II SA/Ke 8/18

PostanowienieWSA w Kielcach2018-06-27

Skład orzekający: Małgorzata Długońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy, referendarz sądowy jest zobowiązany do ponownej oceny sytuacji materialnej strony, jeśli nie wskazano nowych okoliczności uzasadniających zmianę poprzedniego postanowienia?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy nie jest zobowiązany do ponownej oceny sytuacji materialnej strony w przypadku kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, jeśli strona nie przedstawiła nowych okoliczności faktycznych lub prawnych, które uzasadniałyby zmianę prawomocnego postanowienia. W takich sytuacjach, zgodnie z art. 165 PPSA, referendarz bada, czy zaszły zmiany w okolicznościach sprawy, które mogłyby wpłynąć na odmienne rozstrzygnięcie.
Stan faktyczny
H. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy (zwolnienie od opłaty kancelaryjnej i ustanowienie adwokata) w związku ze skargą na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Wniosek został złożony po tym, jak poprzednie prawomocne postanowienie referendarza sądowego z dnia 8 lutego 2018 r. odmówiło przyznania prawa pomocy, a wyrok z dnia 13 czerwca 2018 r. oddalił skargę H. S. na decyzję organu. Skarżący podał swoją sytuację materialną, dochody, majątek oraz wydatki, a także dołączył dokumenty potwierdzające te okoliczności. Referendarz ocenił, że skarżący nie wykazał żadnych nowych okoliczności uzasadniających zmianę poprzedniego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. S. z dnia 19 czerwca 2018 r. o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od opłaty kancelaryjnej i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: [..] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w Warszawie z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. H. S. do swojej skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w Warszawie w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym dołączył formularz PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawca ma 66 lata, pozostaje we wspólnym w gospodarstwie domowym z żoną i dorosłą córką. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą, z której osiąga miesięczny dochód w wysokości 700 zł, ponadto otrzymuje emeryturę w wysokości 2210 zł, jego żona pobiera emeryturę w wysokości 1120 zł netto miesięcznie, córka jest bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie osiąga własnego dochodu. W sumie Wnioskodawca nie wykazał innego majątku oprócz mieszkania wielkości 62 m kw o wartości około 140 000 zł i czternastoletniego busa o wartości 7000 zł do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie przewozu 13 osób. Skarżący podał następujące stałe wydatki miesięczne: czynsz za mieszkanie – 550 zł, opłaty za prąd i gaz – 150zł, za inne media – 120 zł, koszty leczenia jego samego i żony około 550 zł. Ponadto miesięcznie wydaje 500 zł na spłatę długów zaciągniętych u rodziny i 300 zł miesięcznie na wizyty lekarskie jego samego i żony. Do wniosku dołączył zaświadczenia lekarskie dotyczące leczenia oraz podatku dochodowego, wydruk ze spółdzielni mieszkaniowej potwierdzający opłaty za mieszkanie oraz paragony dokumentujące koszty leczenia. Prawomocnym postanowieniem starszego referendarza sądowego z dnia 8 lutego 2018 r. odmówiono przyznania prawa pomocy. Wyrokiem z dnia 13 czerwca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę H. S. W dniu 19 czerwca 2018 r. skarżący ponownie złożył formularz PPF wnosząc o zwolnienie od opłaty kancelaryjnej i ustanowienie adwokata. Wobec złożenia przez skarżącego, drugiego wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, należało go zakwalifikować, jako wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia. Możliwość taką stwarza art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), zwanej dalej "p.p.s.a", zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie, mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Zgodnie z art. 167a p.p.s.a do zarządzeń oraz postanowień referendarza sądowego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zarządzeń przewodniczącego oraz postanowień sądu. Złożenie przez stronę kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i przyznanie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu nie obliguje referendarza sądowego do dokonywania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 p.p.s.a. Rolą referendarza jest bowiem w takim przypadku zbadanie, czy strona powołała nowe (zmienione) okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu (por. postanowienie NSA z dnia 29 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 282/12 dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych na stronie www.nsa.gov.pl). W tego typu sytuacjach nie jest więc możliwe dokonywanie odmiennych ocen kondycji finansowej strony na podstawie tożsamych elementów stanu faktycznego, tj. w oparciu o analogiczną do zawartej we wcześniejszym wniosku argumentację. W związku z tym, jeżeli podmiot ubiegający się o przyznanie prawa pomocy nie wskaże jakichkolwiek nowych okoliczności, bądź też podane przez niego fakty nie będą na tyle znaczące, aby mogły doprowadzić do odmiennych od dotychczasowych ocen, skorzystanie z art. 165 p.p.s.a. nie będzie możliwe. W orzecznictwie wskazuje się, że badając przesłanki zastosowania w okolicznościach danej sprawy art. 165 p.p.s.a. referendarz sądowy jest zobowiązany do porównania wniosku złożonego pierwotnie i argumentacji przywoływanej przez wnioskodawcę w toku pierwotnego postępowania o przyznanie prawa pomocy z powtórnym wnioskiem w tym zakresie. Przez "zmianę okoliczności sprawy" należy rozumieć zarówno wszelkie zmiany w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązujących przepisach prawnych, które uzasadniają wydanie postanowienia o odmiennej treści niż uprzednio wydane. W rozpoznawanej sprawie w oparciu o podane informacje i dostępne dokumenty referendarz sądowy uznał, skarżący nie wskazał żadnych nowych okoliczności, które uzasadniałyby zmianę postanowienia z dnia 8 lutego 2018 r. Sytuacja rodzinna, dochody, majątek nieruchomy i ruchomy wykazane we wniosku o prawo pomocy z czerwca 2018 r. są takie same jak podane we wniosku z listopada 2017 r. Wzrosły wprawdzie miesięczne opłaty za czynsz o 11,32 zł, opłaty za prąd i gaz o 50 zł, koszty leczenia i prywatnych wizyt lekarskich skarżącego i jego żony o 100 zł. Jednakże w porównaniu z poprzednio złożonym wnioskiem skarżący nie wykazał już, aby w dalszym ciągu spłacał długi zaciągnięte u rodziny w wysokości 500 zł miesięcznie, a ponadto stać go na ponoszenie wydatków na remont mieszkania w wysokości 200 zł miesięcznie. W dniu 8 maja 2018 r. H. S. uiścił wpis sądowy od skargi w wysokości 120 zł. Okoliczności te nie dają podstaw do zmiany postanowienia z dnia 8 lutego 2018 r. o odmowie przyznania prawa pomocy. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 165 i art. 167a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło