II SAB/Ke 26/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.),, Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Asystent sędziego Katarzyna Mrozicka - Bąbel, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 grudnia 2007r. sprawy ze skargi N. P. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie wydania dowodu osobistego 1. oddala skargę, 2. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na rzecz adwokata T. Ż. kwotę 309,80 (trzysta dziewięć i 80/100) złotych, w tym 52,80 (pięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych VAT, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W skardze na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie wydania dowodu osobistego, złożonej za pośrednictwem tego organu w dniu 11 września 2007r., N. P. domagała się zobowiązania Prezydenta do wydania jej, w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku uwzględniającego jej skargę, dowodu osobistego. W uzasadnieniu swojej skargi wskazała, że w dniu 4 sierpnia 2005r. ukończyła 18 rok życia i w związku z tym w dniu 26 czerwca 2006r.zwróciła się do Prezydenta Miasta o wydanie dowodu osobistego. Wypełniła formularz, dołączyła zdjęcia oraz uiściła stosowną opłatę. Organ odmówił zajęcia się jej sprawą, nie robiąc tego w żaden sformalizowany sposób, a jedynie oddając jej wniosek. Na wniosku tym kilku urzędników dokonało swoich adnotacji, dotyczących sprawdzenia poszczególnych punktów wniosku i na tym sprawa się zakończyła. Powodem niewydania dowodu miała być rzekoma niejasność odnośnie jej miejsca stałego zameldowania w K. przy ul. A. 2. Skarżąca wskazała, że kolejne jej pisma w tej sprawie były zbywane w ten sposób, że organ twierdził, że niczego nie można zrobić, gdyż nie ma wniosku uprawnionej osoby. W dniu 2 marca 2007r. zapadł wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawie [...], którym Sąd uchylił decyzję Wojewody w przedmiocie wymeldowania jej z ulicy A. W związku z tym uznała, iż nie ma przeszkód do pozytywnego załatwienia wniosku o wydanie dowodu osobistego. Organ nadal jednak odmawiał podjęcia jakichkolwiek czynności w sprawie, tłumacząc, że wyrok jest nieprawomocny. Wyrok uprawomocnił się 5 maja 2007r., gdy tymczasem jeszcze w dniu 24 maja 2007r. Urząd Miasta, a w dniu 12 czerwca 2007r. Wojewoda twierdzili, że wyrok ten jest nieprawomocny i nadal nie można nic zrobić. W dniu 23 maja 2007r. ponownie złożyła prawidłowo wypełniony wniosek i ponownie organ nic w tej sprawie nie zrobił. W międzyczasie Wojewoda "w trybie ekspresowym" i niezgodnie ze wskazaniami WSA przeprowadził ponowne postępowanie w sprawie o wymeldowanie i wydał niekorzystną dla niej decyzję, co jest przedmiotem odrębnej skargi. W efekcie tych działań do chwili obecnej, mimo, że od pierwotnego złożenia wniosku o wydanie dowodu osobistego minął rok i dwa miesiące, organ nie podjął żadnego działania, czy to polegającego na wydaniu dowodu osobistego czy też na wydaniu decyzji o odmowie wydania takiego dowodu. Skierowana w dniu 6 lipca 2007r. w tej sprawie skarga do Wojewody nie dała żadnego rezultatu. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej oddalenie, a swoje stanowisko uzasadnił w następujący sposób. Skarżąca w dniu 28 czerwca 2006r. zgłosiła się osobiście do Urzędu Miasta i złożyła wniosek o wydanie dowodu osobistego, w którym w rubryce "adres stałego miejsca zamieszkania" wpisała K., ul A. 2. W trakcie sprawdzania danych pracownik Urzędu zwrócił uwagę na fakt, ze decyzją z dnia 29 marca 2004r. N. P. została wymeldowana z tego adresu i do dnia złożenia wniosku nie posiadała innego adresu zameldowania na pobyt stały. Zatem przedstawione we wniosku dane były niezgodne z prawdą. W związku z powyższym N. P. zabrała wniosek i do chwili obecnej go nie złożyła. Nie można mówić w tym przypadku o odmowie zajęcia się przez organ sprawą, gdyż wręcz przeciwnie, osoba przyjmująca wniosek sprawdziła go i po stwierdzeniu niezgodności zawartych w nim danych ze stanem faktycznym zwróciła skarżącej w celu ich wyjaśnienia i ponownego, tym razem prawidłowego, wypełnienia. N. P. tego nie uczyniła. Prezydent wskazał, że nie było i nadal nie ma przeszkód, by skarżąca otrzymała dowód osobisty ale bez stałego adresu zameldowania, czyli zgodny ze stanem rzeczy. Zarzut zbywania kolejnych pism jest także jego zdaniem niezasadny. Początkowo pisma takie składała matka skarżącej a następnie sama N. P. i kierowała je głównie do Wojewody. Za każdym razem udzielano pisemnych odpowiedzi, w których informowano, że skarżąca powinna złożyć wniosek o wydanie dowodu osobistego i wskazać w nim aktualne dane. Mimo tak wyczerpujących odpowiedzi skarżąca nie zgłosiła się osobiście do Urzędu i nie dopełniła formalności, za to nadal składała pisemne żądania i skargi. Zgodnie zaś z § 1 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 listopada 2000r. / Dz. U. Nr 112 poz. 1182/ wniosek powinien być złożony osobiście, jego złożenie przez osobę uprawnioną jest niezbędną przesłanką do wszczęcia procedury wydania tego dokumentu. Wyrok WSA z dnia 2 marca 2007r. dotyczył sprawy wymeldowania skarżącej z lokalu Nr 2 przy ul. A. w K. i uchylał decyzję II instancji, utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta w przedmiocie wymeldowania. W związku z tym skarżąca ponownie złożyła pismo o wydanie jej dowodu osobistego z adresem zameldowania przy ul. A. 2, jednak nadal nie zgłosiła się i nie złożyła niezbędnego wniosku. Kwestia prawomocności wyroku jest odrębnym zagadnieniem. Wyrok uprawomocnił się 5 maja 2007r., jednak postanowienie stwierdzające jego prawomocność zostało wydanie 30 maja 2007r. Zatem udzielane skarżącej informacje były zgodne ze stanem faktycznym. Nawet jednak prawomocny wyrok WSA, uchylający tylko decyzję Wojewody miał taki tylko skutek, że sprawa o wymeldowanie była w toku postępowania odwoławczego i dlatego nie było podstawy do wydania skarżącej dowodu osobistego ze wskazanym przez nią adresem. W dniu 23 maja 2007r. N. P. złożyła kolejne pisemne żądanie wydania jej dowodu osobistego z adresem zameldowania przy ul. A. 2 w K.. Oświadczyła jednocześnie, że składa wcześniejszy wniosek z dnia 28 czerwca 2006r. Wniosek taki jednak nie został złożony w Urzędzie Miasta do dnia dzisiejszego, a jego brak uniemożliwia wszczęcie procedury o wydanie dowodu osobistego. Zarzuty dotyczące ekspresowego i niezgodnego ze wskazaniami WSA przeprowadzenia przez Wojewodę postępowania w sprawie o wymeldowanie nie dotyczą Prezydenta i nie może on ponosić za nie odpowiedzialności. W każdym bądź razie sprawa o wymeldowanie zakończyła się decyzją utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o wymeldowaniu. Na rozprawie pełnomocnik skarżącej sprecyzował, iż domaga się uwzględnienia skargi na bezczynność i zobowiązania Prezydenta do wydania dowodu osobistego z adresem zameldowania w K. przy ul. A. Sama natomiast N. P. oświadczyła, iż nie chce otrzymać dowodu bez zameldowania i uzyskanie takiego dowodu osobistego bez adresu jej nie interesuje. Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stan faktyczny w niniejszej sprawie, przedstawiony przez strony w skardze i odpowiedzi na nią jest w zasadzie niesporny z wyjątkiem jednej kwestii. Mianowicie ze skargi jak i z treści pisma skarżącej z dnia 23 maja 2007r. skierowanego do Urzędu Miasta można by wnioskować, iż tego dnia N. P. przesłała bądź złożyła wniosek o wydanie dowodu osobistego /ten sam, który wcześniej był przedmiotem sprawdzania przez pracownika Urzędu w dniu 28 czerwca 2007r./ do Urzędu Miasta, gdy tymczasem według twierdzeń organu ponownie, to jest po 28 czerwca 2006r., kiedy to skarżąca zabrała wniosek, nie został on już przez nią ponownie złożony. Ponieważ na rozprawie przed Sądem w dniu 19 grudnia 2007r. pełnomocnik skarżącej okazał oryginał wniosku złożonego w dniu 28 czerwca 2006r. / którego kserokopia znajduje się w aktach/ okoliczność, iż wniosek ten jest w posiadaniu skarżącej a nie organu nie może już budzić żadnych wątpliwości. Okoliczność ta zaś o tyle ma istotne znaczenie w sprawie, że procedura wszczęcia postępowania o wydanie dowodu osobistego została uregulowana w sposób odmienny w stosunku do przepisów kpa. Mianowicie, zgodnie z § 1ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 listopada 2000r. w sprawie wzoru dowodu osobistego oraz trybu postępowania w sprawach wydawania dowodów osobistych, ich wymiany, zwrotu lub utraty / Dz. U. Nr 112 poz. 1182 ze zm./, złożenie wniosku o wydanie dowodu osobistego, zwanego dalej "wnioskiem": wymaga osobistego stawiennictwa wnioskodawcy. N. P., co wynika z akt sprawy, osobiście zgłosiła się z wnioskiem w dniu 28 czerwca 2006r. /a więc po około 10 miesiącach od uzyskania pełnoletniości/. We wniosku tym wskazała, że zamieszkuje na stałe w K. przy ul. A. 2. Tymczasem w dniu 19 marca 2004r. została wydana decyzja o wymeldowaniu jej z tego lokalu, / z której wynika, iż w dniu 8 września 1994r. został wydany przez Sąd Rejonowy w sprawie [...] wyrok eksmisyjny, wykonany w dniu 14 marca 2003r./, która to decyzja została utrzymana w mocy decyzją Wojewody z dnia 23 stycznia 2006r. Tak więc w dacie składania wniosku o wydanie dowodu osobistego decyzja o wymeldowaniu była ostateczna. Po stwierdzeniu przez urzędnika nieprawidłowości wniosku w tym zakresie skarżąca swój wniosek zabrała. Zgodnie z art.37 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych / tekst jedn. Dz. U. Nr 139 za 2006r poz. 993 ze zm./, w dowodzie osobistym zamieszcza się adres zameldowania na pobyt stały, a w razie jego braku – zameldowania na pobyt czasowy trwający ponad 3 miesiące; w przypadku braku zameldowania na pobyt stały albo czasowy trwający ponad 3 miesiące, danych o adresie nie zamieszcza się. Takiej też treści pouczenie zostało zawarte w skierowanym do skarżącej przez organ piśmie z dnia 17 kwietnia 2007r. Skarżąca nie jest jednak zainteresowana uzyskaniem dowodu osobistego bez zamieszczonej w nim informacji o zameldowaniu na pobyt stały w K. przy ulicy A., co wynika ze składanych przez nią pism oraz złożonego na rozprawie oświadczenia. W dacie orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie ostateczna i podlegająca wykonaniu jest decyzja Wojewody z dnia 11 lipca 2007r., utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 29 marca 2004r. orzekającą o wymeldowaniu N. P. / złożona od tej decyzji skarga nie została jeszcze rozpoznana na skutek braków oraz złożonego wniosku o ustanowienie adwokata/. W tej sytuacji nie było możliwe uwzględnienie żądania skarżącej aby zobowiązać Prezydenta Miasta do wydania dowodu osobistego o treści takiej, jakiej domaga się skarżąca, a wiec ze stwierdzeniem jej zameldowania na stałe przy ul. A. Zdaniem Sądu nieprawidłowe było stanowisko organów odnośnie tego, że dopóki wyrok WSA z dnia 2 marca 2007r., uchylający decyzję Wojewody, utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji o wymeldowaniu nie był prawomocny, nie było możliwe wydanie dowodu osobistego o treści, jakiej żąda skarżąca. Podnieść bowiem należy, iż w wyroku tym zawarte było stwierdzenie, że uchylona decyzja Wojewody nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Skoro zaś decyzji organu I instancji z dnia 29 marca 2004r. nie nadano rygoru natychmiastowej wykonalności, nie była ona jeszcze wykonalna. Co za tym idzie, gdyby w tym czasie / po uchyleniu przez Sąd decyzji Wojewody z dnia 23 stycznia 2006r. a przed wydaniem kolejnej decyzji o wymeldowaniu/ N. P. złożyła w sposób odpowiadający przepisom wniosek o wydanie dowodu osobistego, brak byłoby przeszkód do jego uwzględnienia / z tym, że oczywiście po wydaniu ostatecznej decyzji o wymeldowaniu byłaby ona zobowiązana, zgodnie z art. 40 powołanej wyżej ustawy z 10 kwietnia 1974r. dokument ten wymienić/. Ta jednak nieprawidłowość nie może mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia albowiem w sprawie ze skargi na bezczynność miarodajny dla treści wyroku jest stan faktyczny, istniejący w dacie orzekania. Ten stan zaś uniemożliwia nałożenia na organ obowiązku w zakresie, w jakim żąda tego skarżąca. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm./, zwanej dalej uppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W związku z tym Sąd rozważał, czy zachodzą w niniejszej sprawie podstawy do uwzględnienia skargi i nałożenia na organ obowiązku innej treści, a mianowicie obowiązku wydania dowodu osobistego bez określenia, że ma on zawierać adres zamieszkania, bądź też ogólnie do załatwienia wniosku o wydanie dowodu osobistego. Otóż zdaniem Sądu jakiekolwiek uwzględnienie skargi na bezczynność poprzez zobowiązanie organu do podjęcia czynności jest nieuzasadnione z uwagi na to, że do chwili obecnej skarżąca nie złożyła w sposób określony w cytowanym już przepisie § 1 ust. 1 powołanego na wstępie Rozporządzenia wniosku. Skoro bowiem dopiero złożenie osobiście w urzędzie /i pozostawienie tam/ wniosku wszczyna postępowanie o wydanie dowodu osobistego, a takiego wniosku N. P. ostatecznie nie złożyła, niedopuszczalne zdaniem Sądu byłoby zobowiązywanie organu do rozpoznania wniosku, który nie został do tego organu złożony. Ponadto, o czym była mowa, istota sporu miedzy stronami dotyczy tylko kwestii, czy istnieją przesłanki do wydania dowodu osobistego z adnotacją o zameldowaniu. Gdyby skarżąca złożyła prawidłowo wypełniony wniosek o wydanie dowodu osobistego, zostałby on dawno załatwiony. Oznacza to, że okoliczność, iż skarżąca do chwili obecnej z naruszeniem ciążącego na niej z mocy art. 34 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych obowiązku, nie posiada do chwili obecnej dowodu osobistego nie wynika z bezczynności organu lecz z przyczyn leżących po jej stronie. Mając powyższe na uwadze skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 uppsa. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej Sąd orzekł zgodnie z art. 250 uppsa oraz § 19 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 "b" i § 2 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 20002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.