II SA/Ke 770/11

WyrokWSA w Kielcach2011-12-15

Skład orzekający: Dorota Chobian, Renata Detka, Jacek Kuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba uprawniona do dodatku pielęgnacyjnego może jednocześnie pobierać zasiłek pielęgnacyjny, jeśli przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowią, że zasiłek ten nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego?
Ratio decidendi
Zgodnie z art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego. W związku z tym, nabycie przez skarżącego prawa do dodatku pielęgnacyjnego od 1 sierpnia 2011 r. skutkowało utratą prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, co uzasadniało uchylenie decyzji przyznającej ten zasiłek. Sąd podkreślił, że organy są zobowiązane do stosowania aktualnie obowiązujących przepisów prawa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji uchylającą decyzję przyznającą W. P. zasiłek pielęgnacyjny. Powodem uchylenia było nabycie przez W. P. prawa do dodatku pielęgnacyjnego od 1 sierpnia 2011 r. Skarżący zarzucił naruszenie jego praw, kwestionując zgodność przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych z Konstytucją i domagając się przywrócenia zasiłku pielęgnacyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka,, Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 grudnia 2011r. sprawy ze skargi W.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze o rozpatrzeniu odwołania W. P. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta O. przez Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych MOPS w O. z dnia [...], uchylającej z dniem 1 sierpnia 2011r. decyzję z dnia [...], przyznającą W. P. zasiłek pielęgnacyjny, na podstawie art. 16 ust. 1 i ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję . W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy ustalił, że decyzją z dnia [...] został przyznany W. P. na stałe zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 złote, poczynając od dnia 1 maja 2008r. W decyzji tej zostało zawarte pouczenie, że w przypadku wystąpienia zmian mających wpływ na prawo do zasiłku, w tym między innymi w przypadku uzyskania przez uprawnionego prawa do dodatku pielęgnacyjnego, osoba uprawniona jest zobowiązana poinformować o tym niezwłocznie podmiot realizujący świadczenie rodzinne. Pismem z dnia 4 sierpnia 2011r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział poinformował organ samorządowy ds. świadczeń rodzinnych, że W. P. z dniem 1 sierpnia 2011r. nabył uprawnienia i pobiera dodatek pielęgnacyjny. Zgodnie z art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego. W świetle tego przepisu nabycie prawa do dodatku pielęgnacyjnego powoduje utratę prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. SKO przywołało treść art. 32 tej samej ustawy i wskazało, że skoro W. P. z dniem 1 sierpnia 2011r. nabył prawo do dodatku pielęgnacyjnego, prawidłowo organ samorządu ds. świadczeń rodzinnych uchylił od tej daty decyzję własną o przyznaniu na stałe zasiłku pielęgnacyjnego. Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów organ wskazał, że ma rację skarżący, iż inne są przesłanki uzasadniające przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego, a inne dodatku pielęgnacyjnego, natomiast nie podzielił stanowiska, że służą one innym celom. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze W. P. zarzucił, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie respektuje praw wynikających z art. 69 Konstytucji RP, że przepisy art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych "powstał" 5 lat po art. 75 ust. 1 ustawy z 7 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach, który "nie przewidywał tak drastycznego uderzenia po kieszeni osób niepełnosprawnych – najsłabszych ludzi, którzy nie są w stanie broić się". Dalej wskazał na genezę powstania tego przepisu, która partia go wprowadziła. Podniósł, że jest różnica pomiędzy osobą niepełnosprawną, a osobą w podeszłym wieku, w związku z czym skoro ktoś jest zarówno w podeszłym wieku jak i niepełnosprawny, powinien otrzymywać oba te świadczenia. W związku z tym domagał się przywrócenia mu odebranego zasiłku w wysokości 153 zł wraz z waloryzacją okresową. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a., zadaniem sądu administracyjnego jest sprawowanie kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem obowiązującym w dniu ich wydania, nie zaś ich ocena pod względem słuszności i celowości, bądź zasad współżycia społecznego. Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej właściwości Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Okolicznością niesporną jest to, że poczynając od dnia 1 sierpnia 2011r. W. P. nabył uprawnienie do otrzymywania dodatku pielęgnacyjnego i dodatek ten poczynając od tej daty pobiera. Zgodnie z art. 16 ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2001r. o świadczeniach rodzinnych ( tekst jedn. Dz. U. Nr 139 z 2006r. poz. 992 z późniejszymi zmianami) zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego. Wobec tak jasno sprecyzowanego przepisu, treść zawartej w nim normy prawnej nie może budzić żadnych wątpliwości. Skoro skarżący od 1 sierpnia 2011r. otrzymuje dodatek pielęgnacyjny, obowiązkiem organu było uchylenie na podstawie art. 32 ust. 1 tej samej ustawy ostatecznej decyzji z dnia [...], przyznającej skarżącemu zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 złote, poczynając od dnia 1 maja 2008r. i to pomimo, że zasiłek ten został przyznany "na stałe". Ponoszone w skardze zarzuty dotyczące tego, że przed wejściem w życie ustawy o świadczeniach rodzinnych nie było przepisu pozbawiającego osobę uprawnioną do dodatku pielęgnacyjnego prawa do zasiłku pielęgnacyjnego nie ma w sprawie znaczenia z uwagi na to, że obowiązkiem organów przy rozstrzyganiu sprawy jest stosowanie aktualnie obowiązujących przepisów. Dlatego też jedynie na marginesie wskazać należy, iż zarzut ten jest nieuzasadniony. Już bowiem zgodnie z art. 30 ust. 4 ustawy z dnia 1 grudnia 1994r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych ( Dz. U. Nr 4 poz. 17), w przypadku zbiegu prawa do zasiłku pielęgnacyjnego z prawem do dodatku pielęgnacyjnego do emerytury lub renty wypłaca się świadczenie wybrane przez zainteresowanego. Tak więc już wówczas niedopuszczalne było pobieranie obu tych świadczeń równocześnie. Poczynając od 1 września 1997r. nastąpiła taka tylko zmiana, że osoba uprawniona przestała mieć prawo wyboru świadczenia, gdyż w przypadku zbiegu uprawnień do obu tych świadczeń wypłacano dodatek pielęgnacyjny. Zauważyć należy, iż wysokość zasiłku pielęgnacyjnego wynosi 153 złote, zaś dodatku pielęgnacyjnego 181,10zł. Tak więc sytuacja skarżącego poczynając od 1 sierpnia 2011r. nie uległa pogorszeniu. W ocenie Sądu brak jest uzasadnionych podstaw do uznania, że norma art. 16 ust. 6 jest sprzeczna z art. 69 Konstytucji RP, zgodnie z którym osobom niepełnosprawnym władze publiczne udzielają, zgodnie z ustawą, pomoc w zabezpieczeniu egzystencji, przysposobieniu do pracy oraz komunikacji społecznej. Zauważyć należy, iż jedną z samodzielnych przesłanek przyznania zasiłku pielęgnacyjnego jest ukończenie 75 roku życia. Ta sama okoliczność stanowi jedną z samodzielnych przesłanek przyznania dodatku pielęgnacyjnego. Podzielenie poglądu skarżącego, że przyznanie dodatku pielęgnacyjnego nie powinno uzasadniać pozbawienia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego prowadziłoby do sytuacji, gdy niejako z tego samego tytułu (ukończenie 75 roku życia) ta sama osoba otrzymywałaby dwa świadczenia. Pozostałe, zawarte w skardze zarzuty, zwłaszcza dotyczące wyborów do parlamentu i sytuacji lewicy pozostają bez znaczenia dla sprawy. Mając powyższe na uwadze skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło