II SAB/Ke 24/10

PostanowienieWSA w Kielcach2010-09-03

Skład orzekający: Beata Ziomek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie skargi na bezczynność organu w przedmiocie przyznania środków z Funduszu Pracy może zostać uwzględniony na podstawie przesłanek materialnych i proceduralnych?
Ratio decidendi
Skarżący, jako osoba bezrobotna i zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. b p.p.s.a., nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, dlatego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych należy oddalić. Natomiast wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu należy rozpatrzyć na podstawie przesłanek materialnych dotyczących sytuacji majątkowej i rodzinnej skarżącego; w przypadku wykazania braku możliwości poniesienia kosztów ustanowienie pełnomocnika jest zasadne, co sąd uczynił, ustanawiając radcę prawnego z urzędu.
Stan faktyczny
R.H., osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, złożył skargę na bezczynność Starosty S. dotyczącą przyznania środków z Funduszu Pracy na podjęcie działalności gospodarczej. Po oddaleniu skargi przez WSA w Kielcach, R.H. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu celem wniesienia skargi kasacyjnej. Wniosek oparto na trudnej sytuacji materialnej skarżącego i jego rodziny, która nie posiada majątku ani dochodów, a członkowie gospodarstwa domowego również znajdują się w trudnej sytuacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych; oddalił wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu; ustanowił dla R.H. radcę prawnego z urzędu wyznaczonego przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w Kielcach.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek po rozpoznaniu w dniu 3 września 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.H. o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie adwokata, radcy prawnego w sprawie ze skargi R.H. na bezczynność Starosty S. w przedmiocie przyznania bezrobotnemu środków z Funduszu Pracy na podjęcie działalności gospodarczej p o s t a n a w i a: I. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych; II. oddalić wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu; III. ustanowić dla R.H. radcę prawnego z urzędu, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Kielcach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 8 lipca 2010r. sygn. II SAB/Ke 24/10 oddalił skargę R.H. na bezczynność Starosty S. w przedmiocie przyznania bezrobotnemu środków z Funduszu Pracy na podjęcie działalności gospodarczej. W dniu 3 sierpnia 2010r. R.H. złożył wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu celem wniesienia skargi kasacyjnej. W związku ze złożonym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, zarządzeniem z dnia 3 sierpnia 2010r. skarżącemu przesłano urzędowy formularz PPF i zobowiązano do jego wypełnienia. Skarżący w terminie zakreślonym przez Sąd złożył wypełniony druk PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach wynika, że R.H. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z rodzicami i siostrą. Żaden z członków rodziny nie posiada majątku w postaci domu, mieszkania czy innej nieruchomości, nie posiada również zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. M.H. jest osoba bezrobotną bez prawa do zasiłku i nie osiąga żadnych dochodów. Matka wnioskodawcy jest osobą chorą i przebywa w domu również nie osiągając żadnych dochodów. Ojciec osiąga dochód z prac dorywczych w wysokości 500 zł miesięcznie i korzysta z pomocy opieki społecznej. Siostra zaś studiuje stacjonarnie w Gdańsku i pobiera stypendium. Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Stosownie do art. 239 pkt 1 lit. b powołanej ustawy, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej, nie ma Sygn. akt II SAB/Ke 24/10 obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Koszty sądowe obejmują zarówno opłaty sądowe (wpis i opłatę kancelaryjną) jak i zwrot wydatków (art. 211 w zw. z art. 212 § 1 p.p.s.a.). Na mocy powołanego przepisu skarżący z mocy prawa zwolniony jest w niniejszej sprawie od ponoszenia kosztów sądowych w toku całego postępowania, a zatem zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, jak i sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. W związku z tym, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie podlega ocenie w odniesieniu do przesłanek określonych w ustawie i winien być oddalony. Odnosząc się do wniosku o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika wskazać należy, iż w myśl art. 260 p.p.s.a. przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, przysługuje zatem osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 p.p.s.a.). Na podstawie informacji przedstawionych w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że skarżący spełnia przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie osiąga dochodów i nie dysponuje środkami umożliwiającymi ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, zaś przy wnoszeniu skargi kasacyjnej od orzeczenia sądu pierwszej instancji obowiązuje przymus adwokacko – radcowski. Osoby pozostające ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym również znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Wobec faktu, iż skarżący wniósł o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, a Sąd postanowił ustanowić dla skarżącego pełnomocnika w osobie radcy prawnego, należało oddalić wniosek o ustanowienie adwokata. Z tego względu, na podstawie art. 244 § 1, art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło