II SA/Ke 987/14

Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 5 grudnia 2014 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Ł. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. Ł. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru budowy obiektu budowlanego postanawia: I. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, II. oddalić wniosek o ustanowienie adwokata. M. Ł. złożył formularz urzędowy PPF, wnosząc o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewody w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru budowy obiektu budowlanego. Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Skarżący podał, że ze względu na zły stan zdrowia związany z chorobą zawodową, zniszczone płuca oraz chorobę epileptyczną, na którą cierpi od urodzenia nie pracuje od ośmiu lat i pobiera rentę zdrowotną w wysokości 569 zł miesięcznie. Wnioskodawca oświadczył, że cały swój dochód przeznacza na zakup leków. Jego żona jest od sierpnia 2014 r. na zwolnieniu lekarskim. Wnioskodawca nie wskazał wysokości świadczenia pobieranego przez nią z tego tytułu. Skarżący nie wykazał innego majątku oprócz mieszkania wielkości 43 m² i samochodu marki [...] z 1999 r. Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że M. Ł. jest właścicielem działki nr 200/4 w K., na której znajduje się budynek mieszkalny. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. , poz. 270), zwanej dalej "p.p.s.a." prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie kosztów sądowych i ustanowienie adwokata przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Za każdym razem na wnioskodawcy ciąży więc obowiązek wykazania, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku, tj. w sytuacji ubóstwa. W rozpatrywanej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega oddaleniu. Wnioskodawca nie wykazał w sposób wiarygodny i przekonujący, że nie stać go na poniesienie kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. M. Ł. oświadczył w skardze, że nabył we wrześniu 2010 r. działkę nr 200/4 w Kielcach, wcześniej był dzierżawcą tej nieruchomości, która należała do jego syna. Jako dzierżawca zlecił wykonanie opinii technicznej budynku znajdującego na tej działce (k.17 akt sądowych w sprawie II SA/Ke 135/10), dokonał zgłoszenia robót budowlanych związanych z remontem i zadaszeniem tarasu, a także innych inwestycji budowlanych. Z protokołu kontroli nr 169/2009 (k.I.5 akt administracyjnych wynika, że prace związane z remontem i zadaszeniem tarasu zostały wykonane). W 2014 r. M. Ł. zgłosił zamiar wykonania prac budowlanych związanych z budową przydomowej oranżerii. Inwestycje te wymagają dużych nakładów finansowych. Ponadto wnioskodawcę i jego żonę stać na utrzymanie samochodu. W świetle powyższych okoliczności nie można uznać, że wnioskodawca jest osobą ubogą wymagającą pomocy Państwa w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu Ponadto, jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 czerwca 2008 r. sygn. akt II OZ 625/08 (opublikowane w bazie http://orzecznictwo.nsa.gov.pl), ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika prawnego z urzędu następuje tylko wówczas, gdy brak profesjonalnej pomocy prawnej może pozbawić stronę możliwości obrony swoich praw. Takie niebezpieczeństwo nie zachodzi w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym z uwagi na gwarancje procesowe przewidziane w art. 134 § 1 i art. 140 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zatem bada wnikliwie sprawę bez względu na fachowość, treść i konstrukcję skargi lub wniosku sporządzonych przez stronę. Ponadto sąd poucza strony działające w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia od orzeczeń sądowych. Na etapie postępowania sądowoadministracyjnego przed wydaniem wyroku nie obowiązuje przymus adwokacki ani radcowski, skarżący może skutecznie dokonać wszystkich czynności osobiście lub przez pełnomocnika, którym może być małżonka, rodzeństwo lub dorosłe dzieci i wnuki. W większości spraw Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wydaje wyrok albo postanowienie kończące po przeprowadzeniu jednej rozprawy sądowej. Należy podkreślić, że skarga została sporządzona w sposób prawidłowy, z powołaniem się na naruszenie konkretnych przepisów prawa budowlanego i postępowania administracyjnego, a z pism znajdujących się w aktach sprawy wynika, że M. Ł. nie jest osobą nieporadną życiowo. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.