I SA/Kr 1044/23
WyrokWSA w Krakowie2024-04-29
Skład orzekający: Bogusław Wolas, Grzegorz Klimek, Jarosław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności zażalenia na postanowienie w przedmiocie wyłączenia pracownika organu, wydane na podstawie art. 130 § 3 Ordynacji podatkowej, może być zaskarżone zażaleniem?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie, co do którego ustawa nie przewiduje możliwości jego zaskarżenia, jest niedopuszczalne. Ordynacja podatkowa, w szczególności art. 130 § 3, nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie wyłączenia pracowników organu. W związku z tym, organ odwoławczy prawidłowo stwierdził niedopuszczalność takiego zażalenia, a skarga na to postanowienie jest niezasadna.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wyłączenie urzędników Urzędu Gminy Z. od udziału w sprawie z uwagi na brak bezstronności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) odmówiło wyłączenia Wójta i jego zastępcy, uznając, że nie zachodzą przesłanki z Ordynacji podatkowej. Na to postanowienie skarżący złożył zażalenie, zarzucając naruszenia. SKO postanowieniem z dnia 27 marca 2019 r. stwierdziło niedopuszczalność tego zażalenia, wskazując, że Ordynacja podatkowa nie przewiduje zażalenia na postanowienie dotyczące wyłączenia pracowników organu. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając niezgodność postanowienia z Konstytucją RP.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Wolas (spr.), Sędziowie: WSA Grzegorz Klimek, WSA Jarosław Wiśniewski, po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T.L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 27 marca 2019 r. r., nr SKO.Pod./4140/445/2019 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia skargę oddala.
Skarżący T. L. złożył wniosek o wyłączenie wszystkich urzędników Urzędu Gminy Z. włącznie z Wójtem i Wicewójtem ze względu na brak bezstronności od udziału w sprawie WFK.RP.3123.2.5.2017.KW
Postanowieniem z dnia 8 stycznia 2019 r Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie odmówiło wyłączenia Wójta Gminy Z. oraz jego zastępcy od udziału w sprawie. Powołano się na art. 130 §§ 1-3 Ordynacji podatkowej wskazując, że nie zachodzą skazane w tym przepisie przesłanki wyłączenia. W postanowieniu zawarto informację, że jest ono ostateczne.
Na postanowienie to skarżący złożył zażalenie. Zarzucił, że Kierownik Urzędu Gminy Z. brała udział w wydaniu uchylonej wcześniej decyzji, a pozostali pracownicy nie mają znajomości nawet podstawowych przepisów i nie są samodzielni, wykonują bowiem jedynie polecenia przełożonego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie postanowieniem z dnia 27 marca 2019 r stwierdziło niedopuszczalność tego zażalenia.
W uzasadnieniu postanowienia zauważono, że Ordynacja podatkowa nie zawiera unormowań dopuszczających wniesienie zażalenia na postanowienie dotyczące wyłączenia pracowników organu. Podkreślono, że zgodnie z art. 236 § 1 o.p., na wydane w toku postępowania postanowienie służy zażalenie, gdy ustawa tak stanowi. Dlatego tez możliwość wniesienia środka zaskarżenia musi w tym przypadku znajdować oparcie wprost w ustawie. Jeżeli ustawa nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia, wniesienie przez stronę zażalenia jest niedopuszczalne. Art. 130 § 3 o.p. będący podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie wyłączenia pracowników organu. Z tych względów uznał, że zaskarżenie postanowienia było niedopuszczalne.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem skarżący złożył skargę, w której zarzucił że nie ma ono oparcia w żadnych przepisach. Wręcz przeciwnie Konstytucja RP jednoznacznie uprawnia Skarżącego do składania odwołania. W tym zakresie przepisu ustawy są niezgodnie z Konstytucją. W związku z powyższym Skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie skarżonego postanowienia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 cyt. ustawy).
Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach, których katalog został wymieniony w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a."). Art. 3 §2 pkt 4a p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.
Na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i pkt 4a, uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność tej czynności, a art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. Art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi zaś, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Natomiast na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddali, jeżeli stwierdzi brak podstaw do jej uwzględnienia.
Zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Zgodnie z art. 236 § 1 o.p. na wydane w toku postępowania postanowienie służy zażalenie, gdy ustawa tak stanowi. Natomiast w myśl art. 237 o.p. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Wobec tego w przypadku, gdy w ustawie nie przewidziano możliwości zaskarżenia danego postanowienia za pomocą zażalenia, strona nie jest pozbawiona możliwości podnoszenia nieprawidłowości dotyczących tego aktu, jednak może to uczynić dopiero w odwołaniu od decyzji.
Zażalenie na postanowienie, co do którego nie przewidziano uprawnienia do jego zaskarżenia, jest niedopuszczalne. Wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego wymienia się jako jedną z przyczyn niedopuszczalności o charakterze przedmiotowym (por. S. Presnarowicz (w:) Ordynacja podatkowa. Tom II. Procedury podatkowe. Art. 120-344. Komentarz aktualizowany, red. L. Etel, LEX/el. 2023, art. 237). Wobec powyższego w sytuacji, gdy strona złoży zażalenie pomimo braku takiego uprawnienia przewidzianego w ustawie, organ odwoławczy obowiązany jest wydać postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności zażalenia na podstawie art. 228 § 1 w zw. z art. 239 o.p. Wykluczone jest w takim przypadku nie tylko rozpoznanie niedopuszczalnego zażalenia, ale jakiekolwiek odniesienie się merytorycznie w przedmiocie prawidłowości postanowienia, a tym bardziej zasadności prowadzenia postępowania głównego.
Odnosząc się do zarzutu niekonstytucyjności należy zauważyć, że jak trafnie podkreśla się w piśmiennictwie, przedmiotem kontroli zgodności z Konstytucją RP były - będące odpowiednikami art. 130 i 236 § 1 o.p. - art. 24 w zw. z art. 141 § 1 k.p.a. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 7 marca 2005 r. (P 8/03, LEX nr 149908) stwierdził, że przepisy te są zgodne z art. 2 i 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz z art. 6 ust. 1 i art. 13 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 z późn. zm.). W powołanym orzeczeniu Trybunał stwierdził, że strony nie są pozbawione możliwości zaskarżenia postanowienia o odmowie wyłączenia, gdyż kwestia ta może być przedmiotem badania w postępowaniu odwoławczym, a więc tym bardziej sądowoadministracyjnym związanym z ewentualnym wniesieniem skargi do sądu na orzeczenie merytoryczne poprzedzone postępowaniem, w którym brał udział pracownik podlegający wyłączeniu (zob. P. Pietrasz (w:) Ordynacja podatkowa. Tom II. Procedury podatkowe. Art. 120-344. Komentarz aktualizowany, red. L. Etel, LEX/el. 2023, art. 130).
Sąd nie doszukał się innych naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, które uzasadniałyby konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia.
W tym stanie rzeczy skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.
-----------------------
4
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło