II SA/Ke 742/23
WyrokWSA w Kielcach2024-01-31
Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Beata Ziomek, Krzysztof Armański
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy fakt figurowania w ewidencji producentów rolnych, mimo złożenia oświadczenia o zaprzestaniu prowadzenia gospodarstwa rolnego i niepobierania z tego tytułu żadnych korzyści, stanowi wystarczającą podstawę do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo figurowanie w ewidencji producentów rolnych nie jest wystarczającą przesłanką do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, jeśli osoba złożyła oświadczenie o zaprzestaniu prowadzenia gospodarstwa i nie osiąga z tego tytułu żadnych korzyści. Kluczowe jest faktyczne prowadzenie działalności rolniczej, a nie tylko formalny wpis do rejestru. Organ powinien zbadać rzeczywisty stan faktyczny, a nie opierać się wyłącznie na wpisie do ewidencji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego B. L. z powodu jej zarejestrowania jako producenta rolnego. Organ I instancji odmówił świadczenia, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach utrzymało tę decyzję w mocy, uznając, że dopóki wnioskodawczyni figuruje w ewidencji ARiMR, nie można stwierdzić zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego. B. L. zaskarżyła decyzję, argumentując, że wydzierżawiła gospodarstwo i nie pobierała z niego żadnych dochodów, a także złożyła oświadczenie o zaprzestaniu prowadzenia działalności rolniczej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach w zakresie punktu pierwszego i zasądził od SKO na rzecz B. L. kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Armański, Protokolant Starszy inspektor sądowy Karolina Chrapkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi B. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 30 października 2023 r. znak: SKO.PS-80/6330/3687/2023 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję w zakresie punktu pierwszego; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach na rzecz B. L. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z 30 października 2023 r., znak: SKO.PS-80/6330/3687/2023, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach, po rozpatrzeniu odwołania B. L. od wydanej z upoważnienia Burmistrza Sędziszowa decyzji z 3 lipca 2023 r., znak: ŚP.5211.000408.07.2023, o odmowie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej wnioskowanego na H. R.
- na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i w to miejsce orzekł:
1) o odmowie przyznania B. L. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką H. R. za okres od 1.11.2022 r. do 22.10.2023 r.;
2) o przyznaniu B. L. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką H. R., począwszy od 23.10.2023 r. na czas nieokreślony.
W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Po rozpatrzeniu wniosku B. L. organ I instancji wydał opisaną na wstępie decyzję z 3 lipca 2023 r. uznając, że w latach 2013 – 2022 była ona zarejestrowana jako producent rolny i pobierała płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego. W rezultacie osiągała przychody z gospodarstwa rolnego, będącego jej własnością, a to stanowi przeszkodę ustawową do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.
W odwołaniu od powyższego rozstrzygnięcia wnioskodawczyni podniosła, że jest zarejestrowana jako producent rolny, ale w 2022 r. płatności nie były jej przychodem, ponieważ gospodarstwo rolne oddała w dzierżawę. Z powodu choroby matki nie była w stanie pracować w gospodarstwie.
Organ odwoławczy ustalił, że H. R. jest wdową. Zgodnie z orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Jędrzejowie z 21 marca 2022 r. została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe, przy czym niepełnosprawność istnieje od 52 roku życia. Została więc spełniona pierwsza z przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego dotycząca osoby wymagającej opieki (art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, dalej u.ś.r.). Powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie K 38/13 oraz stosowne orzecznictwo sądów administracyjnych, organ wyjaśnił, że nie jest też dopuszczalne oparcie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na tej podstawie, że niepełnosprawność nie powstała przed 18 lub 25 rokiem życia, tj. w wieku określonym w art. 17 ust. 1b u.ś.r.
Dalej organ ustalił, że wnioskodawczyni jest zarejestrowana jako producent rolny w krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, co wynika z zaświadczenia Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z 12 czerwca 2023 r. W latach 2013-2022 składała wnioski o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, na podstawie których otrzymywała dopłaty. Z pisma ARiMR z 18 października 2023 r. wynika, że strona w 2023 r. nie złożyła wniosku o przyznanie płatności. W dniu 27 października 2023 r. przedłożyła decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Jędrzejowie z 23 października 2023 r. o jej wykreśleniu z ewidencji producentów, uchyleniu numeru identyfikacyjnego.
Organ, powołując się na wyrok tut. Sądu w sprawie II SA/Ke 260/23, stwierdził, że dopóki rolnik figuruje w ewidencji krajowych producentów rolnych, dopóty nie można stwierdzić, że zaprzestał prowadzenia gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 17b ust. 1 pkt 1 uśr. Skoro wnioskodawczyni została wykreślona z ewidencji producentów rolnych decyzją z 23 października 2023 r., to od tego dnia zaprzestała prowadzenia gospodarstwa rolnego. W konsekwencji, stosownie do dyspozycji art. 24 ust. 2 i 4 u.ś.r., należało jej odmówić świadczenia pielęgnacyjnego za okres od 1 listopada 2022 r. do 22 października 2023 r., natomiast przyznać począwszy od 23 października 2023 r.
W skardze do tut. Sądu B. L. zaskarżyła decyzję Kolegium w części orzekającej o odmowie przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego za okres od 1 listopada 2022 r. do 22 października 2023 r, tj. w zakresie pkt. 1 decyzji, zarzucając naruszenie:
1. prawa materialnego, a to art. 17b ust. 1 u.ś.r. poprzez jego błędną interpretację polegającą na przyjęciu, że dopóki rolnik figuruje w ewidencji krajowych producentów rolnych, dopóty nie można stwierdzić, że zaprzestał prowadzenia gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 17b ust. 1 pkt 1 u.ś.r., podczas gdy ten przepis nie przewiduje wymogu wykreślenia rolnika ubiegającego się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z ewidencji krajowych producentów rolnych, lecz zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego;
2. prawa materialnego, a to art. 17b ust. 2 u.ś.r. poprzez uzależnienie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od wykreślenia wpisu z ewidencji producentów rolnych, podczas gdy ustawodawca uznał za wystarczający wymóg złożenie przez rolnika stosownego oświadczenia o zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej;
3. przepisów postępowania, a to art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego w niniejszej prawie materiału dowodowego, polegający na pominięciu treści umowy użyczenia z 17 marca 2022 r. oraz potwierdzenia przelewu na rzecz K. S., potwierdzających, że skarżąca od 2022 r. nie prowadzi gospodarstwa rolnego, gdyż 17 marca 2022 r. wydała je K. S. do bezpłatnego użytkowania na okres 5 lat oraz nie pobierała na własną rzecz żadnych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego;
4. przepisów postępowania, a to art. 8 § 1, art. 9 i art. 79a § 1 Kpa poprzez pominięcie naruszenia przez organ I instancji zasady należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, polegającego na zaniechaniu wyjaśnienia skarżącej, że warunkiem koniecznym do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego jest wykreślenie wpisu skarżącej z ewidencji producentów rolnych;
5. przepisów postępowania, a to art. 7, art. 8 § 1 i art. 9 Kpa poprzez brak uwzględnienia interesu skarżącej oraz rozstrzygnięcie postepowania w sposób nie budzący zaufania do władzy publicznej.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie decyzji w zaskarżonej części i zasądzenie kosztów postępowania.
W obszernym uzasadnieniu autor skargi rozwinął powyższe zarzuty. Podniósł m.in., że w świetle uchwały 7 sędziów NSA z 11 grudnia 2012 r. sygn. I OPS 5/12, zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego ma miejsce wtedy, kiedy następuje zaprzestanie działalności w gospodarstwie rolnym nakierowanej na osiągnięcie dochodu z tego gospodarstwa. Zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa lub wykonywania pracy w gospodarstwie rolnik potwierdza oświadczeniem, pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, o treści ustalonej w art. 17b ust. 2 u.ś.r. Na poparcie tego stanowiska przywołano wyroki WSA w Lublinie w sprawach II SA/Lu 349/23, II SA/Lu 159/23.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej "Ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli miało lub mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa).
Wychodząc z tak zakreślonych granic kognicji, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem zarówno prawa materialnego mającym wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a Ppsa), jak i przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa).
Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 390 ze zm.), świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:
1) matce albo ojcu,
2) opiekunowi faktycznemu dziecka,
3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,
4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności
- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Stosownie do art. 17 ust. 1b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Podzielić w tym miejscu należy ocenę Kolegium, że wobec wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. K 38/13, bez znaczenia pozostaje wiek, w którym niepełnosprawność matki skarżącej powstała, a istotne jest, że występuje ona w stopniu znacznym. Została zatem spełniona pierwsza z przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, dotycząca sytuacji osoby wymagającej opieki.
Istota sporu w kontrolowanej sprawie sprowadza się natomiast do oceny, czy zgodna z prawem była odmowa przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego za okres od 1 listopada 2022 r. (początku miesiąca, w którym złożono wniosek) do 22 października 2023 r. (ostatniego dnia przed wydaniem przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Jędrzejowie decyzji z 23 października 2023 r. o wykreśleniu skarżącej z ewidencji producentów i uchyleniu numeru identyfikacyjnego). W sprawie bezsporne jest, że skarżąca sprawuje opiekę nad matką, która jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że odmowa przyznania wnioskowanego świadczenia za okres od 1 listopada 2022 r. do 22 października 2023 r. umotywowana jest wyłącznie tym, że skarżąca w tym okresie figurowała w ewidencji producentów rolnych ARiMR.
Na gruncie tej sprawy Sąd orzekający nie akceptuje tak wyrażonego stanowiska organu.
Zgodnie z art. 17b ust. 1 u.ś.r., w przypadku, gdy o świadczenia, o których mowa w art. 16a i art. 17 ubiegają się rolnicy, małżonkowie rolników bądź domownicy, świadczenia te przysługują odpowiednio:
1) rolnikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego;
2) małżonkom rolników lub domownikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego albo wykonywania przez nich pracy w gospodarstwie rolnym.
Zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego lub zaprzestanie wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym, o których mowa w ust. 1, potwierdza się stosownym oświadczeniem złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia." Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań (art. 17b ust. 2).
Skarżąca złożyła we wniosku oświadczenie, z którego wynika, że zaprzestała prowadzenia gospodarstwa rolnego albo wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym, od 4 kwietnia 2022 r. Co do zasady nie ma obowiązku badania treści tego oświadczenia (tj. co do faktów) przez organy orzekające w sprawie, co jednak nie wyklucza możliwości oceny prawdziwości oświadczenia jako dowodu w sprawie. Ocena ta powinna się przy tym odbywać z poszanowaniem ogólnych reguł swobodnej oceny dowodów, tym bardziej, że oświadczenie jest składane właśnie pod rygorem odpowiedzialności karnej. Odpowiedzialność za złożenie oświadczenia przerzucana jest na osobę, która dane oświadczenie składa. Tego rodzaju ułatwienie dowodowe nie oznacza, że oświadczenie rolnika nie może podlegać weryfikacji przez organ orzekający w sprawie świadczenia pielęgnacyjnego. Takie założenie byłoby sprzeczne z podstawowym obowiązkiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnie z rzeczywistością (zasada prawdy obiektywnej). Nie przeczy temu również fakt, że oświadczenie jest składane pod rygorem odpowiedzialności karnej (por. m.in. wyrok WSA w Lublinie z 30 marca 2022 r., sygn. II SA/Lu 99/22, wyrok WSA w Krakowie z 7 lutego 2022 r., sygn. III SA/Kr 1600/21, wyrok WSA w Lublinie z 9 grudnia 2021 r., sygn. II SA/Lu 773/21). Skoro jednak ustawa wprowadza taki rodzaj dowodu, tj. oświadczenie, i to składane pod rygorem odpowiedzialności karnej, przeciwne jego treści ustalenie organu musi opierać się na jednoznacznym wykazaniu, że oświadczenie to nie polega na prawdzie.
Zgodnie z art. 3 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2023 r., poz. 885), producentem rolnym jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej będąca rolnikiem w rozumieniu art. 3 pkt 1 rozporządzenia 2021/2115.
Art. 3 pkt 1 rozporządzenia 2021/2115 (rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2115 z dnia 2 grudnia 2021 r. ustanawiające przepisy dotyczące wsparcia planów strategicznych sporządzanych przez państwa członkowskie w ramach wspólnej polityki rolnej (planów strategicznych WPR) i finansowanych z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) i z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz uchylające rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 i (UE) nr 1307/2013 -Dz.U.UE.L.2021.435.1 z dnia 2021.12.06) stanowi natomiast, że "rolnik" oznacza osobę fizyczną lub prawną bądź grupę osób fizycznych lub prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy i jej członków w świetle prawa krajowego, których gospodarstwo jest położone na obszarze objętym zakresem terytorialnym stosowania Traktatów, określonym w art. 52 Traktatu o Unii Europejskiej w związku z art. 349 i 355 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), oraz które prowadzą działalność rolniczą określoną przez państwa członkowskie zgodnie z art. 4 ust. 2 niniejszego rozporządzenia. Przepis ten "działalność rolniczą" definiuje się w taki sposób, aby oznaczała działalność umożliwiającą przyczynianie się do dostarczania dóbr prywatnych i publicznych poprzez co najmniej jedno z poniższych działań:
a) wytwarzanie produktów rolnych obejmujące działania takie jak chów zwierząt lub uprawa, w tym w drodze użytkowania torfowisk - przy czym produkty rolne oznaczają produkty wymienione w załączniku I do TFUE, z wyjątkiem produktów rybołówstwa - a także bawełnę i zagajniki o krótkiej rotacji; b) utrzymywanie użytków rolnych w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy, bez konieczności podejmowania działań przygotowawczych wykraczających poza użycie zwykłych metod rolniczych i zwykłego sprzętu rolniczego.
Z kolei ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 1775 z późn. zm.), utraciła moc z dniem 15 marca 2023 r. (art. 168 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 - Dz. U. poz. 412 z późn. zm.).
Przytoczone wyżej przepisy wskazują na to, że warunkiem bycia rolnikiem/ producentem rolnym jest po pierwsze posiadanie gospodarstwa rolnego, a po drugie prowadzenie działalności rolniczej, polegającej na wytwarzaniu produktów rolnych powstających z uprawy lub chowu zwierząt bądź utrzymywaniu użytków rolnych w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy. Oba te warunki muszą być spełnione łącznie, co oznacza, że nie można być rolnikiem nie posiadając gospodarstwa rolnego.
Jak wynika z materiału dowodowego, skarżąca nie kwestionuje faktu pobrania dopłat bezpośrednich w 2022 r., wskazując jednakże powody swojego zachowania, które tłumaczy oddaniem gospodarstwa w bezpłatne użyczenie K. S. na podstawie umowy z 17 marca 2022 r. oraz dokonaniem przelewu kwoty dopłat za 2022 r. na jego rzecz.
Za sporny okres tj. od 1 listopada 2022 r. do 22 października 2023 r. nie zostało przez Kolegium wyjaśnione, czy skarżąca osiągnęła jakiekolwiek korzyści z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego i czy w istocie takie gospodarstwo rolne posiadała. Dokonanie w tym zakresie ustaleń należy uznać za niezbędne w toku ponownie prowadzonego postępowania.
W świetle tych wyjaśnień nie można postawić generalnej tezy, że wyłącznie wpis do ewidencji producentów rolnych przesądza o prowadzeniu gospodarstwa rolnego. Obowiązkiem organu na każdym etapie postępowania administracyjnego jest dokonanie istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy ustaleń w zakresie posiadania przez stronę gospodarstwa rolnego, ubiegania się o dopłaty, o zwrot podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolniczej itp. W związku z tym organ powinien ustosunkować się do podniesionej przez skarżącą argumentacji odnośnie kwestii dopłat za 2022 r., a w dalszej kolejności za 2023 r.
Mając na uwadze cel świadczenia pielęgnacyjnego, tj. zastąpienie dochodu uzyskiwanego dotychczas z wykonywanej pracy (w tym przypadku w rolnictwie), w ocenie Sądu nie można traktować jako czynnika decydującego o wyłączeniu możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego wyłącznie faktu zarejestrowania w systemie ARiMR w charakterze producenta rolnego, w sytuacji gdy dana osoba nie korzysta ze świadczeń finansowych z tym związanych. Za rok 2023 organ nie wykazał, by skarżąca osiągnęła jakiekolwiek tego rodzaju korzyści.
W tej sytuacji, Kolegium dokonało nadinterpretacji stanowiska wyrażonego w wyroku tut. Sądu z 30 maja 2023 r., sygn. II SA/Ke 260/23, zwłaszcza że w stanie faktycznym tej sprawy osoba ubiegająca się o świadczenie pielęgnacyjne po zadeklarowanym dniu zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego pobierała płatności unijne – odmiennie niż w realiach kontrolowanej sprawy.
W świetle powyższego, decyzja Kolegium w części w jakiej orzeka o odmowie przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego za okres od 1 listopada 2022 r. do 22 października 2023 r., narusza wskazane wyżej przepisy postępowania w sposób mającym istotny wpływ na wynik sprawy oraz przepisy prawa materialnego, tj. art. 17 ust. 1 i art. 17b ust. 1 i 2 u.ś.r. w sposób mający wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy należało, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c Ppsa uchylić decyzję Kolegium w zaskarżonej części (pkt I wyroku). O kosztach postępowania w pkt. II orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 Ppsa.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni przedstawione wyżej uwagi i wyda w związku z tym stosowne rozstrzygnięcie (art. 153 Ppsa), mając nadto na uwadze treść art. 138 § 1 pkt 2 Kpa. W szczególności ustali czy skarżąca prowadziła gospodarstwo rolne, a w przypadku niepotwierdzenia tej okoliczności - od kiedy zaprzestała je prowadzić. W tym kontekście zwróci szczególną uwagę na kwestię pobranych dopłat i oceni wyjaśnienia K. S. zawarte w piśmie z 6 lipca 2023 r. W razie potrzeby przeprowadzi dodatkowe postępowanie dowodowe.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło