II SA/Ke 852/11
PostanowienieWSA w Kielcach2012-03-19
Skład orzekający: Sędzia NSA Anna Żak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wraz z małżonkiem posiada stałe źródła dochodu (wynagrodzenie za pracę i emerytura) oraz jest właścicielem nieruchomości, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli nie wykazała konkretnych dodatkowych kosztów związanych ze stanem zdrowia członka rodziny?Ratio decidendi
Osoba fizyczna nie może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych, jeśli posiada stałe źródła dochodu i majątek (nieruchomości), a nie wykazała konkretnych, dodatkowych wydatków związanych z trudną sytuacją życiową, np. kosztów leczenia członka rodziny. Instytucja prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym, stosowanym w przypadkach wyjątkowych wobec osób w trudnej sytuacji materialnej.Stan faktyczny
Z.C. złożył wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący wraz z żoną posiadają stałe dochody (wynagrodzenie i emerytura) oraz nieruchomości. Wnioskodawca powołał się na znaczny stopień niepełnosprawności żony, jednak nie wykazał konkretnych dodatkowych kosztów związanych z jej leczeniem. Referendarz sądowy oddalił wniosek, a skarżący złożył sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
II SA/Ke 852/11 POSTANOWIENIE Dnia 19 marca 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Żak po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z.C. i R.N. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie we wznowionym postępowaniu postanawia oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Z.C. złożył urzędowy formularz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący wskazał, że wniosek jest uzasadniony jego sytuacją materialną - pozostaje we wspólnym gospodarstwie rodzinnym z żoną E.C. Wg oświadczenia posiada budynek mieszkalny o powierzchni 92 m2, mieszkanie o powierzchni 38,5 m2 oraz działkę 3180 m2. Skarżący uzyskuje dochód z tytułu umowy o pracę w kwocie 3500 zł brutto, jego żona pobiera emeryturę w wysokości 1788 zł, co stanowi łączny dochód
w kwocie 5288 zł miesięcznie.
Referendarz Sądowy przy Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach postanowieniem z dnia 9 lutego 2012r. oddalił wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.
Sprzeciw od powyższego postanowienia złożył Z.C. załączając orzeczenie o stanie zdrowia jego żony – E.C., z którego wynika, że stwierdzono u niej znaczny stopień niepełnosprawności i jest niezdolna do pracy. Orzeczenie wydano do dnia 28 lutego 2013r. (k. 40-42).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Zgodnie art. 241 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Z kolei w myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym
i powinna być stosowana w przypadkach wyjątkowych, wobec osób, których sytuacja materialna i bytowa jest trudna. Do osób takich zaliczyć można m.in. bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone
i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Występujący z wnioskiem
o zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za jego uwzględnieniem, co oznacza, że jest zobowiązany wykazać
z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, że poniesienie kosztów sądowych wiązać się będzie z uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu.
Zdaniem Sądu skarżący w niniejszej sprawie nie wykazał należycie, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej do przyznania prawa pomocy. Zasadnicze znaczenie ma fakt, iż wnioskodawca wraz z żoną posiadają stałe źródło dochodu w postaci wynagrodzenia za pracę w wysokości 3500,00 zł. oraz emerytury w wysokości 1788.00 zł., jest właścicielem domu, mieszkania oraz dużej działki (oświadczenie skarżącego k.15-16). Nie jest zatem osobą ubogą, pozbawioną środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. Co prawda z załączonego do sprzeciwu orzeczenia o stopniu niepełnosprawności E.C. wynika, że została ona zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności (do 28.02.2013r.), ale skarżący nie wykazał jakie koszty z tym związane, np. zakupu leków czy leczenia, ponosi.
W związku z tym stwierdzić należy, że skarżący jest w stanie opłacić koszty sądowe, które na obecnym etapie postępowania sprowadzają się do konieczności uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło