II SA/Ke 826/17

PostanowienieWSA w Kielcach2018-04-23

Skład orzekający: Małgorzata Długońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) podlega umorzeniu, jeśli kwestia kosztów została już prawomocnie rozstrzygnięta, a sprawa administracyjna, której dotyczy, została merytorycznie rozstrzygnięta przez sąd administracyjny na korzyść skarżącego?
Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy podlega umorzeniu, jeśli kwestia kosztów sądowych została już prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem referendarza sądowego, a wniosek o ustanowienie adwokata stał się zbędny w związku z uchyleniem przez sąd administracyjny zaskarżonego postanowienia organu i zwrotem akt administracyjnych do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. W takich okolicznościach dalsze rozpoznawanie wniosku o prawo pomocy nie jest celowe i mogłoby jedynie przedłużać postępowanie.
Stan faktyczny
Skarżąca M. D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wcześniej, wyrokiem z dnia 10 stycznia 2018 r., WSA w Kielcach uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz postanowienie Burmistrza Miasta w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 17 stycznia 2018 r. skarżąca została częściowo zwolniona od kosztów sądowych. Następnie skarżąca złożyła kolejny wniosek o prawo pomocy, wskazując na brak zmian w swojej sytuacji materialnej. Sąd uznał oba wnioski za bezprzedmiotowe i podlegające umorzeniu.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. D. o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego postanawia: umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wyrokiem z dnia 10 stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach po rozpatrzeniu skargi M.D. uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz postanowienie Burmistrza Miasta w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. W dniu 12 stycznia 2018 r. skarżąca złożyła formularz PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego formularza wynika, że skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z dorosłą córką, utrzymują się z renty w wysokości 967,80 zł i zasiłku pielęgnacyjnego w wysokości 520 zł, co daje w sumie łączny dochód netto w wysokości 1487,80 zł. Wnioskodawczyni nie wykazała innego majątku oprócz domu wielkości 63, 5 m kw, nieruchomości rolnej o powierzchni 67 arów i łąki. Miesięcznie wydaje od 150 zł – 400 zł na zakup leków i leczenie. Ostatnio uiściła 777zł opłaty za gaz, ponosi koszty ogrzewania domu, płaci za prąd, wodę, śmieci i kanalizację. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 17 stycznia 2018 r. zwolniono skarżącą od kosztów sądowych ponad kwotę 110 zł już uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi i opłaty kancelaryjnej. W dniu 30 marca 2018 r. skarżąca złożyła kolejny formularz PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Ze złożonego formularza wynika, że sytuacja rodzinna i majątkowa skarżącej nie zmieniła się. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz.1369), zwanej dalej "p.p.s.a" przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i wynagrodzenia fachowego pełnomocnika przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jego rozpoznanie stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do art. 249a p.p.s.a. Kwestia ta została już rozstrzygnięta prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia 17 stycznia 2018 r., którym zwolniono skarżącą od kosztów sądowych ponad kwotę 110 zł już uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi i opłaty kancelaryjnej. M.D. nie musi uiszczać żadnych kosztów sądowych w sprawie sygn. akt II SA/Ke 826/17. Również rozpoznawanie wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu stało się zbędne w obecnej sytuacji skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach bowiem uwzględnił skargę M. D. uchylając postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego i postanowienie Burmistrza Miasta odmawiające M. D. umorzenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego w wysokości 1.725 zł. W wypadku uprawomocnienia się wyroku WSA w Kielcach akta administracyjne zostaną zwrócone do organu, a Burmistrz będzie musiał ponownie rozpatrzyć wniosek M.D. o umorzenie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, w szczególności ustalić na nowo i w sposób prawidłowy jej dochody, wydatki, odnieść te ustalenia do jej sytuacji rodzinnej i zdrowotnej, ustalić konkretną lub przynajmniej przybliżoną kwotę jaka pozostaje skarżącej po opłaceniu kosztów związanych z utrzymaniem, a następnie rozważyć, czy kwota ta pozwala na uiszczenie kosztów postępowania rozgraniczeniowego w całości lub w części. Ustanowienie adwokata z urzędu na obecnym etapie postępowania sąodwoadminstacyjnego przedłużyłoby uprawomocnienie się korzystnego dla M.D. wyroku WSA w Kielcach i zwrot akt administracyjnych do organu. Postępowanie w zakresie wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu również podlega więc umorzeniu. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1, art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło