II SA/Ke 946/05
WyrokWSA w Kielcach2006-03-10
Skład orzekający: Renata Detka, Dorota Chobian, Jacek Kuza
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego na zakup biletów MPK oraz na uruchomienie telefonu komórkowego narusza przepisy ustawy o pomocy społecznej i k.p.a.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy obu instancji prawidłowo oceniły, iż koszty uruchomienia telefonu komórkowego nie mieszczą się w pojęciu niezbędnej potrzeby życiowej, a możliwość posługiwania się telefonem komórkowym nie jest niezbędna do normalnego życia. W kwestii biletów MPK, sąd stwierdził, że choć potrzeba poruszania się środkami lokomocji miejskiej mieści się w pojęciu niezbędnej potrzeby życiowej, to ze względu na ograniczone środki ośrodka pomocy, nie mogła ona zostać zaspokojona. Sąd uznał, że przyznanie zasiłku i jego wysokość, a także cel, na który może być przeznaczony, pozostają w uznaniu administracyjnym, a decyzje organów nie były dowolne ani nie przekroczyły granic uznania administracyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą przyznania zasiłku celowego na zakup biletów MPK oraz na uruchomienie telefonu komórkowego. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów k.p.a. przez brak udziału w postępowaniu odwoławczym i brak możliwości wypowiedzenia się, a także kwestionował odmowę przyznania środków na bilety MPK i telefon komórkowy. Sąd oddalił skargę, uznając decyzje organów za prawidłowe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt: II SA/Ke 946/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant: Referent stażysta Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2006 r. sprawy ze skargi A.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata K.D. kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tym podatek VAT w wysokości 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania A.C. od decyzji z dnia [...] wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta przez Głównego Specjalistę Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej przyznającej zasiłek celowy w miesiącu wrześniu w kwocie 250 zł z przeznaczeniem na zakup żywności, witamin, środków czystości opłatę energii i gazu oraz na zakup zamka do drzwi,
1. odmawiającej przyznania zasiłku celowego w kwocie 95 zł na zakup 50 biletów MPK lub wydania takiej samej ilości biletów oraz w kwocie 40 zł na uruchomienie telefonu komórkowego,
na podstawie art. 138 §1 pkt 1 kpa zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy ustalił, iż A.C. jest osobą bezrobotną, zamieszkuje razem z byłą żoną, jego źródło dochodu stanowi zasiłek okresowy w wysokości 93 zł, przyznany na okres od maja do grudnia 2004r. Ponadto korzysta on z gorących posiłków w barze J. we wszystkie dni tygodnia. Organ rozpatrujący wniosek uznał za konieczną pomoc w zakresie podstawowych potrzeb tj. żywności, opłat za mieszkanie. W kwestii zamka do drzwi pokoju to zadeklarowana przez A. C. kwota 85 zł jest zawyżona, ponieważ ceny zamków kształtują się od 30 do 100 zł, w związku z czym zasiłek celowy w kwocie 250 zł obejmuje również tę potrzebę. Natomiast zdaniem organu uruchomienie komórki telefonicznej nie odpowiada celom pomocy społecznej określonych w art. 3 ust 4 oraz 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 kwietnia 2004 r. o pomocy społecznej. Jakkolwiek kwota uzyskanej pomocy jest niewystarczająca dla A.C. i nie rozwiązuje jego trudnej sytuacji materialnej, to jednak okoliczności sprawy wskazują, że organ I instancji wydając decyzję nie naruszył przepisów prawa i nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Zgromadzony materiał dowodowy i wyjaśnienia organu świadczą o tym, że ośrodek nie kwestionuje potrzeby udzielenia odwołującemu wsparcia, jednakże nie jest on w stanie zaspokoić wszystkich zgłaszanych przez niego potrzeb. Ośrodek wspiera A. C. materialnie i rzeczowo w miarę posiadanych możliwości. Dlatego też Samorządowe Kolegium odwoławcze uznało odwołanie, w którym skarżący zarzucał, iż przyznana kwota jest niewystarczająca a odmowa przyznania biletów MPK i pomocy w uruchomieniu telefonu komórkowego pozbawia go mobilności, za nie zasługujące na uwzględnienie. Również za niesłuszne organ ten uznał wyznaczenie rozprawy administracyjnej, czego domagał się odwołujący, wskazując, iż zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający dla podjęcia decyzji przez organ II instancji a rozprawa nie spowodowałaby przyspieszenia lub uproszczenia postępowania i że jej przeprowadzenia prawo nie wymaga.
W skardze na tę decyzję A.C. zarzucił naruszenie przepisów art. 6, 7, 10, 89 §1, 127 kpa przez to , iż została ona podjęta bez przeprowadzenia postępowania odwoławczego, skoro nie brał on w nim udziału i nie miał możliwości zabrania głosu, co godzi w jego podstawowe prawa jako człowieka i obywatela. Wskazał, że na rozprawie chciał ustnie uzasadnić konieczność wstawienia zamka jak i uruchomienia telefonu komórkowego, które to kwestie dotyczą jego najbardziej osobistych spraw, dla których forma pisemna byłaby naruszeniem jego sfery prywatności. Podniósł, iż sprawę biletów MPK uzasadniał wielokrotnie tym, że jest zmuszony pokonywać wielokilometrowe odległości, na co nie ma sił, i co stanowi zagrożenie dla jego życia, bowiem Kielce są o każdej porze pełne napadów. Zarzucił również, iż wnosił o przesłuchanie prominentów samorządowych czego SKO nie uwzględniło naruszając wskazane wyżej przepisy a także art.3 ustawy o pomocy społecznej. W związku z tymi zarzutami skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z prawidłowych ustaleń organu, A.C. z uwagi na swoją trudną sytuację materialną, wynikającą z wieloletniego braku zatrudnienia, wymaga wsparcia ze strony opieki społecznej i taką zresztą opieką jest objęty od kilku lat. W niniejszej sprawie został mu przyznany zasiłek celowy w wysokości 250 zł, która to kwota, zgodnie z utrzymaną w mocy decyzją organu I instancji , została przyznana z przeznaczeniem m. in. na zakup zamka do drzwi. W tej sytuacji zawarte w skardze zarzuty, dotyczące niemożności wypowiedzenia się przed organem II instancji na okoliczność konieczności poniesienia przez skarżącego tego "nadzwyczajnego wydatku" zdają się być bezprzedmiotowe. Organy obu instancji uznały jedynie, iż kwota 85 zł , jakiej na ten cel domagał się skarżący, jest wygórowana, w związku z tym, że na rynku dostępne są zamki w cenie dużo niższej i z taką ocena należy się zgodzić. Pozostałe żądania skarżącego dotyczą przyznania zasiłku celowego na uruchomienie telefonu komórkowego oraz na zakup biletów MPK. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 kwietnia 2004 r.o pomocy społecznej, pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwienia im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Z kolei w myśl art. 39 ust. 1 i 2 zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby życiowe a w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Z brzmienia art. 39 wynika po pierwsze, iż kwestia przyznania zasiłku i jego wysokości została pozostawiona uznaniu organu administracyjnego a po drugie, że katalog wydatków objętych zasiłkiem celowym nie został wyczerpującą określony. Dlatego też rozważenia wymaga, czy taka potrzeba jak uruchomienie telefonu komórkowego mieści się w pojęciu niezbędnej potrzeby życiowej. Otóż w ocenie sądu prawidłowo organy obu instancji uznały, iż koszty uruchomienia telefonu komórkowego nie mieszczą się w tym pojęciu. Taki wniosek należy wyciągnąć nie tylko z porównania celów wymienionych w ust.2, na które organy mogą przyznać taki zasiłek ale również i z tego, że możliwość posługiwania się telefonem komórkowym nie jest niezbędna do normalnego życia. Wiele osób nie tylko nie dysponuje takimi telefonami ale i w ogóle nie posiada żadnego telefonu, co nie przeszkadza im w normalnej egzystencji. W sytuacji, gdy z przyczyn natury ogólnej / brak wystarczających środków finansowych / nawet nie jest możliwe zaspokajanie wszystkich takich niezbędnych potrzeb życiowych jak dostarczenie żywności, zapewnienia leczenie osobom tego wymagającym, nie może być uznany za słuszny zarzut skarżącego, iż posługiwanie się przez niego telefonem komórkowym stanowi niezbędną potrzebą, która powinna być zaspokojona ze środków społecznych. Skoro zaś tego typu potrzeba nie podlega zaspokojeniu na podstawie przepisów ustawy o pomocy społecznej, także w tej części zawarte
w skardze zarzuty dotyczące niewyznaczenia przez SKO rozprawy są nieuzasadnione. Pozostaje kwestia nieprzyznania zasiłku celowego
z przeznaczeniem na zakup biletów MPK. Powodem, dla którego zasiłek na ten cel nie został przyznany była dokonana przez organy ocena, iż z uwagi na ograniczone środki, jakimi dysponuje Ośrodek Pomocy Rodzinie, nie jest możliwe udzielenie skarżącemu tak daleko idącej pomocy. Tak więc organy uznały, iż sama potrzeba poruszania się środkami lokomocji miejskiej mieści się w pojęciu niezbędnej potrzeby życiowej a jedynie ze względu na ograniczone środki nie może być zaspokojona. Jak wcześniej wspomniano, kwestia wysokości przyznawanego zasiłku jak i kwestia tego, czy zasiłek na konkretnie wskazany przez ubiegającego się o pomoc cel powinien być przyznany, jest pozostawiona uznaniu administracyjnemu . W ocenie sądu, mimo pewnej lakoniczności uzasadnienia , ostatecznie zaskarżona decyzja nie może być uznana za dowolną ani też nie można czynić zarzutu, iż organ przekroczył granice uznania administracyjnego. W ocenie sądu Samorządowe Kolegium Odwoławcze władne było także uznać, iż w sprawie nie zachodzi konieczność wyznaczenia rozprawy administracyjnej. Zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o Samorządowych Kolegiach Odwoławczych / tekst jedn. Dz. U. Nr 79 poz.856 ze zm/ dopuszcza się wydawanie orzeczeń na posiedzeniach niejawnych. Okoliczności, na jakie skarżący chciał, aby zostali przesłuchani Prezydent miasta, jego zastępca oraz dyrektor Ośrodka Pomocy były tego rodzaju, że organ władny był tych wniosków nie uwzględnić. Zgodnie bowiem z art. 75 §1 kpa jako dowód należy uwzględnić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Dowód na okoliczność wywiązywania się przez prezydenta z obietnic wyborczych, na okoliczność "przyczyn uporczywego odmawiania prawa do życia" i wpływ, jaki ma na to fakt, że wiceprezydent był w przeszłości pracodawcą skarżącego
i wydalił go ze służby a także dowód na okoliczność jak skarżący ma się utrzymać z otrzymywanych z opieki społecznej pieniędzy nie mógł mieć wpływu na decyzje w przedmiocie tego, czy A.C. ma prawo do poruszania się środkami komunikacji miejskiej z funduszów, jakimi dysponuje ośrodek pomocy. Dlatego też za nieuzasadniony należy uznać zarzut naruszenia art. 6,7,10, 89 §1 i 127kpa albowiem organy w niniejszej sprawie działały na podstawie obowiązujących przepisów prawa,, podjęły niezbędne kroki w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy, przy podjęciu decyzji miały na względzie zarówno interes skarżącego jak i interes społeczny. Organ II instancji nie uzupełniał materiału dowodowego, w związku z czym zarzut naruszenia art. 10 kpa także nie jest uzasadniony a skoro skarżący wniósł odwołanie i zostało ono rozpoznane, bezzasadny jest także zarzut naruszenia art. 127 kpa.
Mając powyższe na uwadze, skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego ani też przepisów postępowania w taki sposób, że mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy, skargę należało oddalić, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o, postępowaniu przed sądami administracyjnymi/ Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm./.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło