II SO/Ke 9/16

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B H. o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata złożonego przed wniesieniem skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie pomocy społecznej w formie świadczenia pieniężnego na zakup żywności (zasiłku celowego) postanawia I. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla B. H. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach. B. H. złożyła w dniu 1 lipca 2016 r. formularz PPF wnosząc o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu do sporządzenia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie pomocy społecznej w formie świadczenia pieniężnego na zakup żywności (zasiłku celowego) Ze złożonego formularza wynika, że B.H. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem i synem. Wnioskodawczyni jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, cierpi na schizofrenię paranoidalną. W maju wygasło jej orzeczenie o niepełnosprawności. Mąż, który był jej opiekunem stracił prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Wnioskodawczyni oczekuje na wydanie nowego orzeczenia, a jej mąż ponownie ubiega się o specjalny zasiłek opiekuńczy. Wszyscy troje utrzymują się ze świadczeń z pomocy społecznej: zasiłku: stałego, okresowego, pielęgnacyjnego, celowego w łącznej wysokości 1498 zł miesięcznie. Ponadto wnioskodawczyni i przyznano kwotę 180 zł z programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania". Wnioskodawczyni nie wykazała żadnego majątku. Skarżąca nie wykazała żadnego majątku, wraz z rodziną w lokalu komunalnym bez tytułu prawnego. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie z art. 245 § 1 i art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego). Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i wynagrodzenia fachowego pełnomocnika przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem W rozpatrywanej sprawie biorąc pod uwagę trudną sytuację majątkową i rodzinną B. H., przede wszystkim: niepełnosprawność związaną z chorobą psychiczną wnioskodawczyni i niski dochód z pomocy społecznej, przypadający na trzy dorosłe osoby w rodzinie, brak własnego majątku, uznano, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a jej wniosek zasługuje na uwzględnienie w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jego rozpoznanie stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do art. 249a p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 1a p.p.s.a, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w tym sprawach dotyczących zasiłku celowego. Zatem ewentualna skarga B. H. będzie rozpoznawana przez sądy administracyjne bez pobierania od skarżącej jakichkolwiek opłat na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit.a, art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1, art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.