II SA/Ke 782/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 listopada 2014 r. sprawy ze skargi H. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie usunięcia odpadów z nieruchomości oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania H. G. od decyzji Wójta Gminy z dnia [...] nakazującej H. G. zam. [...] usunięcie z terenu posesji oznaczonej nr [...] przy ul. [...] w [...] odpadów pochodzenia zwierzęcego tj. padłej krowy oraz zawarcie umowy na usunięcie ww. odpadów i ich transport do miejsca unieszkodliwiania odpadów, z przedsiębiorcą posiadającym zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania, transportu i unieszkodliwiania odpadów pochodzenia zwierzęcego, na podstawie art.138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 2 kpa, uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i w to miejsce: nakazało H. G. zam. [...] usunięcie z terenu posesji oznaczonej nr [...] przy ul. [...] odpadów pochodzenia zwierzęcego tj. padłej krowy oraz zawarcie umowy na usunięcie ww. odpadów i ich transport do miejsca unieszkodliwiania odpadów, z przedsiębiorcą posiadającym zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania, transportu i unieszkodliwiania odpadów pochodzenia zwierzęcego. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w dniu 5 maja 2014 r. Powiatowy Lekarz Weterynarii poinformował Urząd Gminy, że dnia 29 kwietnia 2014 r. H. G. zgłosiła do Powiatowej Inspekcji Weterynaryjnej fakt padnięcia krowy w jej gospodarstwie. Po ustaleniu przez Powiatowego Lekarza Weterynarii że krowa nie była oznakowana kolczykami oraz nie posiadała paszportu, strona została powiadomiona o konieczności poniesienia kosztów utylizacji w pełnej wysokości. Firma utylizacyjna [...] podjęła próbę odbioru padłej krowy w dniu 30 kwietnia i 2 maja 2014 r. Ponieważ jednak H. G. nie wyraziła chęci do wyciągnięcia padłej sztuki z obory oraz poniesienia kosztów utylizacji, firma nie zabrała padłej krowy z gospodarstwa. Dalej Samorządowe Kolegium Odwoławcze cytując art. 26 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21) wskazało, że odwołująca się nie kwestionowała, że na działce położonej w miejscowości [...], ul. [...], znajdowały się zwłoki krowy. Powołując § 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. z 2001 r. nr 112, poz. 1206), organ odwoławczy stwierdził, że padłe zwierzę stanowi odpad i musi być niezwłocznie usunięte z miejsca nieprzeznaczonego do jego składowania lub magazynowania. Ponieważ strona nie usunęła padłego w dniu 28 kwietnia 2014 r. zwierzęcia ze swojej nieruchomości, organ I instancji zobligowany był do wydania decyzji nakazującej jego usunięcie. Kolegium również uznało, że z uwagi na potencjalne zagrożenie dla zdrowia ludzkiego konieczne było natychmiastowe usuniecie padłego zwierzęcia i nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższą decyzję H. G. zarzuciła, że nigdy nie mieszkała pod adresem, który został w tej decyzji wskazany. Podała, że wójt nie udzielił jej pomocy w pochowaniu należącej do niej krowy. Nadto podniosła, że jej krowa wprawdzie była wiekowa, ale była zdrowa. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). Podstawą orzekania przez SKO w niniejszej sprawie był art. 26 ust. 1 ustawy o odpadach. Zgodnie z ogólną zasadą gospodarki odpadami wyrażoną w tym przepisie posiadacz odpadów jest obowiązany do niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania. Zasada ta jest bezpośrednią konsekwencją obowiązywania domniemania wyrażonego w art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach, według którego posiadaczem odpadów jest wytwórca odpadów lub osoba fizyczną, osoba prawną oraz jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej będąca w posiadaniu odpadów; domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości. Słusznie organ odwoławczy zauważył, że ustawa o odpadach nie zawiera definicji pojęcia "władającego powierzchnią ziemi", w związku z czym w zgodzie z regułami wykładni systemowej należy odwołać się do definicji zawartej w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 1232 ze zm.). Zgodnie z art. 3 pkt 44 tej ustawy, przez władającego powierzchnią ziemi rozumie się właściciela nieruchomości, a jeżeli w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej na podstawie ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne ujawniono inny podmiot władający gruntem - podmiot ujawniony jako władający. W niniejszej sprawie skarżąca nie kwestionowała, że jest właścicielką nieruchomości położonej w [...] na ulicy [...] oraz, że na tej nieruchomości znajdowały się zwłoki jej krowy. Stwierdzić należy, że trafnie organy obu instancji uznały, że zwłoki krowy stanowią odpad. Zgodnie z definicją zawartą w art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach przez odpady - rozumie się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany. Z kolei katalog odpadów zawiera rozporządzenia Ministra Środowiska z 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. z 2001 r. nr 112, poz. 1206). Z § 2 tego rozporządzenia wynika, że w katalogu odpadów kodem 02 oznaczone są odpady z rolnictwa, sadownictwa, upraw hydroponicznych, rybołówstwa, leśnictwa, łowiectwa oraz przetwórstwa żywności. Natomiast z załącznika do ww. rozporządzenia wynika, że zwierzęta padłe określone są kodem 02 01 82. Skarżąca jako posiadacz odpadów jest adresatem obowiązku właściwego gospodarowania odpadami. W niniejszym przypadku obowiązek ten sprowadzał się do niezwłocznego usunięcia odpadów (padłej krowy) z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania (nieruchomości skarżącej). W tym miejscu odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że nie ma racji skarżąca twierdząc, że to na Wójcie Gminy spoczywał obowiązek usunięcia z jej posesji zwłok krowy. Jak bowiem wynika z art. 3 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst jedn. Dz.U.2013.1399) gminy wprawdzie zapewniają zbieranie, transport i unieszkodliwianie zwłok zwierząt, ale tylko zwierząt bezdomnych. Ponieważ strona nie usunęła zgodnie z obowiązkiem wyrażonym w art. 26 ust. 1 ustawy o odpadach, padłej w dniu 28 kwietnia 2014 r. krowy ze swojej nieruchomości, organ administracji zobligowany były do wydania z urzędu decyzji nakazującej jej usunięcie oraz określającej w punkcie b). decyzji sposób tego usunięcia, do czego upoważniał go przepis art. 26 ust. 6 pkt 3) ustawy o odpadach. Decyzja ta jest konsekwencją odpowiedzialności administracyjnej władającego powierzchnią ziemi za odpady składowane lub magazynowane w miejscu nieprzeznaczonym do tego celu. Dodać należy, że ponieważ Wójt Gminy mylnie podał, że skarżąca mieszka w [...] na ul. [...] i spod tego adresu również nakazał usunięcie padłej krowy, słusznie organ odwoławczy uchylił tę decyzję i wskazał prawidłowy adres tj. [...], ul. [...]. Prawidłowo również, ze względu na możliwość zagrożenia dla zdrowia ludzkiego, został decyzji organu I instancji nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Fakt nadania tego rygoru powoduje przy tym, że mimo częściowego wykonania zaskarżonej decyzji w dniu 8 maja 2014 r., a więc jeszcze przed jej zaskarżeniem do organu II instancji, postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe nawet w części. Należy również wyjaśnić, że kwestia kosztów usunięcia i transportu padłej krowy nie była bezpośrednio objęta zakresem zaskarżonej decyzji. Dlatego Sąd nie mógł się do niej odnieść. W świetle powyższego uznać należy, że skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art.151 p.p.s.a.