II SAB/Ke 16/11
PostanowienieWSA w Kielcach2011-09-29
Skład orzekający: Teresa Kobylecka, Jacek Kuza, Dorota Pędziwilk-Moskal
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości może zostać wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, jeśli organ ten nie jest właściwy do merytorycznego rozpatrzenia wniosku o zwrot nieruchomości?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej podlega odrzuceniu, jeżeli organ wskazany przez stronę skarżącą jako pozostający w bezczynności nie jest właściwy do merytorycznego rozpatrzenia wniosku. W takiej sytuacji wniesienie skargi jest niedopuszczalne, ponieważ organ niewłaściwy nie może pozostawać w bezczynności w sprawie, która do niego nie należy.Stan faktyczny
Skarżący J.G. złożył skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy C. w sprawie wydania decyzji o zwrocie nieruchomości wywłaszczonej jego spadkodawcy, Z.G., na mocy decyzji z 1983 r. Skarżący powołał się na pisemne zapewnienie zwrotu nieruchomości z 1988 r. Burmistrz Miasta i Gminy C. wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że nie jest właściwym organem do rozpatrzenia wniosku o zwrot nieruchomości złożonego w 1987 r., gdyż był to wniosek skierowany do ówczesnego Naczelnika Miasta i Gminy C., a Gmina C. nie jest jego następcą prawnym w tym zakresie.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w dniu 29 września 2011r. na rozprawie sprawy ze skargi J.G. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy C. w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości p o s t a n a w i a odrzucić skargę.
Skargą z dnia 23 maja 2011r. (data wpływu – 27 maja 2011r.) J. G. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach bezczynność Gminy C. "w sprawie wydania decyzji w przedmiocie zwrotu nieruchomości oznaczonej nr ewid. [...] wywłaszczonej z naruszeniem przepisów prawa – mimo pisemnego zapewnienia jej zwrotu". W uzasadnieniu skarżący wskazał, że jest spadkobiercą Z. G., który pismem z dnia 28 grudnia 1987r. wystąpił do Naczelnika Miasta i Gminy C. o zwrot działki nr ewid. [...] wywłaszczonej decyzją tego organu z dnia 9 listopada 1983r. Pismem z dnia 25 stycznia 1988r.Naczelnik Miasta i Gminy C. poinformował Z. G., iż w terminie do dnia 31 stycznia 1988r. zostanie wydana decyzja o zwrocie przedmiotowej nieruchomości. Mając na uwadze powyższe skarżący podniósł, że pomimo upływu lat, do chwili wniesienia skargi nie zostało wydane przedmiotowe rozstrzygnięcie.
Na rozprawie przed tut. Sądem w dniu 29 września 2011r. J. G. sprecyzował skargę wskazując jako organ pozostający w bezczynności Burmistrza Miasta i Gminy C..
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta i Gminy C. wniósł o jej odrzucenie, argumentując że Gmina C. nie jest stroną postępowania, jako że J. G. nigdy nie składał do tego organu wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Wprawdzie ojciec strony – Z. G. złożył taki wniosek, ale miało to miejsce w grudniu 1987r., czyli przed reformą administracyjną, a pismo to zostało skierowane do Naczelnika Miasta i Gminy C., będącego właściwym do jego rozpoznania jako organ administracji państwowej I stopnia. Z tego też względu Gmina C. nie jest "następcą prawnym" Miasta i Gminy C. jako części administracji państwowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., sąd odrzuca skargę jeżeli jej wniesienie jest – z innych przyczyn niż wymienione pkt 1 – 5 tego przepisu – niedopuszczalne. Wśród sytuacji objętych dyspozycją cyt. przepisu orzecznictwo sądowoadministracyjne wymienia wniesienie skargi na bezczynność w sprawie, do której załatwienia nie jest właściwy wskazany przez stronę organ (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lipca 2004r., sygn. akt: OSK 547/04, ONSA i WSA 2004/3/51, LEX 133820).
Z taką sytuacją mamy do czynienia na gruncie sprawy niniejszej, jako że J. G. zaskarżył bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy C., polegającą na braku załatwienia wniosku Z. G. (spadkodawcy skarżącego) z dnia 28 grudnia 1987r. skierowanego do ówczesnego Naczelnika Miasta i Gminy w C. o zwrot działki nr ewid. [...] wywłaszczonej decyzją tego organu z dnia 9 listopada 1983r.
Stosownie do postanowień obowiązującej w dacie złożenia tego wniosku ustawy z dnia 29 kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1985r. Nr 22, poz. 99) – o wywłaszczeniu i odszkodowaniu, nadaniu nieruchomości zamiennej oraz o zwrocie nieruchomości orzekał terenowy organ administracji państwowej (art. 51 ust. 1). Z kolei w związku ze zmianą wprowadzoną do w/w ustawy w dniu 10 kwietnia 1991r. (Dz. U. z 1991r. nr 30, poz. 127) o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości orzekał rejonowy organu rządowej administracji ogólnej (art. 48 ust. 1). Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości utraciła moc z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 1997r. nr 115, poz. 741) tj. z dniem 1 stycznia 1998r. Z mocy art. 142 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami - o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości, zwrocie odszkodowania, w tym także nieruchomości zamiennej oraz o rozliczeniach z tytułu zwrotu i terminach zwrotu orzekał wojewoda w drodze decyzji. Natomiast na skutek zmiany tego przepisu dokonanej przez art. 137 pkt 37 ustawy z dnia 24 lipca 1998r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową państwa (Dz. U. z 1998, Nr 106, poz.668) z dniem 1 stycznia 1999r.- organem właściwym do orzekania o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości jest starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej.
Analizując przytoczone regulacje prawne stwierdzić trzeba brak podstaw do uznania Burmistrza Miasta i Gminy C. za organ właściwy do orzekania o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości. W myśl powołanych przepisów organ, którego bezczynność zaskarżono w niniejszej sprawie, nie jest bowiem – i nigdy nie był – właściwy do rozpatrzenia takiego żądania, a skoro tak to wniesienie skargi w sprawie niniejszej jest niedopuszczalne.
Podkreślenia wymaga, że powołana podstawa odrzucenia skargi ma prymat nad przesłanką skutkującą odrzuceniem skargi w związku z niewyczerpaniem środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu przed wniesieniem skargi - art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 ustawy p.p.s.a. Sąd wprawdzie bada, czy przed wniesieniem skargi zostały wyczerpane środki zaskarżenia, ale w sytuacji gdy z materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że przedmiot sprawy nie należy do kompetencji organu, którego bezczynność jest zaskarżona, odrzucenie skargi z powodu braku spełnienia przesłanki z art. 52 ustawy p.p.s.a. nie znajduje uzasadnienia prawnego. Przyjęcie przeciwnego poglądu musiałoby skutkować dopuszczalnością złożenia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu administracji publicznej, który – jako niewłaściwy do załatwienia sprawy – nigdy nie mógł pozostawać w bezczynności.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji postanowienia – na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło