I SA/Kr 1016/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Wolas po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W.G. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia 11 maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie uznania ponaglenia za nieuzasadnione postanawia : - skargę odrzucić - W dniu 4 czerwca 2012 r. W.G. za pośrednictwem Dyrektora Izby Celnej wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie tego organu z dnia 11 maja 2012 r. w przedmiocie uznania ponaglenia, wniesionego przez wyżej Wymienionego na bezczynność organu w prowadzonych przez Naczelnika Urzędu Celnego postępowaniach, za nieuzasadnione. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Zgodnie z art. 3§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakresem kontroli działalności administracji publicznej objęto orzekanie w sprawach skarg na różnorodne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, wymienione w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a." Sądy administracyjne orzekają więc w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Z punktu widzenia niniejszej sprawy istotna jest treść pkt 2, który dotyczy zaskarżenia do sądu administracyjnego postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, albo kończącego postępowanie, a także postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty. Ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie, którego niezasadność stwierdził Dyrektor Izby Celnej, jest specyficznym środkiem ochrony praw strony w postępowaniu podatkowym. Ponaglenie to przysługuje na czynność organu administracyjnego, która w tym przypadku będzie przybierała postać swoistego milczenia administracji. Rozpatrując ponaglenie organ wyższego stopnia może podejmować rozstrzygnięcia i działania wyłącznie wskazane wprost w art. 141§ 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej określanej skrótem "O.p."). Przepis ten normuje wyczerpująco uprawnienia organu wyższego stopnia w przypadku uznania ponaglenia za uzasadnione. Mimo że ustawa nie wskazuje w jaki sposób organ powinien postąpić w przypadku uznania ponaglenia za nieuzasadnione przyjmuje się, że w takim przypadku powinien orzec w tym zakresie w formie postanowienia. Wydanie takiego postanowienia będzie uzasadniało wniesienie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność administracji (por. R. Hauser (w:) S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, "Ordynacja podatkowa. Komentarz", Warszawa 2009, Wyd. Praw. LexisNexis, wyd. 5 s. 612). Z uregulowań zawartych w art. 141 § 1 i 2 O.p. oraz wyrażonych na gruncie tych unormowań poglądów wynika, że ponaglenie to nie stanowi środka zaskarżenia. Ponaglenie z art. 141 § 1 O.p. nie służy bowiem kontroli rozstrzygnięć podjętych w postępowaniu administracyjnym, lecz ma na celu spowodowanie, aby rozstrzygnięcie takie w ogóle zostało podjęte. Przysługuje bowiem "na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie lub terminie ustalonym na podstawie art. 140 Ordynacji podatkowej". Spełnia zatem identyczną funkcję jak zażalenie przewidziane w art. 37 k.p.a. Środek ten natomiast musi zostać wniesiony przed wniesieniem skargi na bezczynność. Do ponaglenia nie mają zastosowania przepisy dotyczące zażaleń zamieszczone w art. 236-239 O.p. Postanowienie wydane w związku z rozpoznaniem wniesionego przez stronę ponaglenia nie należy też do postanowień kończących postępowanie w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., gdyż dotyczy kwestii wpadkowej, tj. bezczynności organu zaistniałej w toku postępowania. Nie można też uznać, że postanowienie wydane w oparciu o art. 141 O.p. jest postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty, skoro jego celem jest spowodowanie jedynie, aby tego rodzaju rozstrzygnięcie zostało podjęte (postanowienie WSA w Lublinie z 25 listopada 2011 r., www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wniesienie skargi na postanowienie Dyrektora Izby Celnej o uznaniu ponaglenia za nieuzasadnione, które nie mieści się w katalogu postanowień wymienionych w art. 3§2 p.p.s.a. uznać należy więc za niedopuszczalne. W tym stanie rzeczy skarga na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 p.p.s.a., jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu, o czym orzeczono w sentencji postanowienia.