II SAB/Ke 22/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Asesor WSA Agnieszka Banach, Protokolant Starszy inspektor sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2018r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na bezczynność Wójta Gminy Piekoszów w przedmiocie udostępniania informacji o środowisku I. zobowiązuje Wójta Gminy Piekoszów do rozpoznania wniosku Stowarzyszenia [...] z dnia 14 listopada 2017r. - w terminie 14 dni od daty doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że Wójt Gminy Piekoszów dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Wójta Gminy Piekoszów na rzecz Stowarzyszenia [...] kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Dnia 13 kwietnia 2018 r. (data wpływu do organu) Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Gminy [...] wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na bezczynność Wójta Gminy P. podnosząc, że nie został rozpatrzony złożony przez Stowarzyszenie wniosek o udostępnienie informacji o środowisku i jego ochronie z dnia 14 listopada 2017 r. i wyniki analizy badań wody pitnej z ujęcia P. I i P. II nie zostały zgodnie z tym wnioskiem udostępnione, nie wydano decyzji ani nie odpowiedziano pismem. W związku z powyższym skarżący wniósł o zobowiązanie Wójta do wydania wyników badań wody wg złożonego wniosku i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o umorzenie postępowania podnosząc, że wniosek o udostępnienie informacji złożył Klub Ochrony Środowiska "[...]", zaś skargę na bezczynność wniosło Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Gminy P. "[...]" w P., a więc inny podmiot niż wnioskodawca. Zarzucono także, że wniosek o udostępnienie informacji podpisał jedynie J. W., zaś dla ważności oświadczeń woli w imieniu Stowarzyszenia, jak również wszelkich pism w przedmiocie praw i obowiązków majątkowych, wymagane są podpisy dwóch członków Zarządu. Ponadto organ podniósł, że w dniu 19 kwietnia 2018 r. Urząd Gminy w P. udzielił Klubowi Ochrony Środowiska "[...]" w P. odpowiedzi na pismo z 11 listopada 2017 r. oraz przesłał kserokopię "żądanej decyzji" na adres podany przez J. W., który wniosek podpisał. W piśmie procesowym z 25 maja 2018 r. skarżące Stowarzyszenie podtrzymało swoje żądanie wnosząc o "uznanie (...) skargi na bezczynność Wójta Gminy P. dotyczącej braku wydania badań wody zgodnie z wnioskiem z 14 listopada 2017 r." Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. W nawiązaniu do zgłoszonego w odpowiedzi na skargę zarzutu dotyczącego braku tożsamości pomiędzy podmiotem składającym wniosek a Stowarzyszeniem wnoszącym skargę wyjaśnić trzeba, że ze złożonego do akt sądowych statutu Stowarzyszenia wynika, że Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Gminy P. "[...]" używa także nazwy Klub Ochrony Środowiska "[...] " w P. i zrzesza osoby fizyczne działające na rzecz ochrony środowiska [...] lnego, rozwoju kultury i ochrony praw obywateli (§ 1). Dlatego też nie może być wątpliwości co do tego, że zarówno wniosek jak i skargę złożył jeden i ten sam podmiot. Zgodnie z wpisami znajdującymi się w dziale drugim KRS nr [...], organem uprawnionym do reprezentacji Stowarzyszenia jest Zarząd, a dla ważności oświadczenia woli, jak również wszelkich pism w przedmiocie praw i obowiązków majątkowych Stowarzyszenia wymagane są podpisy dwóch członków Zarządu spośród Prezesa, Wiceprezesa i sekretarza lub Prezesa i upoważnionego pisemnie przez Zarząd innego członka Stowarzyszenia. Do akt sprawy złożone zostało pełnomocnictwo z 20 kwietnia 2014 r., podpisane przez Prezesa Zarządu, Wiceprezesa i sekretarza, udzielające upoważnienia J. W. – Prezesowi Zarządu, do występowania i reprezentowania Stowarzyszenia w sprawach administracyjnych i sądowych. Tym samym wbrew zarzutom zawartym w odpowiedzi na skargę przyjąć należy, że skierowany do Wójta Gminy P. wniosek o udzielenie informacji złożony został przez osobę uprawnioną do reprezentowania Stowarzyszenia. Jak wynika z akt sprawy, wnioskiem z 14 listopada 2017 r. Klub Ochrony Środowiska "[...] " w P. zwrócił się do Wójta Gminy P. o "przekazanie (...) wyników analizy wody pitnej z ujęcia P. I i P. II wykonanych przed 20 października 2017 r. które to wyniki doprowadziły do chlorowania wody, spowodowane obecnością bakterii coli w w/w ujęciach oraz decyzji (...) Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Kielcach z dnia 28 czerwca 2018 r. stwierdzająca przydatność wody do spożycia dla ludzi." Wniosek złożony został w trybie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1405 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą. Wobec braku odpowiedzi, wniosek został ponowiony w pismach z 21 listopada 2017 r. oraz z 28 marca 2018 r. Pismem z 19 kwietnia 2018 r. p.o. Kierownika Referatu Inwestycji, Rolnictwa i Ochrony Środowiska i Mienia Gminnego M. S. działając z upoważnienia Wójta Gminy P., poinformował Klub Ochrony Środowiska [...] w "P.", że chlorowanie wody pobieranej z ujęcia P. I i P. II, które miało miejsce dnia 20 października 2017 r. prowadzone było w ramach działań profilaktycznych, zapobiegawczych i nie było podyktowane stwierdzeniem obecności bakterii coli w sieci zarządzanej przez Spółkę. Komunikat Wójta informujący o zaistniałej sytuacji został umieszczony w biuletynie informacji publicznej Urzędu. W związku z powyższym tut. organ nie posiada wnioskowanych wyników wody sprzed 20.10.2017 r., a z informacji uzyskanych od Zakładu Usług Komunalnych Sp. z o.o. wynika, że takie badania nie były wykonywane. Udostępniono ponadto decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Kielcach z 28 czerwca 2017 r. stwierdzającą przydatność wody do spożycia z wodociągu P. II. Nie ulega wątpliwości, że pismo z 19 kwietnia 2018 r. stanowiło odpowiedź na wniosek Stowarzyszenia z 14 listopada 2018 r., udzieloną zresztą dopiero po wniesieniu skargi, mimo dwóch ponagleń i po upływie 5 miesięcy od złożenia wniosku. Tymczasem zgodnie z art. 14 ust. 1 i 2 ustawy, władze publiczne udostępniają informację o środowisku i jego ochronie bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca od dnia otrzymania wniosku. Termin ten może zostać przedłużony do 2 miesięcy ze względu na stopień skomplikowania sprawy. W tym przypadku przepisy art. 35 § 5 i art. 36 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. Takie same terminy obowiązują w razie odmowy udostępnienia informacji (art. 14 ust. 5). Wniosek Stowarzyszenia przez 5 miesięcy pozostawał bez jakiejkolwiek reakcji ze strony Wójta Gminy P., w szczególności nie poinformowano wnioskodawcy o przedłużeniu terminu do jego rozpatrzenia, ani też o przyczynach tak znaczącej zwłoki w udzieleniu odpowiedzi. Tym samym, w ocenie Sądu bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w pkt II wyroku. Poza tym, udzielona wnioskodawcy odpowiedź nie jest pełna. Udostępniono wprawdzie decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. stwierdzającą przydatność wody z wodociągu do spożycia, jednak bez pełnej informacji pozostał wniosek dotyczący nadesłania wyników badań wody pitnej. Żądanie udostępnienia wyników z badania wody dotyczyło bowiem tych badań, które były przyczyną chlorowania wody. Okoliczność chlorowania wody pobieranej z ujęć P. I i P. II jest w sprawie okolicznością bezsporną. Ponadto z dołączonego do skargi pisma Zakładu Usług Komunalnych w P. Sp. z o.o. z 20 października 2017 r. skierowanego do Wójta tej Gminy wynika, że próba wody, w której stwierdzono występowanie bakterii z grupy coli została pobrana z nowego odcinka sieci (z hydrantu) wybudowanej przez prywatnego inwestora. Odcinek ten zlokalizowany jest przy ul. Wspólnej w P. i w celu dokonania prób technicznych został napełniony wodą z ujęcia P. II. Próby wody zostały pobrane przed oddaniem go do użytkowania, a na chwilę sporządzania omawianego pisma, nie był eksploatowany przez ZUK w P.. Odcinek ten poddany został dezynfekcji i dodatkowemu płukaniu, a po zakończeniu tych czynności woda miała być ponownie przebadana na koszt inwestora pod kątem bakteriologicznym. PUK wyjaśnił także w tym piśmie, że w związku z zaistniałą sytuacją, wprowadzone zostało profilaktyczne chlorowanie całej sieci, które zgłoszono do Sanepidu, a w dniu 23 października 2017 r. miały zostać pobrane kontrolne próbki wody do analizy pod kątem bakterii chorobotwórczych z ujęć P. I i P. II. Do wyników badań opisanych w piśmie z 20 października 2017 r. Wójt Gminy P. nie odniósł się w odpowiedzi z 19 kwietnia 2017 r., stwierdzając jedynie, że chlorowanie wody "nie było podyktowane stwierdzeniem obecności bakterii coli w sieci zarządzającej przez Spółkę". Tymczasem we wniosku o udostępnienie informacji o środowisku chodziło o te badania wody, które doprowadziły do przeprowadzenia chlorowania. Z omówionego wyżej pisma wynika wprost, że dotyczyły one nowego odcinka sieci, który napełniony został przed oddaniem do użytku wodą z ujęcia P. II i że wykrycie bakterii z grupy coli w wodzie badanej na tym odcinku było bezpośrednią przyczyną chlorowania. Dlatego nie można przyjąć, że wniosek z 14 listopada 2017 r. został rozpatrzony przez Wójta, a co za tym idzie nadal pozostaje on w tym zakresie w bezczynności. Obowiązek udostępnienia informacji o środowisku, w tym o stanie wody spoczywał na Wójcie Gminy P. z mocy art. 8 ust. 1 i art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy. Zgodnie z pierwszym z powołanych przepisów, władze publiczne są obowiązane do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie, które są informacjami znajdującymi się w posiadaniu władz publicznych lub informacjami przeznaczonymi dla władz publicznych, w zakresie, w jakim nie dotyczy to ich działalności ustawodawczej, a w przypadku sądów i trybunałów - działalności orzeczniczej. Z kolei art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy stanowi, że udostępnieniu, o którym mowa w art. 8, podlegają informacje dotyczące m.in. stanu elementów środowiska, takich jak: powietrze, woda, powierzchnia ziemi, kopaliny, klimat, krajobraz i obszary [...] lne, w tym bagna, obszary nadmorskie i morskie, a także rośliny, zwierzęta i grzyby oraz inne elementy różnorodności biologicznej, w tym organizmy genetycznie zmodyfikowane, oraz wzajemnych oddziaływań między tymi elementami (art. 9 ust. 1 pkt 1). Przepisy ustawy określają także sposób rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji o środowisku. Informacje, o których mowa w art. 9 ust. 1, udostępnia się w formie ustnej, pisemnej, wizualnej, dźwiękowej, elektronicznej lub innej formie (art. 9 ust.2). Zgodnie z art. 15, udostępnianie informacji o środowisku i jego ochronie następuje w sposób i w formie określonych we wniosku, chyba że środki techniczne, którymi dysponują władze publiczne, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (ust. 1). Jeżeli informacja o środowisku i jego ochronie nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, władze publiczne powiadamiają pisemnie podmiot żądający informacji w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazują, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona (ust. 2). Jeżeli w terminie 14 dni od dnia otrzymania powiadomienia, o którym mowa w ust. 2, podmiot żądający informacji nie poinformuje o wyborze sposobu lub formy udostępnienia spośród wskazanych w powiadomieniu, władze publiczne wydają decyzję o odmowie udostępnienia informacji (ust. 3). Ponadto art. 20 ust. 1 ustawy stanowi, że odmowa udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie następuje w drodze decyzji, zaś przepisy art. 16 i nast. ustawy wskazują przypadki, w jakich właściwy organ może odmówić udzielenia informacji. Innymi słowy rzecz ujmując, wniosek złożony w trybie ustawy winien być rozpatrzony bądź przez udzielenie stosownej informacji o środowisku i jego ochronie (przy uwzględnieniu trybu przewidzianego w art. 15) bądź też poprzez wydanie decyzji o odmowie udzielenia tej informacji. Ponieważ w niniejszej sprawie żądana informacja dotycząca wyników badań wody nie została wnioskodawcy udostępniona ani też nie wydano decyzji, o jakiej mowa w art. 20 ust. 1 ustawy, organ pomimo skierowania do wnioskodawcy pisma z 19 kwietnia 2018 r. zawierającego jedynie część informacji objętych wnioskiem, nadal pozostaje bezczynny. W tym stanie rzeczy skarga podlegała uwzględnieniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 149 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302). Orzeczenie o kosztach oparto o treść art. 200 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składa się kwota uiszczonego przez skarżące Stowarzyszenie wpisu od skargi.