II SA/Ke 88/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Danuta Kuchta (spr.), Asesor WSA Sylwester Miziołek, Protokolant Asystent sędziego Sergiusz Leydo, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 marca 2007 r. sprawy ze skargi J.T. na decyzję Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] znak: [...]Kolegium Odwoławcze uchyliło w całości decyzję z dnia [...] znak: [...] wydaną z upoważnienia Burmistrza Gminy W. przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w W. w sprawie przyznania świadczenia w formie jednorazowego zasiłku celowego na złagodzenie skutków suszy w wysokości 1.000,00 zł i zwróciło sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W motywach swego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż wnioskiem z dnia [...]. J.T. zwrócił się do Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej o przyznanie zasiłku celowego w związku z suszą w 2006r. w kwocie 1.000,00 zł., zwiększonego o 392,00 zł z racji utrzymywania konia i poniesienia szkody w użytkach zielonych spowodowanej suszą, a wynoszącej powyżej 30 %. Organ I instancji uznał, iż J.T. spełnia wymogi określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy (Dz. U. nr 155, poz. 1109) i decyzją z dnia 26 października 2006r. udzielił wnioskodawcy pomocy w kwocie 1.000,00 zł. Odwołanie od decyzji organu I instancji wniósł J.T., wskazując, iż decyzją tą bezpodstawnie nie przyznano mu dopłaty do posiadanego we własnym gospodarstwie konia. Decyzją z dnia 19 grudnia 2006r. Kolegium Odwoławcze (zwane dalej Kolegium) uchyliło w całości decyzję organu I instancji i zwróciło sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy podniósł, iż organ pierwszej instancji w ogóle nie ustosunkował się do wniosku J.T. w sprawie zwiększenia pomocy o kwotę 392 zł przysługującą w związku z utrzymywaniem konia i poniesieniem szkód w użytkach zielonych. Tym samym decyzja z dnia 26 października 2006 r. została wydana z naruszeniem przepisów § 5 ust. 2 cyt. wyżej rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy oraz art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.). Ze względu na powyższe Kolegium uznało, iż przedmiotowa sprawa wymaga uzupełnienia w znacznej części, głównie w zakresie ustalenia czy rolnik faktycznie utrzymuje konia oraz dokonania ponownego jej rozstrzygnięcia, obejmującego wszystkie elementy wniosku rolnika. Skargę na decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniósł J.T., żądając ogólnie "rozpatrzenia sprawy związanej z wypłatą dodatku suszowego za 2006r." Skarżący podniósł ponadto, iż Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej odmawia mu przyznania dopłaty do posiadanego przez niego konia. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269) zadaniem sądu administracyjnego jest sprawowanie kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem obowiązującym w dniu ich wydania, nie zaś ocena ich pod względem słuszności i celowości, bądź zasad współżycia społecznego. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Z kolei stosownie do art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a, decyzja (lub postanowienie) podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi: - po pierwsze, naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, - po drugie, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, - po trzecie, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd nie stwierdził, aby w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia prawa materialnego bądź procesowego, które mogłoby stanowić podstawę uwzględnienia skargi z przyczyn wskazanych w art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a. Tym samym, kwestionowana przez skarżącego decyzja nie budzi zastrzeżeń z punktu widzenia jej legalności. Ustalony w sprawie stan faktyczny jest bezsporny i nie był kwestionowany przez żadną ze stron. Na wstępie rozważań prawnych wskazać należy, iż kwestię udzielania i wysokości pomocy społecznej rodzinom rolniczym, których gospodarstwa rolne zostały dotknięte suszą w 2006r. reguluje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy (Dz. U. Nr 155, poz. 1109), zwane dalej rozporządzeniem, wydane z upoważnienia zawartego w art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, z późn. zm.). Podkreślić trzeba, iż przedmiotową pomoc przyznaje się na wniosek osoby zainteresowanej złożony w ośrodku pomocy społecznej właściwej gminy (§ 4 ust. 1 rozporządzenia) sporządzonym według wzoru określonym w załączniku do rozporządzenia (§ 4 ust. 3 rozporządzenia). Dlatego też zasadnym jest przyjęcie, iż granice sprawy dotyczącej udzielania pomocy społecznej rodzinom rolniczym, których gospodarstwa rolne zostały dotknięte suszą w 2006r. wyznacza wniosek osoby zainteresowanej. Natomiast kwestię warunków i wysokości udzielanej pomocy określają powołane poniżej przepisy. Zgodnie z § 2 rozporządzenia, pomocy udziela się rodzinie rolniczej, jeżeli: - co najmniej jedna osoba w tej rodzinie jest rolnikiem w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, który podlega temu ubezpieczeniu z mocy ustawy (ust. 1), - w gospodarstwie rolnym w rozumieniu przepisów ustawy o podatku rolnym, w którym szkody w uprawach rolnych spowodowane suszą, oszacowane przez komisję powołaną przez wojewodę na podstawie § 20, ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1996 r. w sprawie szczegółowych kierunków działań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz sposobów ich realizacji (Dz.U. Nr 16, poz. 82; z późn. zmianami), wynoszą średnio powyżej 30% (ust. 2). Z kolei stosownie do § 5 ust. 1 rozporządzenia w przypadku rodziny rolniczej prowadzącej gospodarstwo rolne o powierzchni do 5 ha użytków rolnych pomoc przysługuje w wysokości 500 zł (pkt 1), zaś w przypadku rodziny rolniczej prowadzącej gospodarstwo rolne o powierzchni powyżej 5 ha użytków rolnych pomoc ta wynosi 1.000 zł (pkt 2). Pomoc ta zwiększa się o 392 zł w przypadku rodziny rolniczej prowadzącej gospodarstwo rolne, w którym utrzymuje się bydło, owce, kozy lub konie, jeżeli szkody w użytkach zielonych tego gospodarstwa spowodowane suszą wynoszą powyżej 30% (§ 5 ust. 2). Mając na uwadze zarówno dyspozycję powołanych powyżej przepisów § 2 i § 5 rozporządzenia jak i treść złożonego według stosownego wzoru wniosku J.T., wskazać należy, iż obowiązkiem organu I instancji było rozpoznanie przedmiotowego wniosku pod kątem wymagań i przesłanek koniecznych - w myśl w/w przepisów - dla uzyskania pomocy społecznej rodzinom rolniczym, których gospodarstwa rolne zostały dotknięte suszą w 2006 r. oraz określenia jej wysokości. Stosownie bowiem do przepisów art. 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), zwanej dalej k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz są obowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W szczególności podkreślić należy, iż z wzoru wniosku stanowiącego na podstawie § 4 ust. 3 załącznik do rozporządzenia wynika, iż swoim zakresem obejmuje zasiłek celowy przyznawany zarówno od powierzchni gospodarstwa rolnego jak i z tytułu utrzymywania w gospodarstwie rolnym określonych zwierząt - w tym koni zarejestrowanych w rejestrze koniowatych. Dlatego też przedmiotowy wniosek, w którym J.T. domaga się przyznania tego świadczenia na podstawie obu w/w podstaw winien być rozpatrywany całościowo. Z w/w względów organ odwoławczy, stwierdzając naruszenie § 5 ust. 2 rozporządzenia, uchylił decyzję z dnia 26 października 2006 r. i przekazał ją do ponownego rozpoznania w całości - a nie w części dotyczącej nieprzyznania pomocy z tytułu utrzymywania przez rolnika konia. Mając na uwadze powyższe podnieść należy, iż organ I instancji w ogóle nie ustosunkował się do zawartego we wniosku J.T. żądania dotyczącego zwiększenia pomocy o 392 zł w związku z utrzymywaniem w gospodarstwie rolnym konia, jedynie częściowo rozpatrując przedmiotowy wniosek - w zakresie przyznania zasiłku celowego ustalanego na podstawie powierzchni gospodarstwa rolnego. Tym samym stwierdzić należy, iż decyzja z dnia 26 października 2006 r. wydana została z naruszeniem przepisu § 5 ust. 2 rozporządzenia, jak również art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Organ I instancji nie przeprowadził bowiem postępowania dowodowego, które pozwoliłoby ustalić, czy w gospodarstwie rolnym J.T. utrzymuje się konia, co w myśl § 5 ust. 2 rozporządzenia jest przesłanką zwiększenia pomocy o 392 zł. Zgodnie z dyspozycją art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, zaś przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Stwierdzić należy, iż ze względu na wskazane wyżej nieprawidłowości koniecznym było przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Dlatego też organ odwoławczy zasadnie orzekł o uchyleniu decyzji organu I instancji i zwrócił sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. wskazując jednocześnie, iż przedmiotowa sprawa wymaga uzupełnienia w zakresie ustalenia czy rolnik faktycznie utrzymuje konia oraz dokonania ponownego jej rozstrzygnięcia, obejmującego wszystkie elementy wniosku rolnika. Ubocznie podnieść trzeba, iż organ odwoławczy nie mógł samodzielnie uzupełnić braków prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania, bowiem - wobec opisanej wyżej konieczności rozpoznania wniosku w sposób całościowy - byłoby to sprzeczne z wyrażoną w art. 15 k.p.a. zasadą dwuinstancyjności. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) o oddaleniu skargi J.T.