPF wskazała, że przyczyną złożenia tego wniosku jest fakt, że adwokaci i radcowie prawni, do których się zwracała, nie chcieli sporządzić skargi kasacyjnej. Okoliczność ta nie może stanowić podstawy do przyznania adwokata z urzędu w sytuacji, gdy wnioskodawcę stać na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika prawnego z wyboru. Należy podkreślić, że pełnomocnik z urzędu ustanowiony przez Sąd, a wyznaczony przez organ samorządu zawodowego nie ma obowiązku sporządzenia skargi kasacyjnej, jeżeli uzna, że brak jest podstaw prawnych do zaskarżenia niekorzystnego dla mocodawców wyroku. W takiej sytuacji sporządza opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 1, art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.