II SAB/Ke 12/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. L. na bezczynność Marszałka Województwa w przedmiocie wydania dokumentu dotyczącego stwierdzenia pobrania nagrody jubileuszowej postanawia: odrzucić skargę. W dniu 11 lutego 2016 r. S. L. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na bezczynność Marszałka Województwa w przedmiocie odmowy wydania przez A. Sp. z o.o. dokumentu stwierdzającego pobranie przez skarżącą nagrody jubileuszowej w 1988 roku. Skarżąca wystąpiła o zobowiązanie podmiotu do wydania wskazanego dokumentu oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżąca wyjaśniła, że w dniu 20 marca 2013 r. zwróciła się do spółki A. o wydanie potwierdzenia wypłaty nagrody jubileuszowej otrzymanej w 1988 r. Z uwagi na to, że przesłana jej karta wynagrodzeń nie zawierała składnika tej nagrody, w dniu 15 października 2013 r. ponownie wystąpiła z prośbą o rozpatrzenie jej wniosku w formie pisemnej. Następnie, w dniu 18 listopada 2013 r. zwróciła się Marszałka Województwa, aby jako organ nadzorujący ww. Spółkę spowodował wydanie żądanej informacji, a następnie ponowiła prośbę. W odpowiedzi na skargę Marszałek Województwa wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że skarżąca nie skierowała do organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Organ wyjaśnił, że nie jest uprawniony do wydania żądanego przez skarżącą dokumentu, ponieważ podmiotem przechowującym przedmiotową dokumentację jest firma A. mieszcząca się przy ul. Z. 27/15 w K. Organ, przywołując treść art. 51a ust. 1, art. 51b i art. 51j ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach wskazał, że ani Marszałek Województwa, ani też Urząd Marszałkowski nie jest bezpośrednim nadzorcą przedsiębiorstwa prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie przechowywania dokumentacji osobowej i płacowej pracodawców o czasowym okresie przechowywania. Marszałek Województwa kontroluje jedynie taką działalność gospodarczą w zakresie objętym wpisem do rejestru, nie ma jednak uprawnień do wydawania w tym zakresie jakichkolwiek dokumentów czy "przymuszania" podmiotu prowadzącego taką działalność do wydania dokumentu. Ubocznie organ wskazał, że pomimo braku takiego obowiązku dwukrotnie skierował do wskazanej firmy pismo ponaglające jednak nie uzyskał żadnej odpowiedzi w tej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "Ppsa", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie podlega odrzuceniu z dwóch powodów. Po pierwsze, skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 Ppsa). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 Pppsa). Niewyczerpanie tego trybu stanowi brak formalny skargi, skutkujący jej odrzuceniem jako niedopuszczalnej, na podstawie art. 58 pkt 6 Ppsa. W przypadku bezczynności organu administracji publicznej środkiem zaskarżenia jest wniesienie zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie w trybie art. 37 § 1 Kpa. Stosownie do treści tego przepisu, na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Warunkiem skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność marszałka województwa jest uprzednie złożenie z w trybie art. 37 § 1 Kpa zażalenia do organu wyższego stopnia, którym jest samorządowe kolegium odwoławcze. Z akt sprawy wynika, że skarżąca nie skorzystała z ww. środka prawnego, a zatem nie dopełniła warunku dopuszczalności skargi, określonego w art. 52 § 2 Ppsa. W aktach brak jest bowiem pisma strony skarżącej, które mogłoby w ocenie Sądu spełniać wymogi zażalenia skierowanego do organu wyższego stopnia na brak działania Marszałka Województwa w niniejszej sprawie. Po drugie, skarga podlega odrzuceniu, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego (art. 58 § 1 pkt 1 Ppsa). Bezczynność organu w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 Ppsa ma miejsce wówczas, gdy organ będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym w przepisach prawa i w konsekwencji pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu lub podjęcia określonej czynności. Zatem aby można było mówić o bezczynności organu należy przede wszystkim stwierdzić, że ciąży na nim wynikający z przepisów prawa obowiązek wszczęcia postępowania i podjęcia w nim stosownego rozstrzygnięcia (stosownej czynności), a dopiero później, że obowiązku tego - w nakazanym terminie - organ nie wypełnia. W rozpoznawanej sprawie, z treści wniesionej przez skarżącą skargi wynika, że dotyczy ona bierności Marszałka Województwa przejawiającej się brakiem podejmowania działań mających na celu wydanie przez Spółkę A. dokumentu stwierdzającego pobranie w 1988 r. nagrody jubileuszowej. Stwierdzenie bezczynności Marszałka Województwa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 Ppsa wymagałoby więc ustalenia, że przepisy prawa nakładają na ww. organ obowiązek wydania decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1), postanowienia, na które służy zażalenie, postanowienia kończącego postępowanie lub rozstrzygającego sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2), postanowienia wydanego w postepowaniu egzekucyjnym (art. 3 § 2 pkt 3), innego niż określony w pkt 1-3 aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4). Tymczasem żaden przepis prawa obowiązku takiego na Marszałka Województwa w niniejszej sprawie nie nakładał. Zgodnie z art. 51a ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz.U. z 2015 r., poz. 1446 ze zm.), działalność gospodarcza w zakresie przechowywania dokumentacji osobowej i płacowej pracodawców o czasowym okresie przechowywania, zwanej dalej "dokumentacją", jest działalnością regulowaną w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, wykonywaną przez przedsiębiorcę, i wymaga uzyskania wpisu do rejestru przechowawców akt osobowych i płacowych, zwanego dalej "rejestrem". Organem prowadzącym rejestr jest marszałek województwa właściwy ze względu na miejsce wykonywania działalności objętej wpisem. Rejestr może być prowadzony w systemie informatycznym (art. 51b). Kontrolę działalności gospodarczej w zakresie objętym wpisem do rejestru przeprowadza marszałek województwa (art. 51j ust. 1). Z powyższego wynika, że uprawnienia kontrolne marszałka województwa w stosunku do przechowawcy obejmują jedynie dane dotyczące wpisu do rejestru (art. 51c). Organ nie mógł więc w niniejszej sprawie prowadzić postępowania, które w efekcie miałoby skutkować wydaniem jednego z rozstrzygnięć określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 Ppsa, polegających na nakazaniu przechowawcy, tj. Spółce A., wydania żądanego dokumentu. Marszałek województwa nie jest bowiem, jak wynika z przywołanych przepisów, organem nadzoru nad przechowawcą w zakresie prawidłowości wydawanych dokumentów, zaświadczeń czy też odpisów. W świetle powyższego organ trafnie stwierdził, że nie jest upoważniony ani do wydawania żądanych dokumentów, ani też nie ma wpływu na sposób prowadzenia dokumentacji czy też jej udostępniania przez przechowawcę. Skoro zatem Marszałek Województwa nie był ani właściwy ani też zobowiązany do podejmowania w tym zakresie czynności wobec przechowawcy, tym samym należało uznać, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 1 i 2 oraz art. 58 § 1 pkt 1 Ppsa.