II SAB/Ke 16/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Pędziwilk – Moskal po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu P. B. od zarządzenia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 22 czerwca 2009r. w sprawie ze skargi P. B. na bezczynność Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a : odrzucić sprzeciw. Postanowieniem z dnia 29 maja 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę P. B. na bezczynność Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Zarządzeniem z dnia 22 czerwca 2009r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach pozostawił bez rozpoznania wniosek P. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w niniejszej sprawie. W ustawowym terminie skarżący wniósł pocztą elektroniczną sprzeciw od w/w zarządzenia, podnosząc iż Referendarz sądowy nie wykazał, dlaczego jedynie własnoręczny podpis spełnia wymogi ustawy oraz z jakiego przepisu to wynika. Zdaniem strony żadna z ustaw nie nakazuje stosować przed sądami administracyjnymi podpisu własnoręcznego. Przedmiotowy sprzeciw został opatrzony podpisem elektronicznym. Zarządzeniem z dnia 21 lipca 2009r., doręczonym skarżącemu przy piśmie z tego samego dnia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wezwał P. B. do uzupełnienia braku formalnego złożonego sprzeciwu poprzez jego własnoręczne podpisanie – w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia sprzeciwu bez rozpoznania. Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 4 sierpnia 2009r. W wyznaczonym przez Sąd terminie P. B. nie podpisał sprzeciwu. Wśród wymogów formalnych, jakie dla pism stron – a zatem także dla sprzeciwu od zarządzenia referendarza – ustanawia art. 46 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., znajduje się m. in. umieszczenie podpisu osoby, która to pismo wnosi (pkt 4). W tym miejscu podnieść należy, iż obowiązek podpisania przez stronę jej pisma nie może być na gruncie ustawy p.p.s.a. zrealizowany poprzez opatrzenie pisma podpisem elektronicznym, uregulowanym w przepisach ustawy z dnia 18 września 2001r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. nr 130, poz. 1450 ze zm.). Powyższe wynika z ugruntowanego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w postanowieniach z dnia 24 lipca 2008r. (I OPP 25/08) oraz z dnia 10 września 2008r. (I OZ 673/08) wskazał, że w myśl art. 5 ust. 1 ustawy o podpisie elektronicznym, bezpieczny podpis elektroniczny weryfikowany przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu wywołuje skutki prawne określone ustawą, jeżeli został złożony w okresie ważności tego certyfikatu. W rozdziale IX tej ustawy znajdują się przepisy zmieniające m.in. przepisy Kodeksu cywilnego – art. 60, art. 78 § 1 i § 2, dopuszczające możliwość wyrażenia woli osoby w stosunkach cywilnoprawnych przez ujawnienie jej w postaci elektronicznej. Ponadto przepisem art. 36 pkt 3 i pkt 5 ustawy z dnia 17 lutego 2005r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. Nr 64, poz. 565 ze zm.) zostały zmienione art. 57 § 5 pkt 1 i art. 63 § 3a Kodeksu postępowania administracyjnego – poprzez dopuszczenie możliwości wniesienia podania w formie dokumentu elektronicznego. Ze względu na powyższe przytoczone przepisy dotyczą wyłącznie zakresu, jaki reguluje dana ustawa. Natomiast w przepisach ustawy p.p.s.a. brak jest odpowiednika powołanych regulacji Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania administracyjnego, a pojęcie podpisu elektronicznego w ogóle nie występuje w jej treści. Z kolei jak wynika z art. 2 ust. 3 cyt. ustawy o informatyzacji, przepisów tej ustawy nie stosuje się do sądów administracyjnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wynika z tego, iż w postępowaniu sądowoadministracyjnym Sąd nie jest zobowiązany do posługiwania się w korespondencji elektronicznej certyfikatami, o których mowa w ustawie o podpisie elektronicznym. Dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest natomiast późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem, bowiem tylko taki podpis spełnia wymagania wynikające z art. 46 § 1 pkt 4 ustawy p.p.s.a. Przytoczony powyżej pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego tut. Sąd podziela w całości. Podkreślić także trzeba, iż z żadnego przepisu dotyczącego postępowania przed sądami administracyjnymi nie wynika obowiązek realizacji przez sądy administracyjne zadań publicznych związanych z prowadzeniem tych postępowań przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego i przekazywania w tej formie informacji do i od stron prowadzonych postępowań. Obowiązku takiego nie sposób także wywieść z art. 65 § 3 ustawy p.p.s.a. Przepis ten nie nakłada bowiem obowiązku doręczania pism za pośrednictwem poczty elektronicznej, a jedynie daje taką możliwość, a ponadto dotyczy doręczania pism przez sąd, a nie sądowi, co jednoznacznie wynika z treści § 1 tego artykułu, a także z treści całego rozdziału 4, dział III ustawy p.p.s.a. Jak wynika z dyspozycji art. 259 § 2 ustawy p.p.s.a. sprzeciw, którego braki formalne nie zostały uzupełnione sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Mając na uwadze, iż P. B. nie podpisał własnoręcznie sprzeciwu – pomimo skierowania przez Sąd stosownego wezwania – stwierdzić trzeba, iż uniemożliwia to nadanie biegu wniesionemu przezeń sprzeciwowi. Ze względu na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia – na podstawie art. 259 § 2 ustawy p.p.s.a.