I SA/Kr 1026/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 23 września 2014r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 31 marca 2014r. nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn postanawia: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A.S. zakwestionowała decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 31 marca 2014r. nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I tut. Sądu z dnia 28 maja 2014r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1.523zł w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenie skargi. Wezwanie to doręczono pod adresem zamieszkania skarżącej, odbiór potwierdziła swym podpisem babcia skarżącej w dniu 3 czerwca 2014r. Skarżąca nie uiściła należnego w sprawie wpisu. W dniu 30 czerwca 2014r. skarżąca skierowała do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych, załączając do niego wypełniony formularz PPF. W pierwszej części uzasadnienia w nieco niezrozumiały sposób skarżąca wyjaśniła, że o wezwaniu do uiszczenia wpisu dowiedziała się dopiero 27 czerwca 2014r. wskutek działań podjętych przez Urząd Skarbowy w C., a wobec wątpliwości skontaktowała się z pracownikiem WSA w Krakowie, który poinformował ją w wystosowanym do niej piśmie. Skarżąca wyjaśniła następnie, że w dniu 3 czerwca 2014r. korespondencja została odebrana przez osobę opiekującą się jej babcią, która przez nieuwagę i zapomnienie nie przekazała jej korespondencji zawierającej wezwanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Stosownie natomiast do art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Z regulacji tej wynika, że przywrócenie terminu procesowego jest instytucją mającą na celu ochronę zainteresowanego przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu dla podjęcia czynności przez stronę. W powołanych wyżej przepisach zostały ustanowione przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie, by wniosek mógł zostać uwzględniony. Samo złożenie wniosku przez zainteresowanego we wskazanym terminie oraz dokonanie czynności, dla której zakreślony był termin, nie jest jednak wystarczającą przesłanką przywrócenia uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej. Konieczne jest bowiem uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że nie ponosi on winy w niedochowaniu terminu. Przystępując do analizy treści wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi podkreślić należy, iż przedmiotowy wniosek został złożony w terminie, a zatem możliwa jest jego merytoryczna ocena. Jeżeli bowiem zgodnie z wyjaśnieniami skarżącej przyczyna uchybienia terminu ustała z momentem poinformowania jej o wezwaniu przez pracownika WSA w Krakowie, co miało nastąpić w dniu 27 czerwca 2014r., to rozpoczęty w ten sposób bieg terminu do zaskarżenia decyzji miał swój kres w dniu 4 lipca 2014r. Skierowany do Sądu w 30 czerwca 2014r. wniosek o przywrócenie terminu wraz z towarzyszącym PPF czynił zatem zadość ustawowym przesłankom. Rozpoznając zatem wniosek skarżącej, należało rozważyć, czy okoliczności podane we wniosku o przywrócenie terminu dostatecznie uprawdopodobniają brak zawinienia strony w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, przesłanka braku winy w uchybieniu terminu powinna być oceniana z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 15 października 2013 r , sygn. akt II GZ 562/13, Lex nr 1437280). Ponadto przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Oceniając przedmiotowy wniosek według powyższych kryteriów, sąd uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie, albowiem przedstawione we wniosku argumenty, jak i okoliczności tej konkretnej sprawy, nie uzasadniają w sposób dostateczny konieczności przywrócenia terminu do wniesienia skargi w tej sprawie. Skarżąca twierdzi, że pod adresem jej zamieszkania kierowane do niej wezwanie odebrała osoba opiekująca się jej babcią, która nie przekazała jej jednak tej przesyłki. W ocenie Sądu, przedstawione we wniosku okoliczności nie zostały należycie i przekonująco uprawdopodobnione, a dodatkowo pozostają w oczywistej sprzeczności z treścią dołączonego do akt sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru. Widnieje na nim bowiem podpis osoby będącej zgodnie z oświadczeniem skarżącej jej babcią, nie zaś opiekunki jakby tego chciała skarżąca. Fakt odbioru korespondencji przez babcię skarżącej został dodatkowo potwierdzony adnotacją poczynioną przez listonosza. Dodatkowo nie znajduje też usprawiedliwienia w świetle okoliczności sprawy podstawa, na jakiej podstawie doręczyciel miałby przekazywać sporną przesyłkę pocztową innej osobie, nieupoważnionej do jej odbioru i nie będącej dorosłym domownikiem mieszkania adresata. Zasady doręczeń przesyłki przez operatora pocztowego regulują przepisy ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r., poz. 1529) oraz rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 29 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego (Dz. U. z 2013 r., poz. 545). Zaznaczyć trzeba, że ustawa ta ma na celu zapewnienie gwarancji poziomu jakości usług świadczonych przez operatora pocztowego i co do zasady określa obowiązki, do których stosowania zobligowany jest pracownik poczty dokonujący doręczenia. Zgodnie z art. 3 pkt 23 ww. ustawy, przesyłka rejestrowana jest to przesyłka przyjęta za pokwitowaniem przyjęcia i doręczona za pokwitowaniem odbioru. W myśl art. 37 ust. 1 i 2, przesyłkę pocztową lub kwotę pieniężną określoną w przekazie pocztowym doręcza się adresatowi pod adresem wskazanym na przesyłce, przekazie lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej. Przesyłka pocztowa, jeżeli nie jest nadana na poste restante, może być także wydana ze skutkiem doręczenia: 1) adresatowi: a) do jego oddawczej skrzynki pocztowej, z wyłączeniem przesyłek rejestrowanych, b) w placówce pocztowej, jeżeli podczas próby doręczenia przesyłki pocztowej adresat był nieobecny pod adresem wskazanym na przesyłce, przekazie pocztowym lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej albo doręczenie za pomocą oddawczej skrzynki pocztowej nie jest możliwe, c) w miejscu uzgodnionym przez adresata z operatorem pocztowym; 2) przedstawicielowi ustawowemu adresata lub pełnomocnikowi adresata upoważnionemu na podstawie pełnomocnictwa udzielonego na zasadach ogólnych lub na podstawie pełnomocnictwa pocztowego: a) pod adresem wskazanym na przesyłce pocztowej, przekazie pocztowym lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej, b) w placówce pocztowej; 3) osobie pełnoletniej zamieszkałej razem z adresatem, jeżeli adresat nie złożył w placówce pocztowej zastrzeżenia w zakresie doręczenia przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego: a) pod adresem wskazanym na przesyłce pocztowej, przekazie pocztowym lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej, b) w placówce pocztowej, po złożeniu na piśmie oświadczenia o zamieszkiwaniu razem z adresatem; Na pisemny wniosek adresata, złożony w odpowiedniej placówce pocztowej, przesyłka listowa będąca przesyłką rejestrowaną, z wyłączeniem przesyłek kurierskich, może być doręczona w sposób, o którym mowa w ust. 2 pkt 1 lit. a. Wniosek może być złożony w postaci elektronicznej, jeżeli taką postać dopuszcza regulamin świadczenia usług pocztowych lub regulamin świadczenia usług powszechnych (art. 37 ust. 4). Stosownie do art. 38 ust. 1, operator pocztowy może przyjąć od adresata pisemne oświadczenie o udzieleniu innej osobie pełnomocnictwa do odbioru przesyłek lub przekazów pocztowych, zwanego dalej "pełnomocnictwem pocztowym". Z powyższych przepisów wynika, że pracownik poczty tylko w sytuacji wspólnego zamieszkiwania skarżącej z opiekunką, co w tej sprawie nie ma miejsca, bądź na podstawie odpowiednich upoważnień miałby prawo doręczyć przesyłkę rejestrowaną tej osobie. Ponadto stosownie do § 21 ust. 1, 2 i 3 ww. rozporządzenia w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego, przesyłki rejestrowane doręcza się zgodnie z art. 37 ustawy za pokwitowaniem odbioru, po stwierdzeniu tożsamości osoby uprawnionej do odbioru. Doręczający przesyłkę może odstąpić od żądania okazania jednego z dokumentów, o których mowa w § 22, jeżeli osoba uprawniona do odbioru jest osobiście znana doręczającemu. Pokwitowanie odbioru przesyłki rejestrowanej powinno zawierać czytelny podpis odbiorcy i datę odbioru. W świetle akt sprawy wszystkie te warunki skutecznego doręczenia przesyłki zostały w sprawie dochowane. W ocenie sądu, w świetle przedstawionych powyżej okoliczności sprawy, brak jest podstaw do zakwestionowania skuteczności doręczenia skarżącej wezwania, a tym samym należało przyjąć, że skarżąca nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi, którego substytutem w warunkach niniejszej sprawy był wniosek przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na zasadzie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.