I SA/Kr 1016/11
PostanowienieWSA w Krakowie2012-08-06
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, która nie pracuje i pozostaje na utrzymaniu schorowanych rodziców, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Strona skarżąca, która nie pracuje, nie posiada oszczędności i pozostaje na utrzymaniu rodziców, których świadczenia emerytalne nie pokrywają bieżących wydatków, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, gdyż poniesienie tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny jest obiektywnie niemożliwe. Udzielenie prawa pomocy w takich przypadkach jest formą dofinansowania z budżetu państwa, mającą na celu zapewnienie dostępu do wymiaru sprawiedliwości osobom w trudnej sytuacji materialnej.Stan faktyczny
Strona skarżąca, S.M., złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie podatku akcyzowego. Wnioskodawca nie pracuje od początku 2012 roku, pozostaje na utrzymaniu schorowanych rodziców, którzy otrzymują niskie emerytury. Strona nie posiada oszczędności ani innych dochodów, a jej zobowiązania finansowe są znaczne. Sąd ocenił, że sytuacja materialna wnioskodawcy uniemożliwia mu poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.M., o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej, z dnia 18.04.2011r. nr [...], w przedmiocie podatku akcyzowego za styczeń 2006r. postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek S.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej, z dnia 18.04.2011r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za styczeń 2006r.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" , nadesłanych dokumentów oraz akt sprawy o sygn. I SA/Kr 1018/11 i I SA/Kr 1017/11 S.M. ur. w 1975r. pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką Z.M. ur. w 1949r. oraz ojcem S. M. ur. w 1943r. Z.M. otrzymuje emeryturę w wysokości 1 437,27 zł. miesięcznie, netto. Z tego tytułu w 2011r. uzyskała dochód w wysokości 19 663,52 zł. S.M. otrzymuje natomiast emeryturę w wysokości 1026,33 zł., miesięcznie , netto. Z tego tytułu w 2011r. uzyskał dochód w wysokości 10 118,68 zł.
S.M. w 2011r. uzyskał dochód w wysokości 6399,25 zł. a od początku 2012r. nie pracuje i jest na utrzymaniu schorowanych rodziców. Obecnie nie spłaca żadnych zobowiązań i nie posiada oszczędności ani samochodów. Ciążą na nim zobowiązania na rzecz firmy "B" w wysokości 30 000 zł.
Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny , należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04 ).
Obecna sytuacja S.M. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez niego kosztów sądowych bez pogorszenia warunków bytowych. S.M. nie uzyskuje dochodu , nie posiada oszczędności , pozostaje na utrzymaniu rodziców. Otrzymywane przez nich świadczenia nie starczają natomiast na bieżące wydatki takie jak żywność czy lekarstwa. Stąd też poniesienie kosztów sądowych przez S.M. nie jest praktycznie możliwe.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
W związku z tym, na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz .270 ) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło