I SA/Kr 1073/18
WyrokWSA w Krakowie2019-06-27
Skład orzekający: Jarosław Wiśniewski, Wiesław Kuśnierz, Waldemar Michaldo
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania może zostać uwzględniony ze względu na chorobę przewlekłą pełnomocnika strony, która uniemożliwiła złożenie odwołania w terminie?Ratio decidendi
Przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wymaga uprawdopodobnienia braku winy strony w uchybieniu terminu, co oznacza, że przeszkoda uniemożliwiająca dokonanie czynności musiała być niezależna od strony i niemożliwa do przezwyciężenia nawet przy zachowaniu należytej staranności, w tym poprzez wyręczenie się inną osobą. Choroba przewlekła pełnomocnika strony nie stanowi automatycznej przesłanki do przywrócenia terminu, zwłaszcza gdy strona miała możliwość samodzielnego dokonania czynności lub skorzystania z pomocy innych osób. W niniejszej sprawie sąd uznał, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, gdyż mogła złożyć odwołanie osobiście lub za pośrednictwem innych osób, mimo choroby męża.Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. wydał decyzję określającą zobowiązanie podatkowe K. S. za 2016 rok oraz zabezpieczył wykonanie tych zobowiązań. K. S. złożyła odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, tłumacząc uchybienie terminowi chorobą przewlekłą męża, który prowadził firmę i był jej pełnomocnikiem. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej odmówił przywrócenia terminu, uznając, że choroba męża nie uprawdopodobnia braku winy skarżącej, która mogła złożyć odwołanie osobiście lub przez inne osoby.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt I SA/Kr 1073/18 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 czerwca 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski, Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz, WSA Waldemar Michaldo (spr.), Protokolant: sek. sądowy Aleksandra Osipowicz, po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, w dniu 27 czerwca 2019 r., sprawy ze skargi K.S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 6 sierpnia 2018 r. nr 1201-IEW1.4253.20.2018.2 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania skargę oddala.
Decyzją z dnia 20 kwietnia 2018 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. określił K. S. przybliżoną kwotę zobowiązania w podatku od towarów i usług za:
- I kwartał 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł oraz kwotą nienależnego zwrotu za I kwartał 2016 r. w wysokości 5.000,00 (którego dokonano w dniu 23.06.2016 r. na rachunek bankowy) wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł,
- II kwartał 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł,
- III kwartał 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł,
- IV kwartał 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł
oraz kwoty do zapłaty wynikające z zastosowania art.108 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. nr 177 poz. 1054 ze zm.) za:
- marzec 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł,
- kwiecień 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł,
- maj 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł,
- czerwiec 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł,
- lipiec 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł,
- sierpień 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł,
- wrzesień 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł,
- październik 2016 r. w wysokości [...] zł wraz z przybliżoną kwotą odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł.
Ponadto organ orzekł o zabezpieczeniu wykonania ww. zobowiązań, nienależnego zwrotu i kwot do zapłaty na podstawie art.108 ustawy o podatku od towarów i usług wraz z przybliżonymi odsetkami za zwłokę na majątku K. S. w trakcie postępowania podatkowego wszczętego postanowieniem z dnia 22 marca 2018r. nr [...]: należność główna w kwocie [...]zł oraz odsetki za zwłokę w kwocie [...]zł. Decyzja została doręczona K. S. w dniu 24 kwietnia 2018 r.
W dniu 21 maja 2018 r. do Urzędu Skarbowego w L. wpłynęło odwołanie K. S. od powyższej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia.
W uzasadnieniu wniosku K. S. wskazała, że mimo, iż firma była założona na jej imię i nazwisko, to od początku zajmował się nią jej mąż - W. S.. To właśnie mąż odwołującej uczestniczył we wszystkich czynnościach prowadzonych przez inspektorów urzędu Skarbowego w L. i reprezentował ją jako pełnomocnik w postępowaniu podatkowym. K. S. wyjaśniła, że jej mąż bardzo przeżył prowadzone przeciwko niej postępowanie podatkowe w wyniku czego jego stan psychiczny się pogorszył i obecnie cierpi na przewlekłą depresję. Stan zdrowia męża odwołującej uległ pogorszeniu po otrzymaniu decyzji o zabezpieczeniu na ich majątku i musiał być pod opieką osób najbliższych. K. S. stwierdziła, że ze względu na dolegliwości męża nie miała możliwości napisania odwołania od decyzji ani pójść do prawnika, żeby to zrobił. Dopiero po wizycie u lekarza i wzięciu leków stan zdrowia męża odwołującej ustabilizował się na tyle, że mogła się ona zająć bieżącymi sprawami, w tym odwołaniem od decyzji organu I instancji. W związku z powyższym K. S. uważa, że jej wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania jest zasadny, gdyż z uwagi na sytuację rodzinną nie mogła wnieść pisma w terminie. Do wniosku zostało dołączone zaświadczenie lekarskie z dnia 18 maja 2018 r., wystawione przez lekarza specjalistę psychiatrę.
Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2018 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 163 § 2 oraz art. 220 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm.), Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu organ II instancji przytoczył treść art. 162 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej i wskazał, że warunkiem przywrócenia terminu na podstawie tego przepisu jest uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminowi. Jednak zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej argumentacja K. S., że nie ponosi winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania z uwagi na sytuację losową jaką była choroba jej męża, nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie tego organu, choroba męża K. S. nie jest bowiem okolicznością, która mogłaby uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania. Ponadto organ zauważył, że w swoim wniosku K. S. zaznaczyła, iż pomimo faktu, że to ona figuruje jako właściciel firmy to faktycznie jej mąż prowadził przedmiotową działalność. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. zaznaczył, że akta sprawy potwierdzają, że to K. S. była stroną postępowania i to do niej, jako do strony tego postępowania kierowane były wszelkie pisma i decyzje organu podatkowego. Nie upoważniła przy tym również żadnej innej osoby do prowadzenia swoich spraw. Tym samym Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznał, że K. S. nie spełniła wszystkich przewidzianych przepisami prawa przesłanek, które obligowałyby organ do przywrócenia tego terminu. Organ podkreślił, że to nie [...] jako strona była chora tylko jej mąż. Dodatkowo choroba nie była nagła, a jak wynika z zaświadczenia lekarskiego jest chorobą przewlekłą. Ponadto organ zauważył, że skoro była możliwość osobistego odbioru przez K. S. w placówce pocztowej korespondencji w dniu 24 kwietnia 2018 r. to tym samym mogła też ona złożyć w terminie odwołanie, bądź wyręczyć się inną osobą. Wobec powyższego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że podane przez K. S. okoliczności nie uprawdopodabniają braku jej winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania.
Z powyższym postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. nie zgodziła się K. S. i pismem z dnia 5 września 2018 r. wniosła na nie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, domagając się jego zmiany, poprzez przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego:
- art 122 Ordynacji podatkowej, poprzez jego niezastosowanie i brak wszechstronnego wyjaśnienia i oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w szczególności brak rozważenia przez organ kwestii braku zawinienia strony w złożeniu odwołania po terminie oraz rzeczywistej możliwości złożenia przez skarżącą środka odwoławczego w sytuacji, gdy nastąpiło nagłe i gwałtowne pogorszenie się stanu zdrowia jej męża, zajmującego się przez cały czas prowadzeniem działalności gospodarczej i wszelkimi związanymi z tym sprawami, w tym także prowadzonym w Urzędzie Skarbowym postępowaniem podatkowym;
- art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez jego błędną interpretację skutkującą uznaniem, iż skarżąca nie uprawdopodobniła braku zawinienia w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, mimo iż skarżąca wykazała za pomocą zaświadczenia chorobę męża i uprawdopodobniła nagłe pogorszenie się stanu zdrowia męża, którego nie mogła przewidzieć, co wiązało się z koniecznością sprawowania nad nim opieki w czasie biegu terminu do wniesienia odwołania, jak również brak możliwości wniesienia odwołania ze względu na to, iż to właśnie mąż zajmował się wszelkimi sprawami działalności gospodarczej, jak również był pełnomocnikiem skarżącej w toczącym się postępowaniu podatkowym i nie miała ona w związku z tym żadnej wiedzy o przebiegu postępowania;
- błędne ustalenia stanu faktycznego, polegające na ustaleniu przez organ administracji, iż uchybienie terminowi do wniesienia odwołania przez skarżącą nie nastąpiło bez jej winy, ponadto ustalenie, iż brak jest możliwości przyjęcia, iż przesłanka wskazana przez skarżącą ma charakter nagły i nieoczekiwany, ponieważ choroba męża skarżącej ma charakter przewlekły, chociaż z uwagi na charakter schorzenia i otrzymaną informację co do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego nastąpiło nagłe pogorszenia się jego stanu zdrowia, skutkujące koniecznością opieki skarżącej nad mężem i brakiem możliwości wniesienia odwołania w terminie, tym bardziej, że to mąż skarżącej zajmował się bieżącymi sprawami działalności gospodarczej, będąc pełnomocnikiem skarżącej, co wyraźnie wynika z akt sprawy, a tym samym miał wiedzę o toczącym się postępowaniu podatkowym i jego przebiegu, sama skarżąca zaś bez pomocy męża, mimo osobistego odebrania pisma, nie była w stanie ustalić jaki jest rzeczywisty stan sprawy i tym samym skutecznie złożyć odwołania.
Uzasadniając podniesione zarzuty skarżąca wskazała, że przedstawione przez nią zaświadczenie lekarskie stanowi dowód na to, że jej mąż choruje na chorobę przewlekłą, a mianowicie na depresję. Specyfika tej choroby jest taka, iż nawet podczas regularnego stosowania leków możliwe są nagłe pogorszenia się stanu chorego, kiedy wymaga on opieki i dodatkowej terapii farmakologicznej. Skarżąca wyjaśniła, że to jej mąż przez cały czas istnienia firmy "K. ", zarejestrowanej na jej nazwisko, zajmował się wszystkimi sprawami związanymi z prowadzoną działalnością. Także on był jej pełnomocnikiem w sprawie podatkowej toczącej się w Urzędzie Skarbowym w L.. Sama skarżąca nie miała nigdy wglądu w dokumentację firmy, gdyż nie zajmowała się tymi sprawami.
Zdaniem K. S., nie może więc dziwić, że jej mąż, otrzymując i czytając decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z której wynikało, że jej firma posiada zaległości względem Urzędu Skarbowego na kwotę przewyższającą [...] zł doznał załamania nerwowego. Szczególnie, że wcześniej już leczył się w związku z problemami natury psychicznej. Skarżąca, która odebrała korespondencję także nie przypuszczała co może się w niej znajdować, ponieważ mąż nie chcąc jej martwić nie zwierzał się z problemów związanych z podatkiem VAT.
Skarżąca stwierdziła, że chociażby chciała zająć się sprawą postępowania podatkowego nie miała jak tego zrobić, gdyż gwałtowne załamanie się stanu zdrowia męża uniemożliwiało jakikolwiek logiczny z nim kontakt na temat ewentualnych zaległości podatkowych. Dodatkowo była zajęta opieką nad mężem, który w okresie co najmniej dwóch tygodni od decyzji wymagał jej pomocy.
Podsumowując skarżąca stwierdziła, że sytuacja, którą opisała we wniosku o przywrócenie terminu była zupełnie niezależna od woli jej i jej męża, była nagła i niespodziewana, co więcej rozstrój zdrowia wywołało doręczenie decyzji, będącej przedmiotem zaskarżenia wniesionego po terminie. Skarżąca, jako osoba nie zajmująca się sprawami działalności gospodarczej i nie mająca wiedzy na temat toku postępowania podatkowego, nie była w stanie sporządzić odwołania od decyzji. Dodatkowo sprawowanie w tym czasie opieki nad mężem uniemożliwiało podjęcie działań w celu sporządzenia odwołania, czy uzyskania porady prawnej. Tym samym skarżąca uważa, że w sposób niezawiniony nie złożyła w odpowiednim terminie odwołania od decyzji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, skargę złożoną w niniejszej sprawie rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015 r. nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych reguł, doprowadziła do uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ postanowienie to nie narusza prawa.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonego postanowienia stanowił art. 162 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm., zwanej dalej O.p.). Zgodnie z § 1 tego przepisu - w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Stosownie zaś do § 2 tego samego przepisu - podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.
Powołany przepis kreuje zatem cztery przesłanki warunkujące możliwość przywrócenia terminu: uchybienie terminowi, wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu z zachowaniem siedmiodniowego terminu do jego złożenia (od dnia ustania przyczyny jego uchybienia), uprawdopodobnienie przez stronę braku swojej winy oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, dla której ustanowiony był przywracany termin. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie.
Ustanowiona w powołanym przepisie instytucja procesowa przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy. Jej celem jest ochrona jednostki przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu dla podjęcia czynności procesowej przez stronę lub uczestników postępowania.
Podstawowe znaczenie dla rozpoznania i rozstrzygnięcia złożonego przez skarżącą wniosku o przywrócenie terminu ma, zawarta w art. 162 § 1 O.p., sporna między stronami w tej sprawie, przesłanka braku winy skarżącej w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania.
Przy ocenie tej przesłanki należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez stronę lub jej pełnomocnika zalicza się przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, nieprawidłowe doręczenie pisma. Tylko w takich warunkach można przyjąć brak winy w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu nie jest natomiast możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (postanowienie NSA z dnia 25 września 1998 r., sygn. akt SA/Łd 575/98, LEX nr 36221, wyrok NSA z dnia 13 października 1999 r., sygn. akt III SA 1436/99, LEX nr 40057, wyrok NSA z dnia 25 maja 1998 r., sygn. akt IV SA 2162/96, LEX nr 43285, wyrok NSA z dnia 20 maja 1998 r., sygn. akt I SA/Ka 1718/96, LEX nr 33415).
Brak winy przy dokonywaniu czynności procesowej osoba zainteresowana winna uprawdopodobnić, tj. stosowną argumentacją powinna wykazać swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (powstała w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej i trwała po jego upływie aż do wystąpienia z wnioskiem). Uprawdopodobnienie braku winy jest środkiem zastępczym, słabszym niż dowód w ścisłym znaczeniu, niedającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Uprawdopodobnienie prowadzi do uzasadnionego przypuszczenia, że zdarzenie w rzeczywistości miało miejsce. Ustawodawca dopuszcza ten mniej pewny środek, aby w ten sposób ułatwić zainteresowanym przedstawienie swoich racji. Przyjęcie zaprezentowanej konstrukcji prawnej oznacza, iż od uznania organu administracji publicznej zależy ocena w jakim stopniu dana informacja uprawdopodabnia fakt przytoczony przez stronę (por. wyrok NSA z dnia 14 maja 1999 r., sygn. akt IV SA 1153/96, Lex nr 45637). Organ orzekający nie jest natomiast upoważniony w świetle powołanych przepisów do podejmowania czynności zmierzających do zebrania dowodów na okoliczności uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Z treści samego przepisu art. 162 § 1 O.p. wynika, że to strona powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna (por. wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2002 r., sygn. akt V SA 2320/01, LEX nr 109300).
Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania skarżąca wskazała, że przyczyną uchybienia przez nią temu terminowi było pogorszenie się stanu zdrowia jej męża, który cierpi na przewlekłą depresję. Do wniosku o przywrócenie terminu skarżąca dołączyła zaświadczenie lekarskie z dnia 18 maja 2018 r., wystawione przez lekarza specjalistę psychiatrę, z którego wnika, że u W. S. zdiagnozowano objawy przewlekłego zespołu depresyjno-neurastenicznego resutywnego i że wymaga on farmakoterapii.
Odnosząc się do powyższych twierdzeń skarżącej wyjaśnić należy, że sam fakt choroby, nawet poświadczony zaświadczeniem lekarskim, nie jest wystarczający dla uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu. W przypadku choroby trzeba wskazać, że rodzaj choroby uniemożliwiał dokonanie czynności oraz że nie istniała możliwość skorzystania z pomocy innych osób w jej dokonaniu. Pogląd o konieczności istnienia ze względu na chorobę niemożności działania po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu i niewystarczalności w tym zakresie przedłożenia zaświadczenia lekarskiego znajduje szerokie potwierdzenie w orzecznictwie Sądu Najwyższego i sądów administracyjnych (por. np. wyrok NSA z dnia 12 lipca 2011 r., sygn. akt II GSK 744/10, postanowienie SN z dnia 11 grudnia 2008 r., sygn. akt IV CZ 102/08 oraz z dnia 29 maja 2007 r., sygn. akt II UZ 9/07, wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2010 r., sygn. akt I FSK 356/09, wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 144/09, wyrok NSA z dnia 15 lipca 2009 r., sygn. akt II OSK 1162/08, wyrok NSA z dnia 12 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 1145/07, wyrok NSA z dnia 5 września 2002 r., sygn. akt I SA/Ka 1313/01, wyrok NSA z dnia 11 marca 1998 r., sygn. akt I SA/Po 865/97, wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 grudnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 1366/09, wyrok WSA w Łodzi z dnia 26 sierpnia 2008 r., sygn. akt I SA/Łd 1441/07).
Ocena, czy uprawdopodobniony został brak winy w uchybieniu terminu nie ogranicza się zatem do ustalenia, czy twierdzenie wnioskodawcy o chorobie jest wiarygodne (tj. np. potwierdzone zaświadczeniem lekarskim), ale musi również uwzględniać na przykład to, czy wskazana przyczyna uchybienia terminowi stanowi przeszkodę niemożliwą do przezwyciężenia i czy zainteresowany wykazał należytą staranność w podjęciu działań mogących zapobiec uchybieniu terminu, przykładowo poprzez wyręczenie się inną osobą.
Zdaniem Sądu, w kontekście stanu zdrowia nie można ograniczać niezawinionego działania wyłącznie do chorób nagłych, gdyż nie odpowiada to zasadom logiki i doświadczenia życiowego, zwłaszcza w przypadku chorób przewlekłych, charakteryzujących się różnymi stopniami nasilenia w poszczególnych okresach. Niemniej jednak związek pomiędzy tego rodzaju dolegliwościami i uchybieniem terminu nadal musi być przez stronę uprawdopodobniony.
W niniejszej sprawie – zdaniem Sądu – argumentacja strony wiążąca skutki choroby jej męża z niemożnością złożenia w terminie odwołania od decyzji organu I instancji nie pozwala na uznanie, że przedmiotowe uchybienie było niezawinione.
Zauważyć bowiem należy, że rozpoznana u W. S. choroba ma charakter przewlekły, jednak z treści dołączonego do wniosku o przywrócenie terminu zaświadczenia lekarskiego nie wynika by mąż skarżącej wymagał opieki osób najbliższych, a właśnie koniecznością sprawowania takiej opieki skarżąca tłumaczyła brak możliwości złożenia odwołania w ustawowym terminie. Poza tym sprawowana nad mężem opieka nie przeszkodziła skarżącej w osobistym odbiorze w urzędzie pocztowym przesyłki zawierającej decyzję organu I instancji. Skoro więc skarżąca mogła odebrać przesyłkę, to mogła też nadać na poczcie odwołanie tym bardziej, że jak wynika z akt sądowych (a zwłaszcza ze złożonego przez nią formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy) prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe z mężem oraz dwiema córkami (lat 18 i 22). Skarżąca miała zatem możliwość złożenia odwołania w ustawowym terminie.
Ponadto to skarżąca jest stroną postępowania podatkowego, gdyż PHUT "K. " S. K. była zarejestrowana na jej nazwisko. Nawet jeżeli więc to jej mąż prowadził tą firmę, to skarżąca wiedząc o chorobie męża oraz zdając sobie sprawę z możliwości pogorszenia się stanu jego zdrowia oraz wiedząc o toczącym się postępowaniu, powinna była wykazać większe zainteresowanie sprawami swojej firmy. Tego należy oczekiwać od osoby należycie dbającej o swoje interesy. Choroba męża nie może więc być uznana za okoliczność uzasadniającą przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, skoro jak to już zostało powyżej wskazane skarżąca miała możliwość jego wniesienia w ustawowym terminie korzystając chociażby z pomocy córek.
Tym samym skarżąca nie uprawdopodobniła, zdaniem Sądu, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy. W tej sytuacji Sąd uznał więc, że zarzuty podniesione przez skarżącą nie mogły skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia, gdyż nie były one zasadne. Rozpoznając niniejszą sprawę nie dopatrzono się również innych naruszeń prawa, które mogłyby uzasadnić uchylenie zaskarżonego postanowienia (art. 134 p.p.s.a.).
W świetle powyższych ustaleń należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, gdyż ani argumentacja skargi, ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, które mogły mieć wpływ na jego wynik, dlatego Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło