II SO/Ke 7/13
PostanowienieWSA w Kielcach2013-07-19
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy w WSA może zmienić prawomocne postanowienie o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, uwzględniając życzenie strony co do wyboru konkretnego adwokata?Ratio decidendi
Referendarz sądowy nie może zmienić prawomocnego postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, uwzględniając życzenie strony co do wyboru konkretnego adwokata. Wyznaczenie adwokata należy do wyłącznej kompetencji okręgowej rady adwokackiej, a sąd administracyjny nie jest uprawniony do wydawania postanowień o przyznaniu prawa do adwokata ogólnie we wszystkich sprawach sądowych ani w sprawach rozpoznawanych przez sądy powszechne.Stan faktyczny
M.K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie adwokata z urzędu do sporządzenia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 21 czerwca 2013 r. przyznał prawo pomocy i ustanowił adwokata. Następnie M.K. złożyła wniosek o zmianę tego postanowienia, domagając się prawa do wyboru adwokata przez siebie i syna oraz wyrażając niezadowolenie ze współpracy z wyznaczonym adwokatem.Rozstrzygnięcie
Postanawia odmówić zmiany postanowienia Referendarza sądowego z dnia 21 czerwca 2013r. sygn. akt II SO/Ke 7/13.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 19 lipca 2013 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.K. o zmianę postanowienia Referendarza sądowego z dnia 21 czerwca 2013r. sygn. akt II SO/Ke 7/13 w sprawie z wniosku M.K. o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie adwokata, złożonego przed wniesieniem skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia odmówić zmiany postanowienia Referendarza sądowego z dnia 21 czerwca 2013r. sygn. akt II SO/Ke 7/13.
M.K. złożyła w dniu 19 czerwca 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach formularz PPF wnosząc o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie adwokata z urzędu do sporządzenia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego.
Prawomocnym postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 21 czerwca 2013r. sygn. akt II SO/Ke 7/13 ustanowiono dla wnioskodawczyni adwokata z urzędu. Na tej podstawie Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej w Kielcach zarządzeniem z dnia 25 czerwca 2013 r. wyznaczył pełnomocnikiem M.K. adwokata A. A..
W dniu 9 lipca 2013 r. M.K.złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach akt notarialny Repertorium [...] zawierający oświadczenie następującej treści "Ja niżej podpisana M.K., córka Z. i J., legitymująca się dowodem osobistym serii [...], posiadająca PESEL , zamieszkała w S. oświadczam, że jest moim życzeniem i wolą, aby wszystkie procesy sądowe związane z moją osobą jak i moim synem M.S. zamieszkałym w S. w danym okresie czasu prowadził jeden adwokat. Zakres jego uprawnień jak i okres ich obowiązywania podam wraz z nazwiskiem adwokata."
Następnie M.K.złożyła do Sądu pismo z dnia 17 lipca 2013r. zatytułowane “Wniosek", w którym zwróciła się o zmianę postanowienia Referendarza sądowego z dnia 21 czerwca 2013r. sygn. akt II SO/Ke 7/13 "o ustanowieniu dla M.K .adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach" na postanowienie o "prawie M.K. i M.S. adwokata z urzędu", którego ona i jej syn wybiorą z zasobów Okręgowej Rady Adwokackiej w Kielcach. Wnioskodawczyni powołała się w piśmie na przedłożone wcześniej oświadczenie notarialne i wyraziła niezadowolenie ze współpracy z pełnomocnikiem z urzędu - adwokatem A. A., wyznaczonym przez Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej w Kielcach.
Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje, między innymi, tylko ustanowienie adwokata. W myśl art. 258 § 1 p.p.s.a. czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. Zgodnie z art. 165 p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Stosownie do art.258 § 3 cyt. ustawy do zarządzeń i postanowień referendarza sądowego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zarządzeń przewodniczącego oraz postanowień sądu.
Wojewódzki sąd administracyjny (referendarz sądowy) wydaje postanowienie o przyznaniu stronie prawa pomocy w konkretnym postępowaniu sądowoadministracyjnym, wszczętym wniesieniem skargi na konkretną decyzję, postanowienie, uchwałę, zarządzenie lub bezczynność organu administracji publicznej. Prawo pomocy może być przyznane przed wszczęciem postępowania sądowoadminstracyjnego, między innymi, w celu sporządzenia skargi, jednak zawsze w konkretnej sprawie należącej do właściwości sądów administracyjnych. Brak jest podstaw prawnych do wydania przez sąd administracyjny (referendarza sądowego) postanowienia o prawie wnioskodawcy do adwokata z urzędu ogólnie we wszystkich sprawach sądowych. Sąd administracyjny nie jest również uprawniony do wydania postanowienia o przyznaniu wnioskodawcy prawa do adwokata z urzędu w sprawach rozpoznawanych przez sądy powszechne np. o eksmisję z lokalu mieszkalnego.
Stosownie do art. 253. p.p.s.a. o wyznaczenie adwokata, sąd administracyjny zwraca się do właściwej okręgowej rady adwokackiej. Zgodnie z art. 244 § 3 p.p.s.a. jeżeli strona we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazała adwokata, właściwa okręgowa rada adwokacka, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem wyznaczy adwokata wskazanego przez stronę. Zatem wyznaczenie konkretnej, określonej z imienia i nazwiska osoby, która będzie wykonywała obowiązki pełnomocnika z urzędu należy do wyłącznej kompetencji organu samorządu zawodowego, którym w rozpatrywanej sprawie jest Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach. Osoba, której sąd administracyjny przyznał prawo pomocy nie może sama, z pominięciem właściwej okręgowej rady adwokackiej, wybrać adwokata do pełnienia funkcji jej pełnomocnika z urzędu.
Mając na uwadze treść powołanych przepisów, brak jest podstaw prawnych do zmiany prawomocnego postanowienia Referendarza sądowego z dnia 21 czerwca 2013 r. zgodnie z oczekiwaniami M. K..
Odnosząc się do innych kwestii poruszonych we wniosku M.K. należy podkreślić, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zatem bada wnikliwie sprawę bez względu na fachowość, treść i konstrukcję skargi lub wniosku sporządzonych przez stronę. Jeżeli skarga jest dotknięta brakami formalnymi (np. brak podpisu, brak pełnomocnictwa do jej sporządzenia, brak odpisów skargi) przewodniczący wzywa stronę do uzupełnienia braków w terminie 7 pod rygorem odrzucenia skargi. Jeżeli braków formalnych skargi nie uzupełniono w wyznaczonym terminie sąd odrzuca skargę na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. ). Sprawa nie jest wtedy rozpoznawana na sali rozpraw z udziałem stron postępowania.
Ponadto trzeba podkreślić, że wojewódzki sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceny współpracy strony postępowania sadowadministracyjnego z adwokatem z urzędu wyznaczonym przez okręgową radę adwokacką.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 i § 2 w zw. z art. 165, art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2, art. 253 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło