II SA/Ke 822/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Anna Żak, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk- Moskal, Protokolant Sekretarz sądowy Dorota Pawlicka, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 czerwca 2006 sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego I. oddala skargę, II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokat A. S.- C. kwotę 292,80 ( dwieście dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych ( w tym 52, 80 złotych podatek VAT ) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu. II SA/ Ke 822/05 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania A. C. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta przez Głównego Specjalistę Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia[...], którą przyznano w formie zasiłku celowego w miesiącu maju kwotę 250 zł z przeznaczeniem na żywność i na zakup koszuli i odmówiono pomocy społecznej w formie zasiłku celowego w kwocie 95 zł na zakup 50 biletów MPK lub wydanie takiej ilości biletów, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ ten ustalił, że wnioskiem z dnia 23.04.2004r. A. C. wystąpił o przyznanie realnej pomocy materialnej poprzez m. in. przyznanie zasiłku okresowego, kurtki wiosennej oraz zasiłku celowego w kwocie 95 zł na kupno 50 biletów MPK lub wydanie takiej ilości biletów. Organ I instancji przyznał zasiłek celowy w kwocie 250 zł natomiast odmówił przyznania zasiłku na bilety MPK. Decyzja ta została uchylona, jako wydana przez organ nie posiadający właściwego upoważnienia do jej podjęcia. Po uzyskaniu upoważnienia Prezydenta Miasta do wydawania decyzji administracyjnych z zakresu pomocy społecznej, organ I instancji wydał w dniu [...] decyzję, od której odwołanie wniósł A. C. podnosząc, iż podtrzymuje swoje odwołanie z dnia 19 maja 2004r. ponieważ obecnie zaskarżona decyzja jest powtórzeniem decyzji z dnia [...], zdaniem skarżącego nie było ponownego rozpatrzenia sprawy, nie został bowiem uwzględniony nowy stan prawny, jaki nastąpił po 1 maja 2004r. dotyczący nie tylko nowego upoważnienia do wydawania decyzji lecz także traktowania go jako obywatela RP, zwracającego się o pomoc w najbardziej podstawowych sprawach. Odwołujący się wniósł o rozpatrzenie tego odwołania na jawnej rozprawie z przesłuchaniem m. in. Prezydenta Miasta i Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie. Rozpoznając to odwołanie organ II instancji wskazał, że A. C. odpowiada warunkom ogólnym, uprawniającym do ubiegania się o świadczenie pieniężne z pomocy społecznej, albowiem jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku nie posiadał żadnego własnego dochodu. Dlatego też organ I instancji przyznał mu zasiłek celowy w kwocie 250 zł na podstawie art. 39 ust.1 i 2 ustawy o pomocy społecznej. Ze sprawozdania Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie wynika, że roczny plan Ośrodka na pomoc finansową w ramach zadań własnych wynosi 780.000,00 zł, z tego w I półroczu 2004r. wydano na zasiłki celowe i celowe specjalne kwotę 410.859,00 zł pomocą w formie zasiłków celowych objęto 2119 rodzin na kwotę 383.511 zł oraz dla 115 osób przyznano zasiłki celowe specjalne na kwotę 27.348 zł. A zatem w I półroczu średni zasiłek celowy wynosił 180 zł a specjalny celowy 237 zł. Dlatego też organ I instancji pomimo zrozumienia dla potrzeby A. C., jaką jest zakup biletów MPK, ze względu na ograniczone środki finansowe zmuszony był odmówić pomocy na ten cel, przyznając jednak zasiłek celowy na niezbędną potrzebę bytową tj. żywność. Z akt sprawy jak i kolejnych wpływających do Kolegium wynika, że odwołujący nie pozostaje bez wsparcia, ponieważ przyznano mu został zasiłek okresowy na m-c maj i czerwiec po 93 zł oraz zasiłek celowy na czerwiec w kwocie 250 zł, ponadto decyzją z dnia [...] udzielona została skarżącemu pomoc w formie obiadów na okres od 1.07. do 31.12.2004r. Odnosząc się do zarzutów odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że poprzednia decyzja została uchylona, ponieważ wydał ją organ bez stosownego upoważnienia, decyzja drugoinstancyjna nie odnosiła się do kwestii merytorycznych sprawy i dlatego też rozpatrywana obecnie przez ten organ decyzja jest podobna w treści i wydana została bez przeprowadzania postępowania wyjaśniającego. Natomiast co do żądania rozpatrzenia odwołania na rozprawie, w ocenie Kolegium w świetle art. 89 § 1 i 2 kpa nie zachodzi taka potrzeba, gdyż zgromadzony materiał dowodowy nie wymagał wyjaśnienia przez świadków lub biegłych i był wystarczający do podjęcia decyzji. W skardze na tę decyzję A. C. zarzucił, iż decyzja ta uniemożliwia mu " mobilność w podstawowym zakresie", że w istocie nie rozpoznano żadnego z jego odwołań gdyż " wygląda na to, że pod pretekstem formalnego uchybienia organu I instancji" przedłużono znacznie postępowanie administracyjne zmuszając go do powtórnego pisania odwołania w tej samej sprawie. Organ I instancji przy wydaniu ponownej decyzji wcale nie prowadził postępowania wyjaśniającego natomiast organ II instancji przy wydawaniu obydwu decyzji nie prowadziła postępowania odwoławczego przewidzianego przez kpa; decyzję wydano na posiedzeniu niejawnym, bez jego udziału, w postępowaniu. które ograniczało się do odebrania korespondencji. Przewlekłość postępowania i tryb stanowią zdaniem skarżącego niezbity dowód tendencyjności nakierowanej przeciwko jego podstawowym interesom jako człowieka i obywatela państwa prawa. Skarżący zarzucił, iż bez jakiegokolwiek uzasadnienia zignorowano jego wnioski dowodowe, zawarte w odwołaniach, w których niezbicie wykazał, że wysocy funkcjonariusze samorządowi miasta K., w których gestii leżą m. in. sprawy pomocy społecznej, mają osobiste uprzedzenia do niego, ponieważ byli stronami w procesie o zatrudnienie, jakie toczyły się w latach 1999-2002. Dalej skarżący podniósł kwestię utrzymywania przez Urząd Miasta "flotylli luksusowych limuzyn" oraz dotowania z budżetu Miasta MPK kwotą ok. 10 mln zł, stawiając pytanie, dlaczego w sytuacji, gdy autobusy nie są nawet w połowie zapełnione jemu odmawia się podstawowej mobilności , zmuszając do wielokilometrowych wędrówek pieszych. Zdaniem skarżącego organy obu instancji jaskrawo naruszają jego prawa zagwarantowane w art. 2,7,8,30,32 i 67 Konstytucji a także naczelne zasady kpa i ustawy o pomocy społecznej. W związku z tak sprecyzowanymi zarzutami A. C. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa a przez to nieważnej i napiętnowania funkcjonariuszy SKO. W odpowiedzi na tę skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu swojej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153/2002 poz. 1269 ze zmianami/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną /art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej uppsa /. Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji będącej przedmiotem skargi. Zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej potrzeby osób korzystających z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Z kolei w myśl art. 39 ust. 1 tej ustawy może być przyznany zasiłek celowy w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby życiowej. Ze sformułowania tego ostatniego przepisu wynika, iż decyzja w przedmiocie przyznania takiego zasiłku i jego wysokości należy do tzw. uznania administracyjnego. Sąd badając zgodność z prawem takiej decyzji bada w szczególności, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego i czy uzasadnił rozstrzygnięcie sprawy dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami. W ocenie sądu zaskarżonej decyzji nie można uznać za dowolną, zaś jej uzasadnienie odpowiada wymogom art. 107 kpa. Organ szczegółowo uzasadnił, dlaczego możliwe było przyznanie skarżącemu zasiłku celowego w kwocie 250 zł i dlaczego odmówiono mu dalszej kwoty 95 zł jako zasiłku celowego na przejazdy MPK. Odnosząc się do zawartych w skardze zarzutów wskazać należy, iż organ I instancji przeprowadził stosowne postępowanie wyjaśniające, zmierzające do ustalenia sytuacji materialnej i rodzinnej, w jakiej znajduje się skarżący. Ta sytuacja plus znajomość organu co do swoich możliwości były wystarczające do podjęcia decyzji w kwestii przyznania pomocy społecznej. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. orzeczenia kolegium zapadają po przeprowadzeniu rozprawy lub na posiedzeniu niejawnym. Kolegium władne był uznać, iż rozpoznanie złożonego przez skarżącego odwołania nie wymaga przeprowadzenia rozprawy. Jak bowiem wynikało to z odwołania, skarżący domagał się wyznaczenia jawnej rozprawy w celu zaproszenia na nią przedstawicieli władz, mediów i przesłuchania na niej Prezydenta Miasta " dla ustalenia przyczyn dyskryminacji a w szczególności jaki wpływ na tę sytuację ma fakt, że jako ówczesny Wojewoda był stroną przeciwną w procesie przed sądami powszechnymi z powództwa skarżącego, który to proces bojkotował", A. S. " jako odpowiedzialnego za sprawy pomocy społecznej Wiceprezydenta który ma również osobiste i wynikające z niskich pobudek przyczyny dyskryminacji" oraz M. C. jako Dyrektora MOPR "na okoliczność uporczywego i konsekwentnego odmawiania prawa do korzystania z komunikacji miejskiej". W sytuacji, gdy skarżący od kilku lat utrzymuje się wyłącznie z pomocy społecznej a wysokość kolejnego przyznanego mu zasiłku jest wyższa od średnich zasiłków, przyznawanych przez organ pomocy społecznej, brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że skarżący jest szykanowany przez organy przy przyznawaniu mu tej pomocy. Skoro zaś z odwołania wynikało, że świadkowie w zasadzie mają być przesłuchiwani na okoliczność procesów toczących się w przeszłości przed sądami powszechnymi, Samorządowe Kolegium Odwoławcze władne było uznać, iż dowody te nie są potrzebne do wyjaśnienia sprawy. Takie też stanowisko znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, tym samym zarzut, jakoby bez uzasadnienia zignorowano wnioski skarżącego jest nieuzasadniony. W niniejszej sprawie sąd nie może zajmować się podnoszoną w skardze kwestią utrzymywania samochodów przez Miasto czy też dotowaniem komunikacji miejskiej. Stosownie do art. 18 ust. 2 pkt 4 ustawy o samorządzie gminnym, do wyłącznej właściwości rady gminy należy uchwalanie budżetu gminy. Organy pomocy społecznej nie decydują o polityce finansowej gminy a w szczególności o tym, jaką kwotę rada gminy przeznacza na dany rok na pomoc społeczną. Odnosząc się do zarzutu, iż organy obu instancji naruszyły przepisy Konstytucji wskazać należy, iż żaden z powołanych przez skarżącego przepisów nie daje mu uprawnienia do żądania zapewnienia bezpłatnych przejazdów komunikacją miejską zwłaszcza kosztem niemożności zaspokojenia przez organy pomocy społecznej niezbędnych potrzeb życiowych takich jak zakup żywności i leków ratujących życie dla innych osób, takiej pomocy potrzebujących. Bezzasadny jest także zarzut naruszenia przepisów ustawy o pomocy społecznej czy też naczelnych zasad kpa, skoro jak wcześniej wspomniano obowiązujące przepisy dopuszczają rozpoznanie odwołania w sprawie przyznania pomocy społecznej na posiedzeniu niejawnym i sprawa została należycie wyjaśniona. Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, że rozstrzygające w sprawie organy administracji przeprowadziły postępowanie zgodnie z obowiązującymi przepisami, dokonały w jego wyniku niewadliwych ustaleń stanu faktycznego, a wydane przez nie decyzje nie budzą wątpliwości co do ich zgodności z prawem. Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 uppsa.