II SAB/Ke 27/13
WyrokWSA w Kielcach2013-08-23
Skład orzekający: Anna Żak, Dorota Chobian, Renata Detka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Starosta pozostawał w bezczynności w przedmiocie wydania wypisu z ewidencji gruntów, pomimo prowadzenia postępowania scaleniowego?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie wydania wypisu z ewidencji gruntów jest zasadna, jeśli organ nie rozstrzygnął wniosku w terminie, nawet jeśli prowadzi postępowanie scaleniowe, które może być podstawą do zmian w ewidencji. Organ powinien albo wydać wypis, albo odmówić jego wydania w stosownej formie procesowej. Bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ wynikała z błędnej oceny stanu faktycznego, a nie lekceważenia obowiązków.Stan faktyczny
K. M. wniosła skargę na bezczynność Starosty S. w przedmiocie wydania wypisu z ewidencji gruntów, powołując się na decyzje SKO. Starosta argumentował, że wydanie wypisu jest możliwe dopiero po zakończeniu postępowania scaleniowego. Skarżąca domagała się orzeczenia o rażącym naruszeniu prawa i ukarania organu grzywną. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając bezczynność organu, ale jednocześnie uznał, że nie miała ona charakteru rażącego naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny zobowiązał Starostę S. do rozpoznania wniosku K. M. w terminie 14 dni, stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz oddalił wniosek o wymierzenie organowi grzywny.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian,, Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Protokolant Asystent sędziego Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi K. M. na bezczynność Starosty S. w przedmiocie wydania wypisu z ewidencji gruntów I. zobowiązuje Starostę S. do rozpoznania wniosku K. M. z dnia 31 stycznia 2013 r. w przedmiocie wydania wypisu z ewidencji gruntów w terminie 14 dni od dnia doręczenia akt organowi wraz z odpisem prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. oddala wniosek o wymierzenie organowi grzywny.
Pismem z dnia 29 [...] K. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na bezczynność Starosty S., w której wskazała, że w dniu 31 stycznia 2013 r. wystąpiła do ww. organu o wydanie wypisu z ewidencji gruntów zgodnie z decyzją SKO w K. z dnia 9 października 2012 r. utrzymaną w mocy decyzją z 15 stycznia 2013 r. Skarżąca wskazała, że skierowała skargę na bezczynność do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K.
W ocenie K. M. sprawa została błędnie rozstrzygnięta, gdyż decyzja SKO jest merytoryczna, stanowi aneks do decyzji scaleniowej Wydziału Rolnictwa
i Leśnictwa Prezydium PRN w Sandomierzu z [...] zatwierdzonej przez II instancję [...] Skarżąca wniosła o orzeczenie
o rażącym naruszeniu prawa przez Starostę S. i ukaranie go "najwyższą kwotą".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej "odrzucenie" i podniósł, iż decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z [...] i [...] nie stanowią bezpośredniej podstawy do wprowadzenia zmiany
w operacie ewidencji gruntów i budynków lecz powodują konieczność przeprowadzenia postępowania scaleniowego.
Starosta wskazał, że SKO w K. decyzją z [...] stwierdziło nieważność decyzji Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. z [...]oraz decyzji Wojewódzkiej Komisji Ziemskiej przy Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z [...], w odniesieniu do gruntów należących w toku scalenia do Z. i C. K., oznaczonych numerami scaleniowymi [...] (obecnie w ewidencji gruntów i budynków miasta Sandomierz obręb Sandomierz Poscaleniowy ozn. jako działki nr [...]). Pomimo wniesienia odwołania od ww. decyzji przez brata skarżącej, SKO w K. decyzją z [...] utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
Organ wyjaśnił, że Starostwo Powiatowe w S. podjęło czynności związane z prowadzeniem postępowania w przedmiocie scalenia gruntów należących do Z. i C. K., o czym była poinformowana K. M. oraz pozostali uczestnicy postępowania. W dniu 14 maja 2013 r. zlecono wykonanie ww. prac [...].
Starosta stwierdził, że zatwierdzenie opracowanego projektu scalenia prawomocną decyzją będzie podstawą do wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków, a tym samym do wydania z niej wypisów, co z kolei czyni skargę K. M. bezzasadną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., zakres przedmiotowy skarg na bezczynność lub przewlekłość postępowania wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 1 – 4a tej ustawy. Zaskarżenie bezczynności lub przewlekłego postępowania organu administracji publicznej jest dopuszczalne w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów
i czynności.
Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym w kpa terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie, inny akt lub czynność) nie został podjęty, a w szczególności czy bezczynność spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu. Terminy załatwienia spraw w postępowaniu administracyjnym określają przepisy art. 35 kpa i przekroczenie tych terminów lub terminów przedłużonych w związku
z postanowieniami art. 36 kpa oznacza stan bezczynności podlegający zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Podstawową zasadą skargi na bezczynność jest zatem ochrona strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie.
Przepis art. 35 § 1 kpa stanowi, że organy administracji obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 kpa). O każdym zaś przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 kpa).
Stosownie do art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba, że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek
o ponowne rozpoznanie sprawy ( art. 52 § 2 ustawy). W rozpoznawanej sprawie skarżąca skierowała do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. zażalenie na niezałatwienie sprawy
w terminie przez Starostę S. (w piśmie datowanym na 5 lutego 2013 r. zatytułowanym jako "skarga na bezczynność"). Należy zatem przyjąć, że wyczerpała tryb postępowania przewidziany w art. 37 kpa, którego zachowanie warunkowało dopuszczalność skargi.
W niniejszej sprawie kontroli Sądu poddane zostało działanie Starosty S. dotyczące załatwienia wniosku K. M. z [...] w przedmiocie wydania wypisu (wyrysu) z operatu ewidencji gruntów działek nr [...] położonych w S. z "wpisaniem jej jako właściciela zgodnie z decyzją ostateczną SKO w K. z 15 stycznia 2013 r."
W ocenie Starosty S. rozstrzygnięcie powyższego wniosku K. M. będzie możliwe dopiero po wydaniu prawomocnej decyzji zatwierdzającej projekt scalenia działek oznaczonych numerami [...] albowiem to ona będzie podstawą do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków.
Podstawę do udostępniania informacji zawartych w operacie ewidencyjnym stanowi art. 24 ust. 3, 4 i 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne
i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r., Nr 193, poz. 1287 ze zm.), zwanej dalej ustawą. Stosownie do tego przepisu każdy, z zastrzeżeniem ust. 5, może żądać udostępnienia informacji zawartych w operacie ewidencyjnym, przy czym starosta udostępnia te informacje m.in. w formie wypisów z rejestrów, kartotek
i wykazów tego operatu (art. 24 ust.3 pkt 1) bądź wyrysów z mapy ewidencyjnej (art. 24 ust.3 pkt 3). Te dane ewidencji gruntów i budynków oraz wypisy z operatu ewidencyjnego, które zawierają dane osobowe podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51, organ wydaje na żądanie:
1) właścicieli oraz osób i jednostek organizacyjnych władających gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniany zbiór danych lub wypis;
2) organów administracji publicznej albo podmiotów niebędących organami administracji publicznej, realizujących, na skutek powierzenia lub zlecenia przez organ administracji publicznej, zadania publiczne związane z gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniany zbiór danych lub wypis;
3) innych podmiotów niż wymienione w pkt 1 i 2, które mają interes prawny w tym zakresie.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek K. M. z [...] złożony został w trybie zacytowanego wyżej przepisu i obejmuje żądanie wydania wypisu z ewidencji gruntów o określonej treści. Dlatego nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu, że rozstrzygnięcie tego wniosku może nastąpić wyłącznie w ramach prowadzonego przez organ postępowania scaleniowego.
Po złożeniu przez K. M. wniosku z [...] o wydanie wypisu z ewidencji gruntów o żądanej treści na gruncie przepisów ustawy oraz stanu faktycznego niniejszej sprawy, organ winien był go rozstrzygnąć w terminie wskazanym w art. 35 kpa w jeden z dwóch sposobów:
- udzielić żądanych informacji na zasadach, o jakich mowa w art. 24 ust. 3 ustawy,
- odmówić wydania wypisu z ewidencji o żądanej treści z podaniem okoliczności uzasadniających odmowę w stosownej formie procesowej.
Tymczasem w odpowiedzi na wniosek skarżącej Starosta poinformował jedynie o podjęciu czynności związanych z prowadzeniem postępowania w przedmiocie scalenia gruntów oraz o tym, że wydanie w jego toku decyzji zatwierdzającej projekt scalenia będzie podstawą do wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów
i budynków, a tym samym do wydania wypisów z tej ewidencji.
Reasumując stwierdzić należy, iż skarga K. M. jest zasadna, bowiem Starosta S. pozostawał w kontrolowanym postępowaniu niewątpliwie bezczynny – nie rozstrzygnął bowiem wniosku skarżącej w zakresie wydania jej wnioskowanego wypisu z ewidencji gruntów i budynków w wymagany przepisami prawa sposób.
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a.
Jednocześnie wskazać należy, że zaistniała w sprawie bezczynność nie nosi cech rażącego naruszenia prawa, o czym orzeczono w pkt II wyroku. Jak wynika
z analizy akt sprawy oraz z treści odpowiedzi na skargę, organowi nie można zarzucić braku jakiejkolwiek reakcji na wniosek K. M. W ocenie Sądu bezczynność Starosty Sandomierskiego wynikała z błędnej oceny stanu faktycznego i będącego jego konsekwencją przekonania, że wniosek skarżącej może być załatwiony jedynie
w postępowaniu scaleniowym dotyczącym działek należących do jej rodziców. Tym samym nie ma podstaw do przypisania organowi znamion lekceważącego traktowania przypisanych mu ustawowych obowiązków.
Z tych też względów w pkt III wyroku Sąd orzekł o oddaleniu wniosku
o wymierzenie grzywny (art. 149 § 2 p.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło