II SA/Ke 900/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 listopada 2014r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania J. P. utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta przez Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych i Alimentacyjnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...], orzekającej o odmowie przyznania J. P. dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego w kwocie 100,00 zł miesięcznie w okresie od 1 stycznia 2013r. do 30 czerwca 2013r. na matkę W. B.. W uzasadnieniu Kolegium podniosło, iż organ I instancji, powołując się na stan prawny obowiązujący w wyniku nowelizacji, na podstawie ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych i niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 31 grudnia 2012 r., poz.1548) powołując się na zapis art.12 tej ustawy nowelizującej, zacytował treść art. 17 ust. 1b pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych wskazując, że wnioskodawczyni nie przysługuje żądane świadczenie. Podkreślił, że zgodnie z tym przepisem świadczenie pielęgnacyjne i dodatek do tego świadczenia przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do 18 roku życia. Organ wskazał, że niepełnosprawność W. B., zgodnie z treścią orzeczenia o stopniu niepełnosprawności powstała w 65 roku życia. Rozpoznając wniesione przez J. P. odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze z dnia [...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało je w mocy. W motywach swojej decyzji organ II instancji wskazał, że zgodnie z treścią art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych i niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 31 grudnia 2012 r., poz.1548) osobom, o których mowa w art. 11 ust. 1, spełniającym warunki określone w art. 17 ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, oraz osobom, którym przyznano prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, za każdy miesiąc w okresie od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy do dnia 30 czerwca 2013 r., w którym przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, przysługuje dodatek do świadczenia pielęgnacyjnego. W dalszej części uzasadnienia Kolegium wskazało, że art. 11 ust. 1 tej ustawy stanowi, że osoby uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują prawo do tego świadczenia w dotychczasowej wysokości do dnia 30 czerwca 2013r., jeżeli spełniają warunki w przepisach dotychczasowych. Organ wskazał, że osobami, którym przysługuje dodatek do świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od stycznia do czerwca 2013r. są te, które w tym okresie miały przyznane świadczenie pielęgnacyjne oraz spełniały wymogi określone w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 7 grudnia 2012r. Organ wskazał, że zgodnie z treścią art. 17 ust. 1 b ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1. nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub 2. w trakcie nauki w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Powołując się na powyższe przepisy organ wskazał, że zgodnie z orzeczeniem Powiatowego zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 25 lipca 2006r. W. B. została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności trwale na stałe. Jednocześnie w orzeczeniu wskazano, że ustalony stopień niepełnosprawności datuje się 1998 roku tj od 65 roku życia. Tym samym dodatek do świadczenie pielęgnacyjne w oparciu o nowe przepisy nie przysługuje wnioskodawczyni J. P. i Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosła J. P. wskazując, że interpretacja przepisów dokonana przez organ jest niewłaściwa i zarzucają powyższe wniosła o uchylenie w całości decyzji organu pierwszej i drugiej instancji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie w sprawie, które zostało podjęte na mocy postanowienia z dnia 22 października 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej Ppsa) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 Ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W rozpoznawanej sprawie, przedmiotem kontroli sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta przez Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych i Alimentacyjnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...], orzekającej o odmowie przyznania J. P. dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego w kwocie 100,00 zł miesięcznie w okresie od 1 stycznia 2013r. do 30 czerwca 2013r. na matkę W. B.. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz. U. z 2013 r., nr poz. 1456 ze zm.) oraz ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r. nr 1548) – dalej jako "ustawa zmieniająca". Zgodnie z art. 12 ust. 1 i 2 ustawy zmieniającej, osobom uprawnionym do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych, spełniającym warunki określone w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, oraz osobom, którym przyznano prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów ustawy, ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, za każdy miesiąc w okresie od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy do dnia 30 czerwca 2013 r., w którym przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, przysługuje dodatek do świadczenia pielęgnacyjnego. Dodatek do świadczenia pielęgnacyjnego przysługuje w wysokości 100,00 zł miesięcznie. Jak wynika z akt sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławczego decyzją z dnia [...] przyznało skarżącej świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad matką w okresie od dnia 1 września 2010 r. do dnia 31 sierpnia 2019 r. Wobec powyższego stwierdzić należy, że skarżąca należy do kategorii osób, które w świetle art. 12 ust. 1 ustawy zmieniającej były uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych. Zatem do rozważenia pozostała kwestia czy spełniona została druga przesłanka warunkująca przyznanie wnioskowanego dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego, którym jest spełnienie warunków określonych w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu nadanym mu przez ustawę zmieniającą i obowiązującym od 1 stycznia 2013 r. W ocenie organu w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, ponieważ w przypadku matki odwołującej się data powstania niepełnosprawności została ustalona na rok 1998 a więc w 65 roku życia W. B., a więc niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Wobec powyższego podstawą odmowy przyznania dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego było niespełnienie przesłanki określonej w art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. W tym miejscu wskazać należy, iż powyższy przepis był przedmiotem oceny Trybunału Konstytucyjnego, który wyrokiem z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13 orzekł o niezgodności art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, iż zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Ppsa Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Podstawy do wznowienia postępowania określone są w przepisach art. 145 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) oraz art. 145a § 1 i art. 145b § 1 Kpa. Pośród okoliczności w nich wymienionych zwrócić należy uwagę na art. 145a § 1 Kpa, który stanowi, iż można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie zaistniała podstawa do uchylenia zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, ponieważ wyżej wskazanym wyrokiem Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności przepisu ustawy o świadczeniach rodzinnych z Konstytucją RP, który stanowił podstawę orzekania w niniejszej sprawie. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Ppsa orzekł jak w sentencji. Rozpoznając sprawę ponownie organ winien, uwzględniając stanowisko Trybunału Konstytucyjnego wyrażone w uzasadnieniu wyroku z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, rozważyć czy skarżącej przysługuje wnioskowane świadczenie.