II SA/Ke 888/12

WyrokWSA w Kielcach2013-03-20

Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Renata Detka, Jacek Kuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie ustalające opłatę legalizacyjną za samowolną rozbudowę budynku mieszkalnego, wydane w oparciu o przepisy Prawa budowlanego z 1994 r., jest zgodne z prawem, jeśli inwestor zadeklarował zamiar rozbiórki samowolnie dobudowanej części, ale rozbiórka ta została faktycznie dokonana dopiero po wydaniu zaskarżonego postanowienia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie ustalające opłatę legalizacyjną było zgodne z prawem, ponieważ kontrola legalności aktu administracyjnego odbywa się według stanu faktycznego z daty jego wydania. W momencie wydania postanowienia, mimo deklaracji inwestora, faktyczna rozbiórka samowolnej rozbudowy nie została jeszcze dokonana, co uzasadniało kontynuowanie postępowania legalizacyjnego i ustalenie opłaty. Sąd podkreślił również, że wysokość opłaty legalizacyjnej dla budynków mieszkalnych jednorodzinnych nie zależy od powierzchni czy kubatury samowolnie wybudowanej części, a została prawidłowo wyliczona zgodnie z przepisami.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. N. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego ustalające opłatę legalizacyjną w wysokości 50.000 zł z tytułu samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego. Skarżąca zarzuciła, że rozbudowa była prowadzona przez różnych inwestorów w różnym czasie i podnosiła wątpliwości co do daty jej faktycznego wykonania, twierdząc, że nastąpiła ona po 1990 r., a nie przed tą datą, jak twierdziły organy. Inwestor zadeklarował zamiar rozbiórki samowolnej rozbudowy, jednak rozbiórka ta została faktycznie dokonana dopiero po wydaniu zaskarżonego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 marca 2013r. sprawy ze skargi J. N. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata M. T. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych w tym VAT w kwocie 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], ustalające dla P. D. opłatę w wysokości 50.000 zł. z tytułu legalizacji samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce położonej w [...] przy ulicy [...]. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ II instancji ustalił, że w wyniku przeprowadzonych przez organ I instancji w dniu 9 sierpnia 2011 r. oględzin na w/w działce położonej w [...] stwierdzono, że jest na niej samowolnie realizowana rozbudowa budynku mieszkalnego (od strony wschodniej i północnej), co spowodowało wszczęcie z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie tej rozbudowy. W toku tego postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...] postanowienie podjęte na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, którym nakazał P. D. wstrzymanie robót budowlanych przy rozbudowie tego budynku mieszkalnego, z jednoczesnym nałożeniem na zobowiązanego obowiązku przedłożenia w terminie do 31 stycznia 2012r.: zaświadczenia Burmistrza Miasta i Gminy o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 4 egzemplarzy projektu budowlanego ww. rozbudowy wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem o wpisie projektanta na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego; oświadczenia o posiadanym prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Żądaną dokumentację inwestor przedłożył w organie I instancji w dniu 30 stycznia 2012 r. co poskutkowało postanowieniem z dnia [...], ustalającym dla P. D. opłatę legalizacyjną w wysokości 50.000 zł z tytułu legalizacji samowolnej rozbudowy przedmiotowego budynku. Na skutek wspólnego zażalenia J. N. i E. C., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] uchylił w całości zaskarżone postanowienie organu I instancji z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W motywach uzasadnienia organ II instancji wskazał, że przyczyną takiego rozstrzygnięcia była przedwczesność ustalenia opłaty legalizacyjnej spowodowana brakiem ustaleń dotyczących faktycznego rozmiaru dokonanej rozbudowy przedmiotowego budynku, w tym brak prawidłowej oceny pod kątem możliwości- legalizacji w całości. Przekazując zaś sprawę do ponownego rozpatrzenia organ II instancji wskazał, że przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ I instancji winien w pierwszy rzędzie jednoznacznie ustalić jaki kształt i wymiary przedmiotowego budynku przewidywało pozwolenie na jego budowę, czy budynek ten został zrealizowany zgodnie z tym pozwoleniem, kiedy nastąpiła rozbudowa od strony zachodniej oraz dobudowa garażu od strony wschodniej, a następnie dokonać kwalifikacji robót budowlanych wykonanych przez inwestora, będącej wyznacznikiem do zastosowania odpowiedniej procedury przewidzianej w Prawie budowlanym. W wyniku podjętych działań i ustaleń, organ I instancji wymienionym na wstępie postanowieniem z dnia [...] ponownie ustalił opłatę legalizacyjną. W tak ustalonym stanie faktycznym organ II instancji nie stwierdził podstaw do uchylenia bądź zmiany zaskarżonego postanowienia. Organ zauważył bowiem, że po uchyleniu postanowienia z dnia [...] organ I instancji stosując się do wytycznych organu II instancji zawartych w postanowieniu z dnia [...] ustalił, że budynek mieszkalny na działce przy ul. [...] w [...] został zrealizowany w oparciu o pozwolenie na budowę z dnia [...], Znak: [...] (wg zaadaptowanego projektu typowego KB-4 1.1.1.1/72) i zgłoszony do użytkowania w listopadzie 1990r. Brak sprzeciwu do użytkowania wniesionego przez ówczesny organ nadzoru architektoniczno - budowlanego (Burmistrza Miasta i Gminy) oznaczał akceptację przez ww. organ wszystkich zmian jakie nastąpiły w trakcie budowy. Zmiany zaś dokonane w trakcie budowy przedmiotowego budynku, tj. do chwili zgłoszenia jego użytkowania w listopadzie 1990r., nie mogły być przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego, dotyczącego legalizacji samowolnej jego rozbudowy, wykonanej pod rządami obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane z 1994r. Nie ulega natomiast wątpliwości, że samowolna rozbudowa przedmiotowego budynku (od strony wschodniej i północnej) nastąpiła pod rządami obecnie obowiązującego Prawa budowlanego z 1994r., a zatem zasadnie organ I instancji zastosował procedurę legalizacyjną przewidzianą w art. 48 ww. ustawy poprzez wstrzymanie (postanowieniem z dnia 25.08.2011r.) robót budowlanych z jednoczesnym nałożeniem na inwestora obowiązku przedłożenia w określonym terminie dokumentów wymienionych w tym postanowieniu (w tym m.in. ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, 4 egzemplarzy projektu budowlanego oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane). Skoro zaś inwestor wypełnił obowiązki przewidziane w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego nałożone na niego postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2011r., organ I instancji zobowiązany był do kontynuacji procedury legalizacyjnej, której kolejnym etapem określonym w art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego było ustalenie w drodze postanowienia wysokości opłaty legalizacyjnej - po uprzednim stwierdzeniu możliwości zalegalizowania samowolnie realizowanej rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego na działce przy ul. [...] w [...]. Organ II instancji stwierdził ponadto, że realizowana przez inwestora rozbudowa przedmiotowego budynku nie narusza przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz techniczno-budowlanych. O możliwości usytuowania rozbudowy przedmiotowego budynku w odległości 1,5 m od granicy północnej (z działką o numerze ewidencyjnym 6184), rozstrzygnęła bowiem decyzja Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...], a tym samym projekt zagospodarowania działki pozostaje w zgodności z ww. decyzją. Organ stwierdził również, że przedłożony przez inwestora projekt budowlany jest kompletny, posiada wymagane opinie i uzgodnienia, a inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przedłożony projekt przewiduje również zakres niezbędnych robót rozbiórkowych, których wykonanie warunkuje kontynuację przedmiotowej inwestycji. Oznacza to, że legalizacja tej rozbudowy jest możliwa pod warunkiem ustalenia opłaty legalizacyjnej. Wysokość tej opłaty została w ocenie organu naliczona poprawnie. Stosownie bowiem do treści art. 49 ust. 2 tej ustawy do opłaty legalizacyjnej stosuje się przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59 f ust. l, z tym że stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu. W myśl zaś art. 59 f ust. l - kara stanowi iloczyn współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w). Przy uwzględnieniu zatem ww. przepisów opłata legalizacyjna stanowi iloczyn: 50 x (s) x (k) x (w), przy czym stawka opłaty (s) wynosi 500zł - zgodnie z art. 59 ust. 2 Prawa budowlanego. Na podstawie natomiast załącznika do ustawy Prawo budowlane budynek mieszkalny został zaliczony do kategorii I, dla której współczynnik kategorii obiektu (k) wynosi 2,0 oraz współczynnik wielkości obiektu (w) wynosi 1,0. W związku z powyższym kwota opłaty legalizacyjnej wynosi: 50 x 500 zł x 2,0 x 1,0 = 50.000 zł. Odnosząc się do argumentów zawartych w zażaleniu J. N. organ II instancji uznał, że ustalenia dokonane przez organ I instancji po uchyleniu postanowienia z [...] wyeliminowały wątpliwości co do faktycznego rozmiaru samowoli budowlanej podlegającej przepisom Prawa budowlanego z 1994r., a tym samym wyeliminowały wątpliwości odnośnie zastosowanej procedury legalizacyjnej w sprawie rozbudowy. Z ustaleń tych wynika bowiem, że budowa przedmiotowego budynku trwała do listopada 1990 r., kiedy to nastąpiło jego zgłoszenie do użytkowania z jednoczesnym zaakceptowaniem wszystkich zmian jakie nastąpiły w trakcie budowy. Kształt zatem przedmiotowego budynku zobrazowany na mapie geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w 1985 r. odzwierciedla stan z 1985 r., ale nie odzwierciedla ostatecznego kształtu w chwili zgłoszenia jego użytkowania (listopad 1990 r.), tj. kształtu jaki uwzględniają zmiany dokonane w trakcie budowy przedmiotowego budynku zaakceptowane w projekcie typowym KB-4 1.1.1.1/72, obejmujące m.in. poszerzenie garażu od strony zachodniej w kierunku drogi. Organ zauważył też, że z wykonanej przez autora projektu analizy zacienienia wynika, że rozbudowa budynku mieszkalnego inwestora nie będzie wpływać na prawidłowe naturalne oświetlenie pomieszczeń mieszkalnych budynku skarżącej znajdującego się na działce nr 6184 oraz nie będzie powodować zacienienia tych pomieszczeń. Odnosząc się do złożonego w toku postępowania przed organem II instancji pisma inwestora P. D. z dnia [...] deklarującego zamiar rozbiórki przedmiotowej rozbudowy, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że nie jest on równoznaczny z rzeczywistym jej wykonaniem, przez co pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie. W skardze na tę decyzję J. N. wniosła o niewydawanie inwestorowi pozwolenia na rozbudowę części będących przedmiotem postępowania. Zarzuciła, że rozbudowa prowadzona była przez dwóch inwestorów i w różnym czasie. Dom sąsiadów zgłoszony do użytkowania w 1990 r. w takim kształcie, jaki znajduje się na mapie sytuacyjnej dołączonej do decyzji o warunkach zabudowy z [...], został około 2002 – 2004 r. rozbudowany od strony wschodniej o podpiwniczenie, parter i piętro o wymiarach 3,30x2,50x7,50 m. Następnie około 2006 r. do wymienionej rozbudowy ponownie dobudowano kolejną część, tj. pomieszczenie garażowe o wymiarach 5,80x3,30x2,20 m oraz od strony zachodniej (tj. od strony ulicy Spacerowej) poszerzono garaż o ok. 2,50x3,00x4,50 m wchodząc w pas drogowy. W konsekwencji wymienione rozbudowy nie mogły zostać zaakceptowane w 1990 r. w wyniku braku sprzeciwu ze strony Burmistrza Miasta i Gminy, ponieważ w chwili odbioru w 1990 r. jeszcze ich nie było. W celu wykazania faktu i zakresu późniejszej niż z daty budowy domu sąsiada jego rozbudowy, skarżąca powołała się na zdjęcia rozbudowy pomieszczenia od fundamentu po parter i piętro z lat 2002 i 2004, gdzie są widoczne łączenia murów oraz stropu, które nie byłyby widoczne, gdyby ich budowa nastąpiła w tym samym czasie co budowa całego budynku. Skarżąca dołączyła ponadto mapę z 1996 r. na której budynek sąsiada ma taki kształt, jak pierwotnie, co dowodzi, że zarzucana przez skarżącą rozbudowa tego budynku nastąpiła po 1996 r., a nie przed 1990 r. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji będącej przedmiotem skargi ( art. 145 § 1 p.p.s.a.). Przedmiotem skargi było wydane na podstawie art. 49 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego postanowienie ustalające opłatę z tytułu legalizacji samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego. Postanowienie takie jest częścią i etapem postępowania zmierzającego do zalegalizowania samowolnie wybudowanego (w czym mieści się też rozbudowa i nadbudowa - art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego) obiektu budowlanego lub jego części. Postanowienie ustalające wysokość opłaty legalizacyjnej musi być poprzedzone wstrzymaniem robót budowlanych, nałożeniem na inwestora obowiązku przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o jakich mowa w art. 48 ust. 3 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego oraz wywiązaniem się przez inwestora z tych obowiązków. Przedłożenie przy tym w wyznaczonym terminie wymaganych dokumentów, traktuje się jako wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona (art. 48 ust. 5 Prawa budowlanego). Skorzystanie przy tym przez inwestora z możliwości legalizacji nie jest jego obowiązkiem, ale prawem, w związku z czym od jego woli zależy, czy złoży wymagane dokumenty, a następnie uiści ustaloną opłatę legalizacyjną, czy też samodzielnie dokona rozbiórki samowoli. Postanowienie ustalające wysokość opłaty legalizacyjnej nie kończy również procesu legalizacji. W razie bowiem stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w art. 49 ust. 1 (tj. dotyczących zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz wykonania projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane), właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, w określonym terminie, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję rozbiórkową, o której mowa w art. 48 ust. 1. Decyzję tę wydaje się również w przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej (art. 49 ust. 3 Prawa budowlanego). W razie natomiast spełnienia wskazanych wyżej wymagań, określonych w art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego, właściwy organ wydaje decyzję: 1) o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót; 2) o zatwierdzeniu projektu budowlanego, jeżeli budowa została zakończona. Wydanie takiej decyzji kończy postępowanie legalizacyjne. W toku postępowania legalizacyjnego, w którym wydane zostało zaskarżone postanowienie nie było wątpliwe ani sporne, że rozbudowa przedmiotowego budynku od strony wschodniej i północnej została dokonana samowolnie pod rządami Prawa budowlanego z 1994 r. Taki właśnie zakres przedmiotowy tej rozbudowy wskazała bowiem sama skarżąca w piśmie z dnia 5 czerwca 2011 r. złożonym w dniu 5 lipca 2011 r. w PINB, następnie potwierdziła do protokołu w czasie oględzin w dniu 9 sierpnia 2011 r. oraz nie zmieniła w swych pismach z dnia 23 sierpnia 2011 r. złożonych w organie I instancji. W oparciu o takie zgłoszenie J. N. i poczynione na oględzinach ustalenia, PINB pismem z dnia 17 sierpnia 2011 r. zawiadomił strony o wszczęciu w dniu 1 czerwca 2011 r. z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie rozbudowy budynku mieszkalnego usytuowanego na działce przy ulicy [...] w [...]. Wprawdzie w zawiadomieniu tym nie został uściślony zakres przedmiotowy rozbudowy będącej przedmiotem postępowania, ale ze względu na treść zgłoszenia J. N. i późniejsze ustalenia, organ nie dysponował żadnymi informacjami na temat innego zakresu samowolnej rozbudowy niż tylko od strony wschodniej i północnej. Z powyższego wynika, że w dacie wydania przez PINB na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego postanowienia z dnia [...], przedmiotem postępowania była wyłącznie rozbudowa przedmiotowego budynku od strony wschodniej i północnej. Takiego więc zakresu tej rozbudowy dotyczyło wstrzymanie robót budowlanych i nałożenie obowiązku dostarczenia dokumentów, o jakich mowa w art. 48 ust. 3 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego. Tak określonego zakresu przedmiotowego postępowania legalizacyjnego nie zmieniły również pisma J. N. z dnia 13 lutego 2012 r., w których po raz pierwszy podniosła, że samowolna rozbudowa budynku mieszkalnego Z. i B. małż. D. obejmowała nie tylko części od strony wschodniej i północnej rozbudowane w 2011 r. , ale również rozbudowany ok. 2002 – 2004 r. ganek i pomieszczenie nad gankiem oraz rozbudowę garażu w stronę ulicy S. i nadbudowę nad tym garażem. Odnośnie tej rozbudowy nie zostało bowiem wydane w sprawie żadne pozytywne rozstrzygnięcie, gdyż organ I instancji po uchyleniu przez ŚWINB jego postanowienia z dnia [...] ustalającego opłatę legalizacyjną, wyjaśnił w swym kolejnym postanowieniu z dnia [...] ustalającym opłatę legalizacyjną (co zaakceptował również organ II instancji), że ta wcześniejsza rozbudowa stanowiła zmianę dokonaną w trakcie budowy przedmiotowego budynku, która została zaakceptowana przez organ architektoniczno-budowlany, tj. Burmistrza Miasta i Gminy, gdyż po zgłoszeniu tego budynku do użytkowania w listopadzie 1990 r., nie zgłosił on do dokonanych zmian żadnego sprzeciwu. Przedstawione ustalenia organów nie zostały podważone w skardze. Organ trafnie wyjaśnił bowiem, że kształt przedmiotowego budynku zobrazowany na mapie geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w 1985 r. odzwierciedla stan z 1985 r., a nie odzwierciedla jego ostatecznego kształtu w chwili zgłoszenia do użytkowania, tj. w listopadzie 1990 r., tj. kształtu jaki uwzględniają zmiany dokonane w trakcie budowy przedmiotowego budynku i zaakceptowane w projekcie typowym KB-4 1.1.1.1/72 obejmujące miedzy innymi poszerzenie garażu os strony zachodniej w kierunku drogi. Zmiany te rzeczywiście bowiem mogły powstać pomiędzy 1985, a listopadem 1990 roku. Dołączona do skargi kserokopia mapy sytuacyjno-wysokościowej do celów projektowych nie podważa w ocenie Sądu ustaleń organów. Należy bowiem zauważyć, że zawarte w jej treści stwierdzenie, że określa stan aktualny na gruncie na dzień 24. 08. 1996 r., nie dotyczy przedmiotowego budynku mieszkalnego, ale będącego przedmiotem tamtego opracowania istniejącego budynku adaptowanego na sklep spożywczy położonego na należącej do skarżącej działce nr 6184, sąsiadującej od północy z działką inwestorów. Na mapie tej nie został bowiem oznaczony obszar objęty dokonaną w sierpniu 1996 r. aktualizacją treści mapy zasadniczej obejmujący działkę zabudowaną przedmiotowym budynkiem mieszkalnym, ani też nie ma na niej klauzuli stwierdzającej, aby takiej aktualizacji rzeczywiście dokonano. Dlatego mapa ta nie może dowodzić, że przedmiotowy budynek mieszkalny jeszcze w sierpniu 1996 r. pozostawał w takim kształcie, jak na mapie z 1985 r., przez co nie można uznać za skutecznie podważone ustalenia organu co do zakończenia rozbudowy przedmiotowego budynku od strony zachodniej do listopada 1990 r. Również podniesiona w skardze kwestia widocznych na dołączonych zdjęciach łączeń murów i stropu dobudowanych części od strony północnej, nie przesądza w ocenie Sądu daty dokonania tej rozbudowy. Nie można bowiem wykluczyć, że taka rozbudowa, choć pierwotnie nie planowana, nastąpiła jednak przed listopadem 1990 r. Należy również zauważyć, że wysokość opłaty legalizacyjnej dotyczącej budynków mieszkalnych jednorodzinnych, nie jest zależna od powierzchni i kubatury samowolnie budowanej (bądź wybudowanej) części. Jak to bowiem niewadliwie wywiódł organ II instancji, na podstawie załącznika do ustawy Prawo budowlane przedmiotowy budynek mieszkalny został zaliczony do kategorii I, dla której współczynnik kategorii obiektu (k) wynosi 2,0 oraz współczynnik wielkości obiektu (w) wynosi 1,0. Stosownie natomiast do treści art. 49 ust. 2 tej ustawy do opłaty legalizacyjnej stosuje się przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59 f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu. W myśl zaś art. 59 f ust. l - kara stanowi iloczyn współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w). Przy uwzględnieniu zatem ww. przepisów opłata legalizacyjna stanowi iloczyn: 50 x (s) x (k) x (w), przy czym stawka opłaty (s) wynosi 500zł - zgodnie z art. 59 ust. 2 Prawa budowlanego. W związku z powyższym wysokość opłaty legalizacyjnej została przez organy nadzoru budowlanego wyliczona poprawnie na kwotę 50.000 zł (50 x 500 zł x 2,0 x 1,0 = 50.000 zł). Ze względu na wskazany brak zależności pomiędzy powierzchnią i kubaturą samowolnie budowanej (bądź wybudowanej) części, a wysokością opłaty legalizacyjnej, w toku postępowania poprzedzającego wydanie postanowienia ustalającego wysokość opłaty legalizacyjnej, nie zachodzi potrzeba badania zakresu przedmiotowego samowolnej budowy (odbudowy, rozbudowy, nadbudowy) obiektu budowlanego. Nie pozbawia to jednak stron możliwości skontrolowania prawidłowości ustaleń organów w tym zakresie, ponieważ postanowienie ustalające wysokość opłaty legalizacyjnej nie kończy postępowania legalizacyjnego. Kończy je bowiem dopiero wydanie decyzji, o jakiej mowa w art. 49 ust. 3 lub ust. 4 Prawa budowlanego. W związku z wynikającą z akt postępowania administracyjnego zapowiedzią dobrowolnego rozebrania przez inwestora samowolnie dobudowanej części przedmiotowego domu mieszkalnego oraz w związku z ujawnieniem w toku postępowania sądowego faktu jego dokonania, Sąd rozważył, czy okoliczność ta ma wpływ na legalność zaskarżonej decyzji. Kontrola zgodności z prawem zaskarżonego do sądu administracyjnego aktu, dokonywana jest przy uwzględnieniu stanu faktycznego istniejącego w dacie jego wydawania. Późniejsze zdarzenia prawne nie mogą bowiem co do zasady być uwzględnione w dacie wydawania takiego aktu. Analiza akt sprawy wskazuje, że mimo powiadomienia przez inwestora P. D. w piśmie złożonym w Wojewódzkim Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w dniu 1 października 2012 r. o zamiarze rozebrania samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego (k. II-14 akt administracyjnych), zapowiedź ta nie została do daty wydania zaskarżonej decyzji zrealizowana. Wbrew bowiem informacji zawartej w piśmie P. D. z dnia 5 marca 2013 r. skierowanym do WSA w Kielcach (k. 47), że rozbiórka została dokonana w październiku 2012 r. (bez uściślenia przy tym, w którym dniu miesiąca października miało to nastąpić), ze skierowanego do PINB w pisma inwestora datowanego na 20 lutego 2013 r. wynika, że rozbiórka części budynku mieszkalnego położonego przy ulicy [...] w [...] została zakończona dopiero z dniem 20 lutego 2013 r., co potwierdziła na rozprawie skarżąca. Mając to na uwadze należało uznać, że w dacie wydawania zaskarżonego postanowienia zadeklarowana rozbiórka nie była jeszcze dokonana, co aktualizowało potrzebę kontynuowania postępowania legalizacyjnego, a więc i wydania będącego jego częścią postanowienia ustalającego wysokość opłaty legalizacyjnej. Ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które należałoby wziąć pod uwagę z urzędu, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku oparto na podstawie § 2 ust. 3 i § 18 ust.1 pkt 1 lit. c). rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz.1348 ze zm.) oraz na podstawie art. 250 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło