II SAB/Ke 36/15
PostanowienieWSA w Kielcach2015-08-13
Skład orzekający: Sędzia WSA Sylwester Miziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej w przedmiocie wszczęcia postępowania administracyjnego może zostać wniesiona do sądu administracyjnego bez wcześniejszego wyczerpania środków zaskarżenia, w szczególności poprzez złożenie zażalenia do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeżeli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia przewidzianych prawem. W przypadku bezczynności organu, warunek ten jest spełniony po złożeniu zażalenia do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie lub na przewlekłe prowadzenie postępowania. Brak takiego zażalenia skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
H. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na bezczynność Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w przedmiocie wszczęcia postępowania administracyjnego dotyczącego zniszczenia środowiska. Skarżący domagał się przeprowadzenia postępowania i wydania decyzji. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na brak swojej właściwości. Sąd wezwał skarżącego do wyjaśnienia podstaw skargi i wyczerpania środków zaskarżenia. Pełnomocnik skarżącego przedstawił wyjaśnienia dotyczące działań podjętych przez skarżącego, jednak sąd uznał, że środki zaskarżenia nie zostały wyczerpane.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sylwester Miziołek po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2015r. na posiedzeniu niejawnym skargi H. K. na bezczynność Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w przedmiocie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zniszczenia środowiska p o s t a n a w i a : odrzucić skargę.
H. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na "bezczynność i przewlekłość prowadzonego postępowania, - lub odmowę" Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, domagając się "przeprowadzenia postępowania administracyjnego dotyczącego zniszczenia środowiska, stawy rybne na obiekcie K., wydania pisma mocy prawnej".
W odpowiedzi na skargę Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wniósł o jej odrzucenie, argumentując że nie jest organem właściwym w sprawach inicjowanych przez H. K., a kierowane w tym zakresie przez stronę pisma są przekazywane: Gminie K. – w zakresie wycinki drzew na terenie Gminy K., a w zakresie nielegalnej budowy i przebudowy stawów rybnych – Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego.
Zarządzeniem z dnia 7 lipca 2015r. tut. Sąd wezwał adwokata skarżącego do wyjaśnienia:
1. na czym polega zaskarżona w niniejszej sprawie bezczynność Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska,
2. czy H. K. składał – w trybie art. 37 § 1 K.p.a. – zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższego stopnia (w aktach administracyjnych sprawy znajduje się jedynie skierowana do Ministra Ochrony Środowiska "skarga na Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska" z dnia 12 marca 2015r., na którą udzielono odpowiedzi w trybie art. 237 § 3 i art. 238 § 1 K.p.a.)
W odpowiedzi z dnia 15 lipca 2015r. pełnomocnik H. K. wyjaśnił, że żądanie skarżącego dotyczy wszczęcia postępowania administracyjnego w kwestii zniszczenia środowiska przez nielegalny wyręb drzew, rozbudowę i przebudowę stawów rybnych na obiekcie K. w C., gmina K. przez Gospodarstwo Rybackie S.C. W. Jeśli chodzi zaś o wyczerpanie ww. trybu to H. K. skierował do Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska pismo z dnia 13 grudnia 2014r., wskazując na brak czynności w sprawie m.in. zniszczenia środowiska o pow. 1,57 ha i dokonanym wyrębie lasu 3 ha w C. (“.W"). Skarżący wniósł także do Wojewody zażalenie na bezczynność Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska – z powołaniem się na art. 37 K.p.a. Końcowo wskazano, że pismem z dnia 21 kwietnia 2015r. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska zawiadomił H. K. o nieuwzględnieniu jego skargi.
Zarządzeniem z dnia 23 lipca 2015r. tut. Sąd wezwał pełnomocnika skarżącego – adwokata A. A. do nadesłania potwierdzonej za zgodność z oryginałem kopii skierowanego do Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska pisma H. K. z dnia 13 grudnia 2014r., o jakim mowa w pkt 2 odpowiedzi pełnomocnika z dnia 15 lipca 2015r., w terminie 7 dni od doręczenia niniejszego wezwania – pod rygorem odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a.
W odpowiedzi nadesłano kopię żądanego pisma H. K. z dnia 13 grudnia 2014r. wraz z potwierdzeniem nadania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w sytuacjach, gdy nie wydano:
1) decyzji administracyjnej;
2) postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) innego niż określonego w pkt 1-3 aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanej w indywidualnych sprawach.
Jak wynika z kolei z art. 149 § 1 ustawy P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W tym miejscu zaznaczyć trzeba, że stosownie do treści art. 52 § 1 ustawy P.p.s.a. skargę (w tym także skargę na bezczynność) można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba, że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuacje, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpocznie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 ustawy P.p.s.a.).
W przypadku skargi na bezczynność organu, złożonej w niniejszej sprawie przez H. K., jej wniesienie dopuszczalne jest jedynie wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 § 1 K.p.a., to znaczy złożyła zażalenie do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a., przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania. Zażalenie, o którym mowa we wskazanym przepisie, równoznaczne jest tu ze środkiem zaskarżenia, spełniając zarazem kryterium "wyczerpania środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 2 ustawy P.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie opisany wyżej warunek wyczerpania środków zaskarżenia nie został spełniony – co czyni przedmiotową skargę niedopuszczalną.
W tym zakresie, odnosząc się do wyjaśnień pełnomocnika strony, należy zwrócić uwagę, że pismo z dnia 4 marca 2015r., skierowane z powołaniem na art. 37 K.p.a. przez H. K. do Wojewody, nie dotyczyło zaskarżonej w niniejszej sprawie bezczynności Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, ale "przewlekłości i bezczynności Wójta Gminy K.". W konsekwencji Wojewoda przekazał powyższą skargę – na bezczynność Wójta Gminy K. w sprawie wycinki drzew na terenie obiektu "K." w C. – Radzie Gminy K. Co się zaś tyczy zawiadomienia Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 21 kwietnia 2015r., to pismo to dotyczy nieuwzględnienia skargi H. K. na Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, złożonej w związku z brakiem wszczęcia postępowania administracyjnego w kwestii zniszczenia środowiska przez nielegalny wyręb drzew, rozbudowę i przebudowę stawów rybnych na obiekcie K. w C., gmina K. W rezultacie powyższe zawiadomienie zostało wydane w dotyczącym skargi powszechnej trybie określonym w art. 237 § 3 i art. 238 § 1 K.p.a. Podobnie, jeśli chodzi o pismo H. K. z dnia 13 grudnia 2014r., skierowane do Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, to stanowi ono polemikę z ustaleniami zawartymi w wydanym poprzednio przez ten organ zawiadomieniu z dnia 26 listopada 2014r. o nieuwzględnieniu skargi na działanie Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska. Jest to bowiem w dalszym ciągu złożona w trybie art. 227 K.p.a. skarga na zaniedbania oraz nienależyte wykonywanie zadań na wymienioną z imienia i nazwiska osobę, pełniącą funkcję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, któremu H. K. dodatkowo – z użyciem argumentum ad personam – zarzuca określoną przynależność partyjną. Ponadto w tej ostatniej H. K. expressis verbis zaakceptował zakwalifikowanie przez organ jego pisma jako "skargi".
Tymczasem, aby wyczerpać środki zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 2 ustawy P.p.s.a., skarżący winien był wnieść zażalenie na niezałatwienie przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska sprawy w terminie, bądź przewlekłe prowadzenie postępowania. Wówczas organ wyższego stopnia miałby prawną możliwość wydania postanowienia bądź w trybie art. 37 § 2 K.p.a., bądź uznając zażalenie za nieuzasadnione. Dopiero wtedy zostałyby spełnione wymogi formalne niezbędne do wniesienia skargi na bezczynność ww. organu w przedmiocie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zniszczenia środowiska.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak sentencji postanowienia na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło