II SAB/Ke 53/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka po rozpoznaniu w dniu 31 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. G. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta K. w przedmiocie przyznania zasiłku celowego postanawia: odrzucić skargę. A. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę (wniosek nr 18/18) z 17 września 2019 r., w której domagał się stwierdzenia, że przewlekłość postępowania organu I instancji miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zobowiązania organu do załatwienia wniosku z 31 października 2018 r. o przyznanie jednorazowej i bezzwrotnej zapomogi finansowej na miesiąc październik 2018 r. w nieprzekraczalnym terminie jednego miesiąca, od dnia otrzymania wyroku, pod rygorem kary przewidzianej w przepisach prawa. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta K. wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zmianami), zwanej dalej p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Z kolei art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W przypadku skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, jej wniesienie dopuszczalne jest wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 kpa, to znaczy złożyła ponaglenie z uzasadnieniem do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie na niezałatwienie sprawy w terminie. Ponaglenie, o którym mowa we wskazanym przepisie, równoznaczne jest tu ze środkiem zaskarżenia i spełnia kryterium "wyczerpania środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 2 p.p.s.a. Ponieważ przedstawienie dowodu złożenia ponaglenia jest warunkiem merytorycznego rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania, zarządzeniem 18 października 2019 r., doręczonym 12 listopada 2019 r., skarżący został wezwany do uzupełnienia braku formalnego w tym zakresie tj. do złożenia dowodu, że wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., który jest organem wyższego stopnia w niniejszej sprawie, ponaglenie w sprawie przewlekłego prowadzenia przez Prezydenta Miasta K. postępowania w przedmiocie przyznania zasiłku celowego na miesiąc październik 2018 r. W odpowiedzi skarżący wskazał, że ani w skardze, ani we wniosku, który składał do WSA w Kielcach, nie skarżył przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ I instancji w przedmiocie przyznania zasiłku celowego na miesiąc październik 2018 r., gdyż nigdy nie występował o przyznanie mu takiego zasiłku, natomiast występował o przyznanie zapomogi na październik 2018 r. Pismo zatytułowane jako "wniosek nr 18/18" stanowił uzupełnienie skargi z 24 czerwca 2019 r. Jednocześnie skarżący zaznaczył, że nie może z całą pewnością wykluczyć, że nigdy nie składał do SKO w Kielcach ponaglenia w sprawie rozpatrzenia przez Prezydenta Miasta K. jego wniosku o przyznanie zapomogi finansowej na październik 2018 r., jednak ze względu na wielość składanych wniosków do SKO w K. nie jest w stanie tego sprawdzić, w ciągu kilku dni. W związku z tym wniósł o "wydłużenie terminu na przeprowadzenie żądanej kwerendy do miesiąca czasu." Co do stanowiska skarżącego odnoszącego się do przedmiotu skargi, a mianowicie, że nie wnosił skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie przyznania zasiłku celowego na miesiąc październik 2018 r., tylko o "zapomogę" na październik 2018 r. wyjaśnić należy, iż przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2019 r., poz. 1507), ani też inne przepisy prawa, nie przewidują przyznania "zapomogi" przez organ, jakim jest Prezydent Miasta K. Świadczeniem z pomocy społecznej przyznawanym w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej (w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu) jest właśnie zasiłek celowy, przyznawany na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej. Sam skarżący przyznał, że wniosek nr 18/18 z 19 września 2019 r. zawierający skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta K. w przedmiocie przyznania mu "zapomogi finansowej na miesiąc październik 2018 r.", stanowi uzupełnienie jego innej skargi - na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z 30 kwietnia 2019 r. znak: [...], rozpoznawanej – wedle treści "wniosku nr 18/18" - w sprawie II SA/Ke 525/19. W sprawie tej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 18 września 2019 r. oddalił skargę A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z 30 kwietnia 2019 r. znak: [...]. Jak wynika z uzasadnienia tego wyroku, przedmiotem orzekania przez organy w rozpoznawanej sprawie był wniosek skarżącego o przyznanie mu "jednorazowej i bezzwrotnej zapomogi" na miesiąc październik 2018 r. Z kolei decyzja SKO z 30 kwietnia 2019 r. znak: [...], na którą powołuje się A. G. we "wniosku nr 18/18", rozpoznana została przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w sprawie II SA/Ke 531/19, a przedmiotem orzekania przez organy był również wniosek o przyznanie "jednorazowej i bezzwrotnej zapomogi", ale na miesiąc kwiecień 2017 r. W sumie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał ok. 20 skarg A. G. (przykładowo sprawy o sygn. II SA/Ke 525/19, II SA/Ke 531/19 oraz II SA/Ke 517/19 połączone zostały do wspólnego rozpoznania na jednej rozprawie), których przedmiotem były decyzje SKO w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego za różne okresy, przy czym w każdej z tych spraw wniosek dotyczył przyznania "jednorazowej i bezzwrotnej zapomogi", a organem I instancji orzekającym w postępowaniu administracyjnym był Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w Kielcach, wydający decyzję z upoważnienia Prezydenta Miasta K. Wyjaśnić należy, że Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w K. jest jednostką organizacyjno-budżetową podporządkowaną Prezydentowi Miasta Kielce i wykonuje zadania pomocy społecznej wynikające z ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej m.in. w zakresie zadań własnych gminy (Statut Miejskiej Ośrodka Pomocy Rodzinie w Kielcach – załącznik nr 1 do Uchwały Nr XXIX/806/2017 Rady Miasta Kielce z dnia 23 marca 2017 r., https://mopr.kielce.pl/mopr/MOPR-Kielce/Akty-prawne/uchwaly/uchwala-XXXIX-806-23-03-17.pdf). Decyzje w zakresie pomocy społecznej wydawane są przez Dyrektora MOPR w Kielcach, działającego z upoważnienia i w imieniu Prezydenta Miasta Kielce. W zakresie spraw z zakresu pomocy społecznej Prezydent Miasta Kielce scedował swoje uprawnienia do wydawania decyzji administracyjnych Dyrektorowi MOPR w K., co oznacza, że ten ostatni organ był właściwy do rozstrzygnięcia w I instancji administracyjnej wniosku skarżącego o przyznanie zasiłku celowego za październik 2018 r. Dla prawidłowego, prawnego przyporządkowania żądania złożonego przez A. G. do spraw rozstrzyganych na podstawie ustawy o pomocy społecznej, bez znaczenia jest okoliczność, że skarżący wnioskował o przyznanie mu "zapomogi", w tym konkretnym przypadku na październik 2018 r. Ustawa o pomocy społecznej nie zna bowiem tego rodzaju wsparcia dla osób potrzebujących, a Prezydent (także MOPR działający w jego imieniu) nie przyznaje "zapomóg". Dlatego Sąd uznał, że przedmiotem skargi w aktualnie rozpoznawanej sprawie jest przewlekłe prowadzenie przez organ I instancji postępowania w przedmiocie przyznania skarżącemu zasiłku celowego, a nie zapomogi oraz, że chodzi o postępowanie zakończone decyzją SKO w Kielcach z 26 kwietnia 2019 r., której zgodność z prawem kontrolował Sąd w sprawie II SA/Ke 525/19. Ponieważ skarga strony na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ stanowi przedmiot odrębnej sprawy sądowoadministracyjnej, skarga A. G. zawarta we "wniosku nr 18/18", wyłączona została do odrębnego rozpoznania pod sygn. II SAB/Ke 53/19. Z uwagi na fakt, że do dnia wydania niniejszego postanowienia A. G. nie uzupełnił braku formalnego skargi, polegającego na przedstawieniu dowodu, że przed jej wniesieniem wniósł ponaglenie do organu wyższego stopnia, skarga podlegać musiała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Co się zaś tyczy wniosku skarżącego o przedłużenie "do miesiąca czasu" terminu do złożenia dowodu, że wniósł do SKO w Kielcach ponaglenie, wskazać trzeba, iż termin siedmiodniowy, zakreślony zarządzeniem z 18 października 2019 r. do uzupełnienia braków formalnych skargi, jest terminem ustawowym, którego długość została wskazana i określona przez prawodawcę w treści art. 49 § 1 p.p.s.a. i nie może być przez sąd administracyjny skrócony, ani też wydłużony. Ponadto, w sprawie istnieją przesłanki do przyjęcia, że ponaglenie, o jakim mowa w art. 37 kpa, nie zostało w ogóle wniesione. Nie wskazuje na to ani odpowiedź na skargę, ani też akta administracyjne dołączone do sprawy II SA/Ke 525/19. Skarżący miał wystarczający czas do przedstawienia Sądowi dowodu, że złożył ponaglenie do organu wyższej instancji i nie mogą na uwzględnienie zasługiwać wyjaśnienia, że spraw była duża ilość. Wezwanie do złożenia dowodu wniesienia ponaglenia doręczone zostało A. G. dnia 12 listopada 2019 r. i dowód ten nie został przedłożony do 31 grudnia 2019 r. Skarga na przewlekłość, która nie została poprzedzona ponagleniem jest niedopuszczalna, co także powoduje jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.