II SA/Ke 811/05

WyrokWSA w Kielcach2006-10-13

Skład orzekający: Beata Ziomek, Dorota Chobian, Dorota Pędziwilk-Moskal

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego, który stanowi współwłasność, może zostać wydana bez ustalenia i wezwania do udziału w postępowaniu wszystkich współwłaścicieli?
Ratio decidendi
Organ administracyjny ma obowiązek ustalenia kręgu wszystkich współwłaścicieli obiektu budowlanego, który ma zostać rozebrany, i wezwania ich do udziału w postępowaniu. Pominięcie któregokolwiek ze współwłaścicieli stanowi naruszenie przepisów o postępowaniu dowodowym i czyni rozstrzygnięcie wadliwym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę części oficyny mieszkalnej, która stanowiła współwłasność. Skarżący, będący współwłaścicielami, zarzucili organom administracji naruszenie przepisów poprzez pominięcie w postępowaniu innych współwłaścicieli oraz błędne przyjęcie, że obiekt nie nadaje się do remontu. Skarżący domagali się uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Asystent sędziego Sergiusz Leydo, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 października 2006 r. sprawy ze skarg S. G.i D. Ś. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz S. G. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] znak: [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane po rozpatrzeniu odwołania D. Ś. i S. G. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z dnia [...] znak : [...] nakazującej J. P., S. G. i D. Ś. jako współwłaścicielom nieruchomości położonej przy ulicy Ś. w K. wykonanie rozbiórki środkowej części parterowego budynku oficyny mieszkalnej, obejmującej mieszkanie numer 7 wskazanej nieruchomości, z jednoczesnym określeniem rozpoczęcia terminu robót rozbiórkowych na dzień 16 maja 2005 r. i ich zakończeniem do dnia 30 czerwca 2005r., uchylił zaskarżoną decyzję w części określającej termin rozpoczęcia robót rozbiórkowych i ich zakończenia i w tym zakresie określił nowy termin rozpoczęcia robót rozbiórkowych na dzień 30 maja 2005r. a termin ich zakończenia do dnia 15 lipca 2005r. - w pozostałej zaś części decyzję utrzymał w mocy. Organ drugiej instancji w uzasadnieniu wskazał, że J.P. wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z pismem informującym o złym stanie fragmentu oficyny położonej na działce przy ul. Ś. w K., załączając opinię w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego sporządzoną przez rzeczoznawcę budowlanego A. K. i jednocześnie wniósł o wydanie przez organ administracji nakazu rozbiórki tej części budynku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. po zapoznaniu się z treścią opinii i jej uzupełnieniem zawartym w piśmie z dnia 25 listopada 2004 r. oraz z pismem zarządcy przedmiotowego budynku - "A" Sp. z o.o., potwierdzającym zły stan techniczny oficyny, przeprowadził w dniu 19 stycznia 2005 r. oględziny przedmiotowej nieruchomości na okoliczność ustalenia stanu technicznego oficyny. Z dokonanych ustaleń wynikało, że stan techniczny części budynku, w którym znajduje się lokal o numerze 7 od ostatnich oględzin przeprowadzonych w kwietniu 2004 r. uległ znacznemu pogorszeniu, nastąpiło zawalenie się części stropu strychowego nad mieszkaniem, ponadto drewniana konstrukcja dachu, podłużna ściana konstrukcyjna budynku będąca w granicy z posesją nr 3 oraz konstrukcja komina grożą zawaleniem i tych elementów nie można wyremontować. W związku z powyższym organ administracyjny wszczął postępowanie w sprawie rozbiórki oficyny mieszkalnej o czym poinformował J. P., D. Ś. oraz S. G. jako współwłaścicieli nieruchomości położonej w K. przy ul. Ś. Po przeprowadzeniu w dniu 14 lutego 2005 r. rozprawy administracyjnej z udziałem J. P., D.Ś. oraz S.G., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. na podstawie art. 67 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku prawo budowlane i art. 104 kpa decyzją z dnia [...] znak : [...], nakazał wskazanym współwłaścicielom przedmiotowej nieruchomości dokonać rozbiórki środkowej części budynku obejmującej mieszkanie nr 7, wyznaczył termin rozpoczęcia robót rozbiórkowych na dzień 16 maja 2005 roku i ich zakończenia do dnia 30 czerwca 2005 roku oraz nałożył obowiązek sporządzenia przez biegłego rzeczoznawcę opinii w przedmiocie prawidłowości wykonania prac rozbiórkowych. Od powyższej decyzji D.Ś. oraz S. G. złożyli odwołanie podnosząc, że na rozprawie administracyjnej oboje zgłosili sprzeciw odnośnie rozbiórki oraz złożyli oświadczenie, w którym zawarli gotowość przeprowadzenia na własny koszt remontu części oficyny, w którym znajduje się lokal mieszkalny będący przedmiotem rozbiórki. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] wskazał na merytoryczną zasadność rozstrzygnięcia organu I instancji z uwagi na wystąpienie obu przesłanek wymienionych w art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane uprawniających do orzeczenia nakazu rozbiórki. Lokal o numerze 7 jest nieużytkowany i obiekt ten nie nadaje się do remontu lub odbudowy. Organ II instancji podniósł, że w przedmiotowym postępowaniu nakaz rozbiórki został nałożony w oparciu o powołany art. 67 ust 1 prawa budowanego na wszystkich współwłaścicieli i okoliczność braku zgody któregokolwiek z współwłaścicieli co do rozbiórki obiektu nie wyłącza ich odpowiedzialności za solidarne utrzymywanie obiektu w dobrym stanie. Wprowadzając zmiany w kwestii terminu rozpoczęcia i zakończenia prac rozbiórkowych organ miał na względzie § 7 ust 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nieużytkowanych lub niewykończonych obiektów budowlanych ( Dz. U. Nr 198, poz.2043)., zgodnie z którym termin rozpoczęcia rozbiórki nie może być krótszy niż 6 tygodni, licząc od dnia doręczenia decyzji o nakazie rozbiórki. Od decyzji organu II instancji S. G. oraz D. Ś. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, której treść została doprecyzowana na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2006r. Skarżący wnieśli o uchylenie decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i poprzedzającej jej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z dnia 31 [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie stwierdzenie, że decyzje zostały wydane z naruszeniem prawa w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zarzucając zaskarżonym rozstrzygnięciom: - naruszenie przepisów prawa materialnego to jest art. 67 ust 1 ustawy Prawo budowlane przez błędne przyjęcie , iż środkowa część parterowego budynku oficyny nie może być wyremontowana i jedynie nadaje się do rozbiórki. - naruszenie art. 84 kodeksu postępowania administracyjnego polegające na przyjęciu jako dowodu w sprawie prywatnej niezweryfikowanej opinii rzeczoznawcy - naruszenie art. 107 § 1 w zw. z art. 7, art. 10 § 1, art. 28 kpa poprzez skierowanie nakazu rozbiórki do części współwłaścicieli z pominięciem D. P. oraz B.W. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu. Podstawę merytorycznego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (Dz.U. Nr 156 poz.1118 ze zm.- cytowanej dalej jako ustawa), stosownie do którego, jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. Z treści powołanego przepisu wynika, że adresatami decyzji rozbiórkowej i jednocześnie stronami postępowania w rozumieniu art. 28 kpa są: właściciel lub zarządca obiektu budowlanego, w stosunku do którego ma być nakazana rozbiórka. Nie budzi wątpliwości, iż w sytuacji, gdy obiekt podlegający rozbiórce stanowi współwłasność kilku podmiotów, adresatami decyzji powinni być wszyscy jego współwłaściciele. Powyższe oznacza, że w toku postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 67 ust. 1 ustawy, organ ma obowiązek ustalenia kręgu podmiotów posiadających status strony, które powinny brać udział w postępowaniu administracyjnym. Oprócz tego obowiązkiem organu jest przeprowadzenie postępowania dowodowego w przedmiocie ustalenia stanu technicznego budynku, oraz zbadania czy obiekt budowlany nadaje się do remontu, odbudowy, wykończenia czy też konieczne jest dokonanie jego rozbiórki. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika w oparciu o jakie dowody organy administracyjne ustaliły krąg podmiotów występujących w sprawie w charakterze stron - adresatów decyzji rozbiórkowej. Okoliczność ta ma zaś istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy z uwagi na brzmienie przepisu art. 67 ust. 1 ustawy, który nakłada obowiązek rozbiórki na właściciela (współwłaścicieli) lub zarządcę obiektu budowlanego. Pozostaje bezspornym, że przedmiotowa nieruchomość nie ma zarządcy, albowiem skarżący przedłożyli na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2006r. kserokopię wniosku skierowanego do Sądu Rejonowego w K.o wyznaczenie zarządcy rzeczy wspólnej - nieruchomości zabudowanej położonej w K. przy ul. Ś. , i sprawa o jego ustanowienie toczy się przed Sądem Rejonowym w K. w sprawie sygn. akt II Ns 1139/03 i do tej pory nie została zakończona. Wobec zarzutu skarżących odnośnie pominięcia w postępowaniu administracyjnym D.P. oraz B.W. jako współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości oraz braku dowodów na okoliczność ustalenia przez organ osób na które został nałożony obowiązek rozbiórki środkowej części parterowego budynku oficyny mieszkalnej, obejmującej mieszkanie numer 7 na terenie posesji przy ul. Ś. w K., Sąd rozpoznający niniejszą sprawę stwierdza, iż organy administracji przeprowadziły postępowanie wyjaśniające z naruszeniem art. 7, 77 § 1 kpa. Przepisy te obligują organy administracji orzekające w sprawie do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W rozpoznawanej sprawie nie ustalenie stron postępowania w sposób umożliwiający w tym zakresie weryfikację podjętego rozstrzygnięcia czyni to rozstrzygnięcie wadliwym w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Wedle przepisów kodeksu postępowania administracyjnego naruszenie zasady wyrażonej w art. 10 kpa gwarantującej wszystkim stronom czynny udział w postępowaniu i pozbawienie udziału w postępowaniu administracyjnym którejkolwiek ze stron mogłoby prowadzić wprost do wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej w trybie art. 145 § 1 pkt 4 kpa (wznowienie postępowania ) bez względu na merytoryczną zasadność podjętego rozstrzygnięcia. W prowadzonym na nowo postępowaniu każda ze stron jest uprawniona do składania wniosków i żądań, które organ ma obowiązek uczynić przedmiotem rozstrzygnięcia. W tej sytuacji poza rozważaniami Sądu pozostaje kwestia naruszenia art. 67 ust. 1 ustawy w zakresie odnoszącym się do merytorycznej zasadności przesłanek skutkujących wydaniem nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego. Za nietrafny natomiast należy uznać zarzut w kwestii nadania przez organ opinii rzeczoznawcy waloru dowodu w rozumieniu art. 84 kpa (dowód z opinii biegłego), albowiem przedłożona do akt przedmiotowa opinia była tylko jednym z elementów materiału dowodowego w sprawie wydania decyzji rozbiórkowej, podlegającym rozpatrzeniu przez organ wydający decyzję w takiej sprawie według zasad określonych w art. 7 kpa oraz w trybie określonym w art. 77 § 1 , 80 i 107 § 3 kpa. Z omówionych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c, art. 135, art. 200 - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło