II SA/Ke 837/05
WyrokWSA w Kielcach2006-07-13
Skład orzekający: Beata Ziomek, Dorota Chobian, Maria Grabowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, przyznając zasiłek celowy w ramach uznania administracyjnego, naruszył prawo, odmawiając przyznania świadczenia w wysokości odpowiadającej oczekiwaniom wnioskodawcy, mimo spełnienia przez niego kryteriów ustawowych?Ratio decidendi
Przyznanie zasiłku celowego następuje w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że sam fakt spełnienia kryteriów ustawowych nie gwarantuje przyznania świadczenia w wysokości oczekiwanej przez wnioskodawcę. Organ ma prawo ocenić hierarchię potrzeb zgłaszanych przez wnioskodawcę w kontekście ograniczonych środków finansowych ośrodka pomocy społecznej i liczby osób ubiegających się o wsparcie. W tym przypadku organ prawidłowo rozdzielił dostępne środki, nie naruszając prawa ani granic uznania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący A. K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji przyznającą mu zasiłek celowy. Skarżący kwestionował wysokość przyznanego zasiłku, uznając ją za niewystarczającą do zaspokojenia jego potrzeb, w tym opłacenia rachunków i kosztów związanych z wykonywanym zawodem muzyka. Organy administracji uznały, że przyznana kwota mieści się w granicach uznania administracyjnego, biorąc pod uwagę ograniczone środki finansowe i liczbę innych osób potrzebujących pomocy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian,, Sędzia WSA Maria Grabowska, Protokolant Sekretarz sądowy Katarzyna Mrozicka - Bąbel, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 lipca 2006r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] nr [...] przyznającą A. K. świadczenie w formie zasiłku celowego w łącznej wysokości [...]zł, w tym [...] przelewem na Zakład Gazowniczy, [...]zł przelewem na Zakład Energetyczny oraz [...]zł na bieżące potrzeby i na poszukiwanie pracy.
W motywach rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, iż podstawę przyznania zasiłku celowego stanowił art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej, w myśl którego, w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. A. K. we wniosku skierowanym do Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej zwrócił się o przyznanie pomocy finansowej w kwocie [...]zł, która umożliwiłaby prawidłowe funkcjonowanie w społeczeństwie i poszukiwanie pracy na terenie kraju, a także opłacenie rachunków za gaz ([...]zł), uregulowanie zaległości w spółdzielni mieszkaniowej ([...]zł), opłacenie kosztów procesu ([...]zł) i kosztów radcy prawnego ([...]zł), wpłatę czesnego za naukę w szkole syna ([...]zł) oraz uregulowanie rachunku za energię elektryczną ([...]zł). Organ odwoławczy stwierdził, że A. K. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, prowadząca samodzielnie gospodarstwo domowe, spełnia kryterium przewidziane art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej , uprawniające do ubiegania się o świadczenia pieniężne z pomocy społecznej. Orzekanie w sprawach zasiłków celowych następuje w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, iż organ przyznając pomoc bierze pod uwagę nie tylko sytuację materialną wnioskodawcy i cel na który zasiłek jest przyznawany, ale również możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej. Dyrektor Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w sprawozdaniu wyjaśnił, że z kwoty przeznaczonej na zasiłki celowe w miesiącu maju udzielono pomocy finansowej 219 rodzinom, z czego średnia wysokość zasiłku wynosiła 110,11zł, najniższy zasiłek celowy został przyznany w kwocie 50zł a najwyższy w kwocie 400zł. Odnośnie uregulowania czesnego za naukę syna stwierdzono, że prowadzi on odrębne gospodarstwo domowe.
W tych okolicznościach faktycznych i prawnych Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że decyzja organu I instancji jest uzasadniona i nie narusza prawa.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożył A. K. kwestionując wysokość przyznanego zasiłku celowego w stosunku do zgłoszonych przez niego potrzeb.
Zdaniem skarżącego, organ administracji tendencyjnie stosuje przepisy, uniemożliwiając w ten sposób jego prawidłowe funkcjonowanie w społeczeństwie. Podkreśla, iż jest muzykiem, a zawód ten wymaga znacznych nakładów finansowych, w związku z tym regularnie wypłacany zasiłek w kwocie [...]zł uważa za niezbędny i w pełni uzasadniony.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w treści zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanym przypadku kontrola sądowoadministracyjna takich naruszeń prawa nie wykazała.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo wykazało, że zasiłek celowy, którego materialnoprawną podstawę stanowił przepis art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr
4, poz. 593 ze zm.), jest świadczeniem przyznawanym w ramach uznania administracyjnego. Okoliczność ta jak już wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądowym powoduje, iż sam fakt spełniania kryteriów ustawowych nie oznacza automatycznego przyznania osobie zainteresowanej tego świadczenia i w wysokości zgodnej z jej oczekiwaniami. Z przepisów prawa regulujących tryb przyznawania zasiłku celowego wynika, że udzielając świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej organ kieruje się ogólnymi zasadami wyrażonymi w art. 3 ust. 3 i 4 cyt. ustawy tzn.: dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy jak również uwzględniania potrzeb osób i rodzin korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.
Z materiału zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że skarżący znajduje się rzeczywiście w trudnej sytuacji materialnej spowodowanej głównie pozostawaniem bez pracy. Nie budzi zatem wątpliwości konieczność udzielenia mu pomocy społecznej w formie pieniężnej. Należy jednak podkreślić, że wysokość przyznanego świadczenia zależy od uznania organu wydającego decyzję. Uznanie administracyjne obejmuje również prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy rozeznać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nich żądań. Ośrodki pomocy dysponują ograniczonymi środkami finansowymi, a posiadane fundusze muszą być rozdzielane pomiędzy stale rosnącą liczbę osób wymagających wsparcia. Nie ulega więc wątpliwości, iż organ nie może zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc jak również udzielać świadczeń w oczekiwanej przez te osoby wysokości.
Znajdujące się w aktach dane dotyczące wysokości środków pieniężnych jakimi dysponował Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej oraz wskazujące liczbę osób objętych pomocą jednoznacznie świadczą o tym, że organ przyznając skarżącemu pomoc w formie zasiłku celowego w łącznej wysokości [...]zł i jednocześnie określając konkretnie przeznaczenie środków finansowych, nie naruszył prawa i nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Organ bowiem wykazał, że wysokość udzielonego skarżącemu zasiłku celowego nie była niższa od świadczeń tego rodzaju udzielonych w tym samym okresie innym osobom ubiegającym się o pomoc i mieściła się w granicach udzielanej przez organ pomocy. Przepisy ustawy o pomocy społecznej nie gwarantują przyznania bezzwrotnej pomocy społecznej w wysokości zaspokajającej potrzeby i oczekiwania osób ubiegających się o nie, nawet tych, które strona uważa dla siebie za niezbędne. Natomiast zgoła odmienną kwestią jest to, że przyznana wysokość zasiłków skarżącego nie satysfakcjonuje.
Z podniesionych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że
organ wydając decyzję nie naruszył przepisów prawa i nie przekroczył granic uznania administracyjnego, a zatem skarga wniesiona na taką decyzję musiała ulec oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło