II SAB/Ke 159/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański, Sędzia WSA Agnieszka Banach, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 29 marca 2022 r. sprawy ze skargi W. S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta w przedmiocie usunięcia odpadów postanawia: odrzucić skargę. W. S. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na przewlekłość i bezczynność Prezydenta Miasta w zakresie prowadzenia postępowania administracyjnego z jego wniosku i zawiadomienia z sierpnia 2019 r. o gromadzeniu odpadów pobudowlanych przez Spółkę C. SA na działce nr 389/3 obręb [...]. Wniósł o stwierdzenie rażącej przewlekłości organu, w załączeniu przedkładając postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28.10.2021 r., wskazujące, że organ I instancji nie dopuścił się bezczynności. W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że zawiadomienie zostało złożone w sierpniu 2019 r. Należy więc wyznaczyć oględziny i stwierdzić fakt zalegania odpadów pobudowlanych pochodzących z remontu schodów, muru oporowego i wejścia do piwnicy w domu nr 5 przy ul. T . Odpady stanowią gruz betonowo-ceglany i glina z kamieniami z wykopu. Zdaniem strony skarżącej, wystarczy się upomnieć w Zarządzie Spółki C. SA o okazanie faktury za utylizację ww. odpadów, a następnie "wypisać decyzję administracyjną z nakazem posprzątania". W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej odrzucenie. Organ podkreślił, że postępowanie w niniejszej sprawie było prowadzone cały czas, a w dniu 10 czerwca 2021 r. została wydana decyzja nakazująca doprowadzenie działki nr ewid. 389/3 obręb [...] do stanu sprzed nawiezienia i usunięcia z powyższego terenu zgromadzonych odpadów w terminie 30 dni, licząc od dnia kiedy decyzja ta stanie się ostateczna. W wyniku wniesionego przez C. SA odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 10 sierpnia 2021 r. znak: [...] uchyliło ww. decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Od tej decyzji organu odwoławczego W. S. wniósł sprzeciw, w związku z tym SKO przekazało akta sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach. Rozpatrując ponaglenie W. S. na bezczynność Prezydenta Miasta w sprawie nakazu usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania tj. z działki nr ewid. 389/3 położonej w obrębie [...] przy ul. T., SKO w dniu 28.10.2021 r. wydało na podstawie art. 37 § 1 pkt 1 i § 6 pkt 1 Kpa postanowienie, w którym wskazało, że organ I instancji nie dopuścił się bezczynności w ww. sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "Ppsa", sąd orzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż wymienione w pkt. 1-5. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3). W rozpoznawanej sprawie skarga została wniesiona do tut. Sądu już po zakończeniu postępowania w pierwszej instancji, toczącego się przed organem, któremu skarżący zarzucił bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania. Jak wynika z akt sprawy, W. S. pismem z dnia 26.08.2019 r., zawiadomił Prezydenta Miasta o tym, że C. SA zgromadził na działce położonej w K. przy ul. T. 5, odpady po budowie schodów do piwnicy w budynku. Wskazując swojego syna P. S. jako samoistnego posiadacza ww. działki, stwierdził, że jest jego pełnomocnikiem. Organ I instancji zwrócił się o wyjaśnienie zarzutów do Spółki, a następnie na dzień 6.11.2019 r. wyznaczył wizję lokalną. W dniu 10.10.2019 r. W. S. złożył skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w zakresie nie rozpoznania sprawy. Okoliczność umocowania do działania w imieniu syna potwierdza pełnomocnictwo z 30.10.2019 r. Postanowieniem z dnia 18.11.2019 r. Kolegium uznało złożone przez W. S. ponaglenie za nieuzasadnione i odmówiło stwierdzenia przewlekłego prowadzenia sprawy przez organ I instancji. Kolejne oględziny działki nr 389/3 odbyły się w dniu 2.12.2019 r. W dniu 8 stycznia 2020 r. Prezydent Miasta wszczął z urzędu postępowanie w sprawie nakazu usunięcia odpadów z ww. działki. Pismem z dnia 10.02.2020 r. organ I instancji zawiadomił strony o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do dnia 13.03.2020 r., a następnie do 14.04.2020 r. (pismo z dnia 6.03.2020 r.). WSA w Kielcach postanowieniem z dnia 31.07.2020 r. sygn. akt II SAB/Ke [...] odrzuciło skargę W. S. na przewlekłość postępowania organu I instancji. Decyzją z dnia 3.09.2020 r. znak: [...] Kolegium uchyliło decyzję Prezydenta Miasta z dnia 7.07.2020 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów. W toku ponownego postępowania została przeprowadzona w dniu 30.11.2020r. wizja w terenie, zaś pełnomocnik Spółki w piśmie z dnia 22.04.2021 r. wnosił o przesłuchanie wskazanych pracowników Spółki na okoliczność wywiezienia poza teren działki odpadów powstałych w trakcie budowy muru oporowego. Decyzją z dnia 10 czerwca 2021 r. Prezydent Miasta nakazał Zakładom "C." SA , jako posiadaczowi odpadów zgromadzonych na działce nr ewid. 389/3 obręb [...], usytuowanej w K., doprowadzenie działki do stanu sprzed nawiezienia i usunięcia z powyższego terenu zgromadzonych odpadów na powierzchni 119 m2 i głębokości 0,1 m, w ilości 12 m3 o kodach: 17 01 07 (zmieszane odpady z betonu, gruzu ceglanego, odpadów materiałów ceramicznych i elementów wyposażenia inne niż wymienione w 17 01 06) oraz 17 05 04 (gleba i ziemia, w tym kamienie, inne niż wymienione w 17 05 03) poprzez ich przetransportowanie - przez uprawniony podmiot – do miejsca przeznaczonego na składowanie lub magazynowanie tych odpadów, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa – w nieprzekraczalnym terminie 30 dni, licząc od dnia kiedy niniejsza decyzja stanie się ostateczna. Decyzją z dnia 10.08.2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło powyższą decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi i instancji. W. S. pismem z dnia 3 września 2021 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach sprzeciw od decyzji Kolegium. W dniu 13 października 2021 r. natomiast złożył skargę na przewlekłość postępowania tut. Sądu w tej sprawie, której nadano sygn. akt II SA/Ke [...]. Postanowieniem z dnia 25 marca 2021 r. sygn. akt III OPP [...] Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę na przewlekłość postępowania. Zgodnie z ustalonym w niniejszej sprawie stanem faktycznym, w dacie wniesienia do tut. Sądu skargi na bezczynność, tj. w dniu 5 listopada 2021 r., Prezydent Miasta wydał już akt administracyjny kończący postępowanie o usunięcie odpadów po remoncie na działce nr 389/3. Jednocześnie skarżący wniósł sprzeciw od decyzji organu II instancji z dnia 10.08.2021 r., którą decyzja Prezydenta Miasta z 10.06.2021 r. znak: [...] została uchylona. Do tej pory sprzeciw nie został rozpoznany przez WSA w Kielcach. Tym samym procedura związana z rozpoznaniem zasadności decyzji Prezydenta Miasta z dnia 10.06.2021 r. nie została zakończona. Trudno zatem uznać, aby na dzień wniesienia skargi do WSA w Kielcach, organ I instancji był bezczynny. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 Ppsa kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (art. 149 § 1). W myśl art. 53 § 2b Ppsa skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Z kolei, w myśl art. 37 § k.p.a., stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Kwestie związane z wniesieniem skargi na bezczynność i (lub) przewlekłość po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania były przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uchwale z dnia z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. II OPS 5/19, NSA stwierdził, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 Ppsa. W uzasadnieniu uchwały wskazano, że za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego. Odmienne rozumowanie oznaczałoby, że środek ten zamiast w swoim celu zmierzać do likwidacji stanu bezczynności, powiązany byłby zasadniczo z celem wykraczającym poza zakres postępowania administracyjnego, a więc z dążeniem do uzyskania prejudykatu. Przyjęty w powołanej uchwale pogląd w odniesieniu do skargi na bezczynność organu administracji, gdy skarga została wniesiona w chwili ustania bezczynności organu, pozostaje aktualny także wobec skargi wniesionej na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji, gdy skarga ta została wniesiona po zakończeniu postępowania, którego dotyczy, co potwierdza uchwała NSA z dnia 7 marca 2022 r., sygn. II OPS 1/21. W uchwale tej wskazano, że normatywna tożsamość reguł zaskarżania bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego uprawnia do uznania powołanej wyżej uchwały, jako adekwatnej także przy dokonywaniu oceny istnienia przedmiotu zaskarżenia w sprawie dotyczącej przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ i stwierdzono, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu, poprzedzona ponagleniem złożonym w jego toku, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Ppsa. Z uwagi na powyższe i w związku z tym, że postępowanie przed organem Prezydenta Miasta zostało zakończone w dniu wniesienia skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania decyzją z dnia 10 czerwca 2021 r., skarga ta jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Wskazać przy tym należy, że pogląd zawarty w przywołanych uchwałach NSA znajduje zastosowanie również w sprawach dotyczących bezczynności organu I instancji, w sytuacji, gdy w sprawie została wydana decyzja (postanowienie kończące postępowanie) przez organ I instancji. Obie uchwały zostały wydane w sprawach dotyczących postępowania organu odwoławczego, stąd w ich treści odniesienie do ostatecznej decyzji i ostatecznego zakończenia postępowania administracyjnego. Zarzut bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania może być jednakże skierowany zarówno do organu pierwszej, jak i drugiej instancji. Wydanie decyzji (postanowienia kończącego postępowanie) przez organ I instancji kończy postępowanie administracyjne prowadzone przez ten organ w taki sam sposób jak wydanie decyzji organu odwoławczego w aspekcie regulacji z art. 149 § 1 Ppsa, czyniąc niemożliwym zobowiązanie organu do wydania aktu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Ppsa. O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 Ppsa.