II SA/Ke 930/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 grudnia 2014r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Kielcach Reginy Górnisiewicz sprawy ze skargi S. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania S.R., od decyzji wydanej z upoważnienia Starosty Powiatowego z dnia [...] orzekającej o skierowaniu na badania psychologiczne w zakresie psychologii transportu przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami, w terminie 30 dni od daty otrzymania decyzji oraz zobowiązującej do przedstawienia organowi kierującemu na badania wyników w terminie 3 miesięcy, na podstawie art.138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 2 kpa uchyliło zaskarżoną decyzję w części ustalającej termin poddania się badaniu psychologicznemu oraz przedstawienia wyników badań organowi kierującemu na badania, i w tym zakresie umorzyło postępowanie organu I instancji, a w pozostałym zakresie utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że Komendant Wojewódzki Policji wnioskiem z dnia 3 marca 2014 r. zwrócił się do Starosty Powiatowego o skierowanie S.R. na badania psychologiczne, w związku z przekroczeniem przez kierującego 24 punktów karnych. Po wszczęciu postępowania w sprawie skierowania na badania psychologiczne S.R. wniósł o jego umorzenie, ze względu na odbycie w WORD w Katowicach w dniu [...] szkolenia, które spowodowało zmniejszenie posiadanych punktów karnych. Jednocześnie wskazał, iż w dniu [...] uzyskał w siedzibie Komendy Powiatowej Policji informację, iż posiada 13 punktów karnych, co łącznie z otrzymanymi w tym dniu punktami dawało liczbę 21 punktów. W związku z powyższym Starosta Powiatowy wystąpił do Komendanta Powiatowego Policji o wyjaśnienia kwestii udzielenia ww. informacji. Jednocześnie zażądał przedłożenia wydruku z bazy danych obrazującego ilość punktów karnych posiadanych przez S.R. w dniu 23 lutego 2014 r. W odpowiedzi Komendant Powiatowy Policji wyjaśnił, że faktycznie w dniu [...] S.R. sprawdzał u oficera dyżurnego liczbę punktów karnych, lecz nie da się ustalić, jaką liczbę tych punktów dyżurny podał zainteresowanemu. Wskazał jedynie, że na ten dzień posiadał on 17 aktywnych punktów karnych. Przesłuchana E. K. potwierdziła, że w dniu [...], S.R. uzyskał informację od dyżurującego funkcjonariusza, że posiada na swoim koncie 13 punktów karnych. Mając na względzie zarzuty strony, organ I instancji zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji o udzielenie informacji, w jakich datach były zaewidencjonowane punkty karne w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego w przypadku S.R. W odpowiedzi udzielono informacji, że wykroczenie z dnia 8 grudnia 2013 r. zostało wprowadzone do ewidencji w dniu 16 grudnia 2013 r., a wykroczenie z dnia 23 lutego 2014 r. zostało zaewidencjonowane 24 lutego 2014 r. Jednocześnie Komendant w całości podtrzymał swój wniosek o skierowanie S.R. na badania psychologiczne. Dalej Kolegium cytując art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. Nr 30, poz. 151 ze zmian.) podało, że przy liczeniu limitu punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, należy uwzględniać czas jednego roku, jaki upłynął od każdego z zaistniałych przypadków wykroczenia do popełnienia kolejnego, powodującego jego przekroczenie. W niniejszym przypadku okres jednego roku przypada od dnia popełnienia pierwszego naruszenia - 25.04.2013 r. do dnia 25.04.2014 r. Jak wynika z akt sprawy, S.R. dopuścił się w tym okresie pięciu naruszeń prawa, tj. w dniu 25.04.2013 r. - 3 pkt, w dniu 09.08.2013 r. - 6 pkt, w dniu 17.11.2013 r. w- 4 pkt, w dniu 08.12.2013 r. - 4 pkt i w dniu 23.02.2014 r. - 8 pkt, zatem przed upływem roku liczonego od dnia 25.04.2013 r. uzyskał łącznie 25 punktów karnych. Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium zauważyło, że starosta, wydając na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów karnych za przekroczenie przepisów ruchu drogowego decyzje o skierowaniu na badania psychologiczne, nie ma uprawnienia do badania prawidłowości orzeczenia, w związku z którym naliczone zostały kierowcy punkty karne (tak w wyroku NSA w Warszawie z dnia 13.08.2009r. sygn. akt I OSK 1371/08). Organ odwoławczy uznał również za bezzasadne zarzuty dotyczące bezprzedmiotowości postępowania w sprawie skierowania na badania psychologiczne ze względu na przeprowadzenie w dniu 8 marca 2013 r. szkolenia i zmniejszenie liczby punktów karnych. Odbycie takiego szkolenia może bowiem skutkować zmniejszeniem liczby punktów karnych jedynie w przypadku jego odbycia przed uzyskaniem 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Tymczasem S.R. odbył takie szkolenie już po przekroczeniu tej liczby punktów. Następnie Kolegium zwróciło uwagę, że brak jest podstaw prawnych do określenia przez organ kierujący na badania psychologiczne terminu wykonania tych badań oraz przekazania wyników do organu kierującego, gdyż art. 99 ust. 2 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami nie przewiduje terminu przystąpienia do badań psychologicznych i nie upoważnia starosty do wyznaczenia takiego terminu. W razie niepoddania się badaniu psychologicznemu, starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, stosownie do art. 102 ustawy o kierujących pojazdami. Również ten przepis nie określa daty wykonania tych badań, a tym samym nie precyzuje, po jakim czasie od skierowania na badania psychologiczne starosta może zastosować powyższą sankcję. Zatem to organ każdorazowo ocenia, kiedy w okolicznościach konkretnej sprawy, można mówić o niewykonaniu nałożonego obowiązku, a w konsekwencji kiedy zostaną spełnione przesłanki do zatrzymania prawa jazdy. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższą decyzję S.R., domagając się jej uchylenia oraz dopuszczenia dowodu z zeznań świadka, zarzucił naruszenie art. 7 i 77 kpa. W uzasadnieniu skarżący podał, że zaraz po zdarzeniu drogowym, które miało miejsce w dniu [...] i otrzymaniu mandatu karnego, za namową E. K. udał się wraz z nią do Komendy Powiatowej Policji celem uzyskania informacji o posiadanych punktach karnych. Dyżurujący tam policjant poinformował ich, że na dzień 23 lutego 2014 r. posiada 13 punktów karnych, przy czym punkty za zdarzenie drogowe mające miejsce tego dnia nie zostały jeszcze zaewidencjonowane. Mając na względzie okoliczność, że łącznie z otrzymanymi w dniu [...] punktami karnymi, posiadał ich już łącznie 21, celem ich zmniejszenia w dniu 10 marca 2014 r. odbył szkolenie. O odbyciu tego szkolenia natychmiast poinformował Komendanta Wojewódzkiego Policji, który powinien zmniejszyć liczbę jego punktów o 6, wobec czego winna ona wynosić 15. Zatem nie powinien zostać skierowany na badania psychologiczne. Wnoszący skargę zarzucił również, że do tej pory nie został przesłuchany policjant, który przekazał mu błędną informację o posiadanych punktach, która spowodowała, że poniósł koszty szkolenia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie sądowej skarżący cofnął, zawarty w skardze, wniosek o dopuszczenie dowodu z przesłuchania świadka. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami z dnia 5 stycznia 2011 r. (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 600 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Starosta decyzję tę wydaje na podstawie wniosku organu kontroli ruchu drogowego, o czym stanowi art. 99 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy. W rozpatrywanej sprawie organ I instancji wydał swe rozstrzygnięcie kierując się wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji, w którym wskazano, że skarżący w okresie od 25 kwietnia 2013 r. do 23 lutego 2014 r. pięciokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, za które otrzymał łącznie 25 punktów karnych. Komendant Wojewódzki Policji potwierdził aktualność swojego wniosku również w piśmie z dnia 8 lipca 2014 r. W trakcie postępowania administracyjnego, a także w skardze skarżący twierdził, że zaskarżona decyzja nie powinna być wydana, ponieważ został wprowadzony w błąd przez funkcjonariusza policji, który udzielił mu mylnej informacji, co do liczby posiadanych punktów karnych. W związku z tak postawionym zarzutem przede wszystkim podkreślić należy, że ani starosta, ani samorządowe kolegium odwoławcze, prowadząc postępowanie w sprawie skierowania na badania psychologiczne, podobnie jak prowadząc postępowanie na podstawie art. 114 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm.), nie ma kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego. Organy administracyjne są bowiem w tych postępowaniach związane liczbą punktów wpisanych do ewidencji kierowców. Skoro więc, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, wniosek właściwego komendanta wojewódzkiego Policji został sporządzony na podstawie wpisów ostatecznych, a ilość uzyskanych przez skarżącego punktów karnych w okresie jednego roku licząc od dnia popełnienia pierwszego naruszenia, tj. od 25 kwietnia 2013 r., do dnia 23 lutego 2014 r. przekroczyła liczbę 24 punktów, to organ był zobligowany skierować kierowcę na badania psychologiczne. Podnoszona w skardze kwestia wprowadzenia skarżącego w błąd przez funkcjonariusza policji co do liczby posiadanych punktów karnych nie mogła mieć wpływu na wynik sprawy. Wynika to stąd, że taka okoliczność nie może podważyć skuteczności wpisów ostatecznych znajdujących się w ewidencji kierowców. Na marginesie więc jedynie należy zaznaczyć, że wbrew twierdzeniom skargi, nie można zarzucić organom naruszenia art. 7 i 77 § 1 kpa także dlatego, że organ I instancji przeprowadził wyczerpujące postępowanie, mające na celu zweryfikowanie zakresu informacji udzielonej skarżącemu w dniu 23 lutego 2014 r. przez funkcjonariusza policji w Komendzie Powiatowej Policji. Jak wynikało z pisma Komendanta Powiatowego Policji (k.16 akt administracyjnych) w dniu 6 maja 2014 r. nie było możliwości ustalenia jaką wartość aktywnych punktów podał dyżurny skarżącemu, ale skoro na dzień sprawdzania posiadał 17 aktywnych punktów karnych, to nie mógł otrzymać informacji, że posiada tych punktów tylko 13. W opinii Sądu logiczność tego stwierdzenia potwierdza fakt, że na dzień udzielania informacji wszystkie wcześniej nagromadzone przez skarżącego punkty karne zostały już wprowadzone do ewidencji kierowców. Gdyby więc skarżący w dniu udzielania informacji miał mieć tylko 13 punktów to oznaczałoby to, że punkty karne za naruszenie z dnia 8 grudnia 2013 r. nie zostały wprowadzone do ewidencji. Tymczasem z akt administracyjnych jasno wynika, że zostały one jednak wprowadzone już w dniu 16 grudnia 2013 r. Zgodzić należy się z organem odwoławczym, że odbyte przez skarżącego w dniu 8 marca 2013 r. szkolenie nie mogło spowodować zmniejszenia ilości punktów karnych, gdyż S.R. odbył je już po przekroczeniu liczby 24 punktów. Tymczasem odbycie szkolenia – czego zresztą skarżący nie kwestionuje - może skutkować zmniejszeniem liczby punktów karnych jedynie w przypadku jego odbycia przed uzyskaniem 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Słusznie także Kolegium stwierdziło, że brak jest regulacji umożliwiających określenia przez organ kierujący na badania psychologiczne terminu wykonania tych badań oraz przekazania ich wyników do organu kierującego, a w konsekwencji prawidłowo Kolegium w tym zakresie decyzję organu I instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchyliło. Wobec powyższego skoro podniesione zarzuty okazały się nieskuteczne oraz nie było okoliczności, które należało wziąć pod uwagę z urzędu Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.