II SAB/Ke 29/25
WyrokWSA w Kielcach2025-05-28
Skład orzekający: Beata Ziomek, Krzysztof Armański, Agnieszka Banach
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka niebędąca podmiotem publicznym, ale posiadająca majątek publiczny i wykonująca zadania publiczne, dopuściła się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, a jeśli tak, to czy naruszenie prawa miało charakter rażący?Ratio decidendi
Spółka, która nie jest podmiotem publicznym w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, ale wykonuje zadania publiczne i dysponuje majątkiem publicznym, jest zobowiązana do udostępniania informacji publicznej. W przypadku nieudzielenia odpowiedzi na wniosek w ustawowym terminie, organ dopuszcza się bezczynności. Jednakże, jeśli organ udzieli odpowiedzi po wniesieniu skargi, a opóźnienie nie było znaczące i nie nosi znamion lekceważenia wniosku, bezczynność nie będzie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. W takiej sytuacji sąd umarza postępowanie w zakresie zobowiązania do załatwienia wniosku, stwierdza bezczynność, która nie miała rażącego charakteru, i zasądza koszty postępowania.Stan faktyczny
E. Sp. z o.o. złożyło wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej ofert w postępowaniu przetargowym. Przedsiębiorstwo Spółki Gminy z o.o., niebędące podmiotem publicznym, ale wykonujące zadania publiczne, pozostawiło wniosek bez rozpoznania, twierdząc, że nie jest podmiotem publicznym. Po wniesieniu skargi na bezczynność, spółka gminna udostępniła żądaną informację. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania do rozpatrzenia wniosku, stwierdzono bezczynność organu, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański, Sędzia WSA Agnieszka Banach (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 maja 2025 r. sprawy ze skargi E. Sp. z o.o. w S. na bezczynność Przedsiębiorstwa [...] Spółki Gminy z o.o. w S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania Przedsiębiorstwa Spółki Gminy z o.o. w S. do rozpatrzenia wniosku E. Sp. z o.o. w S. z dnia 3 lutego 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej; II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Przedsiębiorstwa Spółki Gminy z o.o. w S. na rzecz E. Sp. z o.o. w S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
E. Sp. z o.o. w S. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę z 25 lutego 2025 r. na bezczynność Przedsiębiorstwa w S. Spółka Gminy z o.o. (dalej w skrócie "PGKiM") z uwagi na nieudostępnienie informacji publicznej. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 1 ust. 1 i art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ("u.d.i.p.") poprzez nieudostępnienie informacji publicznej w określonym terminie - w odpowiedzi na wniosek z 3 lutego 2025 r.
W uzasadnieniu skargi Spółka wskazała, że zwróciła się do ww. PGKiM o udostępnienie informacji publicznej w zakresie dotyczącym podmiotów, które złożyły oferty w postępowaniu "Zakup wraz z dostawą soli drogowej, piasku oraz mieszkanki solno-piaskowej na potrzeby zimowego utrzymania dróg i ciągów pieszych dla PGKiM w S. Spółka Gminy z o.o." oraz podania wartości złożonych ofert. Dnia 10 marca 2025 r. organ odpowiedział, że nie może udostępnić wnioskowanych kopii dokumentów z uwagi na to, że nie jest podmiotem publicznym w rozumieniu u.d.i.p. i pozostawił wniosek bez rozpoznania. Zdaniem Spółki, organ posiada przedmiotowy dokument, a zgodnie z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. informację udostępnia podmiot, który jest w jej posiadaniu. Skarżący powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych i zarzucił, że Spółka ani nie udostępniła wnioskowanej informacji, ani też nie wydała decyzji odmownej.
Wobec powyższego skarżący wniósł o zobowiązanie organu do dokonania czynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o uznanie, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała rażącego charakteru, umorzenie postępowania i nieobciążanie organu kosztami postępowania. PGKiM wskazało w szczególności, że pismem z 28 marca 2025 r. udostępniło skarżącemu informację, o jaką się ubiegał w formie przez niego wskazanej, czyli niezwłocznie po wniesieniu skargi. Organ załączył do odpowiedzi na skargę dokumenty udostępnione Spółce.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności trzeba wyjaśnić, że zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Sytuacja taka miała miejsce w rozpoznawanej sprawie i stąd orzeczenie zapadło na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.
Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty i czynności wskazane w art. 3 § 2 pkt 1–7 i § 3 p.p.s.a., a także, jak wynika z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1–4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
W przypadku żądania udzielenia informacji publicznej, bezczynność może wystąpić wówczas, gdy informacja wskazana we wniosku o jej udostępnienie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 902), zwanej dalej "u.d.i.p.",
a żądanie jej udzielenia skierowane jest do podmiotu zobowiązanego w myśl przepisów tej ustawy.
Wynika z akt sprawy, że w dniu 3 lutego 2025 r. E. Sp. z o.o. w S. skierowało do Przedsiębiorstwa w S. Spółka Gminy z o.o. wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wskazania podmiotów, które złożyły oferty w postępowaniu "Zakup wraz z dostawą soli drogowej, piasku oraz mieszkanki solno-piaskowej na potrzeby zimowego utrzymania dróg i ciągów pieszych dla PGKiM w S. Spółka Gminy z o.o." oraz podania wartości złożonych ofert.
Nie budzi wątpliwości Sądu, że żądana informacja jest informacją publiczną
w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c i pkt 5 lit. d u.d.i.p. Nadto Przedsiębiorstwo w S. Spółka Gminy z o.o. jest podmiotem, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Tymi podmiotami są podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Realizację prawa do udostępnienia informacji publicznej konkretyzuje art. 13 u.d.i.p., zgodnie z którym udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (ust. 1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie,
w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2).
Zestawiając datę złożenia przez skarżącego wniosku o udostępnienie informacji publicznej (3 luty 2025 r.) z odpowiedzią organu na ten wniosek datowaną na 28 marca 2025 r. uznać trzeba, że organ uchybił terminowi określonemu w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Tym samym dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu tego wniosku, co trafnie zarzuca skarżący.
Uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1, 2 i 3 p.p.s.a.:
– zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
– zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
– stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
W myśl art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce
z rażącym naruszeniem prawa.
Mając na uwadze, że organ udzielił odpowiedzi na wniosek z 3 lutego 2025 r. po wniesieniu skargi, która wpłynęła do organu 26 lutego 2025 r., rozpoznanie zawartego w skardze żądania zobowiązania organu do załatwienia tego wniosku na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stało się bezprzedmiotowe, w związku z czym Sąd orzekł o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku). Nie można zobowiązać organu do określonego działania, które przed dniem orzekania zostało już podjęte.
Zgodnie z przywołanym już art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Bezczynność organu zachodzi z rażącym naruszeniem prawa, gdy w sposób znaczący i jednoznaczny doszło do przekroczenia terminów określonych przepisami prawa na dokonanie danej czynności, a jednocześnie nie zachodzą okoliczności wyłączające w jakimkolwiek zakresie winę organu za tę bezczynność. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych obowiązków, czyli terminów do załatwienia sprawy. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków strony i jawnego braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Istotą rażącego naruszenia prawa jest pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia (por. wyrok NSA z 24 maja 2018 r., sygn. II OSK 381/18, dostępny jak wyżej).
Nie budzi wątpliwości Sądu, że z taką sytuacją nie mamy do czynienia
w odniesieniu do wniosku skarżącego z 3 lutego 2025 r., na który organ odpowiedział niezwłocznie po wniesieniu skargi. Opóźnienie w rozpoznaniu wniosku nie było znaczące, a w okolicznościach sprawy nie ma przesłanek do przyjęcia, aby celem organu było zlekceważenie złożonego wniosku, a tym samym obowiązków nałożonych na organy administracji publicznej w u.d.i.p.
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał w pkt II sentencji wyroku, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., że stwierdzona bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
O kosztach postępowania, na które składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 zł orzeczono w pkt III sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 i art. 210 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło